Getypte ambtelijke brief met handgeschreven kanttekeningen. 29 december 1941. De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen of een gerelateerde Amsterdamse gemeentelijke dienst). [Rechtsboven, handgeschreven:] [?] 29/12

[Getypt:]
den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

20/1/53 M 29 December 1941.

Ten vervolge op myn brief d.d. 22 December jl. (No.
20/1/52 M) heb ik de eer U beleefd te verzoeken wel te willen
bevorderen, dat het navolgende communiqué deze week in de pers
wordt opgenomen:

"De Burgemeester van Amsterdam brengt ter openbare
kennis van marktbezoekers en marktkooplieden, dat de markten
hier ter stede in verband met de verduisteringsmaatregelen,
uiterlyk een half uur vóór zonsondergang door de marktkooplie-
den moeten zyn ontruimd.

Derhalve moeten de markten in de week van 4 tot en met
10 Januari a.s. uiterlyk om 17.20 uur zyn ontruimd."

De Directeur,

[Onderaan, handgeschreven in rood potlood/inkt:]
20/1/1 M
11 t/m 17 Jan. 1942
17.30 uur
5/1/42 AB [?] Dit document is een formeel verzoek van een gemeentelijk directeur aan de wethouder om een bericht in de krant te laten plaatsen. De kern van de boodschap is een aanpassing van de markttijden. Vanwege de Duitse bezetting waren strikte verduisteringsmaatregelen van kracht: alles moest donker zijn zodra de zon onderging om geallieerde piloten geen navigatiepunten te bieden.

De instructie is helder: de markt moet een half uur vóór zonsondergang volledig ontruimd zijn. Voor de specifieke week van 4 tot 10 januari 1942 wordt dit tijdstip vastgesteld op 17:20 uur. De handgeschreven rode aantekening onderaan lijkt een vervolgbesluit te zijn voor de week daarna (11 t/m 17 jan), waarbij de tijd is verlaat naar 17:30 uur, wat logisch is aangezien de dagen na de kortste dag (21 december) weer heel langzaam beginnen te lengen. * Tweede Wereldoorlog: Nederland was in december 1941 ruim anderhalf jaar bezet door nazi-Duitsland. Het dagelijks leven werd in grote mate bepaald door verordeningen van de bezetter.
* Verduistering: De 'Luchtbeschermingsdienst' zag streng toe op de verduistering. Overtredingen konden leiden tot zware straffen. Dit document laat zien hoe ingrijpend deze maatregel was voor de economie en het openbare leven, tot aan de dagelijkse markt aan toe.
* Voedselvoorziening: De wethouder voor de Levensmiddelen had een cruciale taak in een tijd van toenemende schaarste en distributie (bonkaarten). Markten waren essentieel voor de distributie van de nog beschikbare verse waren.
* Taalgebruik: De spelling (zoals "myn", "uiterlyk", "zyn") is kenmerkend voor de vroege 20e eeuw, waarbij de 'ij' vaak als 'y' werd geschreven op schrijfmachines of volgens de toenmalige voorkeurspelling.