Archiefdocument
Origineel
26 mei 1941 De Directeur (vermoedelijk van een gemeentelijke dienst in Amsterdam) De Wethouder voor de Levensmiddelen te Amsterdam [Bovenaan rechts, handgeschreven in potlood/blauw:]
In de lade
[Bovenaan rechts, getypt:]
HG.
[Bovenaan midden, handgeschreven in blauw:]
Verzonden 27/5
[Adresblok:]
den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .
[Kenmerk links:]
20/1/22 M.
[Datum rechts:]
26 Mei 1941.
[Inhoud:]
Ten vervolge op mijn brief d.d. 19 Mei jl. (No.20/1/20 M.) heb ik de eer U beleefd te verzoeken wel te willen bevorderen, dat het navolgende communiqué deze week in de pers wordt opgenomen:
"De Regeeringscommissaris voor Amsterdam brengt ter openbare kennis van marktbezoekers en marktkooplieden, dat de markten hier ter stede, in verband met de verduisteringsmaatregelen uiterlijk een half uur vóór zonsondergang door de marktkooplieden moeten zijn ontruimd.
Derhalve moeten de markten op Zaterdag 7 Juni a.s. uiterlijk om 21.30 uur zijn ontruimd.
[Handgeschreven in rood:]
14/6 - 21.35 uur
20/1/23 M
[Handgeschreven in zwart:]
4/6/41 [paraaf]
[Ondertekening:]
De Directeur, De brief betreft een formeel verzoek aan de Amsterdamse Wethouder voor de Levensmiddelen om een persbericht ("communiqué") te publiceren over de sluitingstijden van de markten. Vanwege de Duitse bezetting en de daarmee gepaard gaande verduisteringsvoorschriften moesten markten uiterlijk dertig minuten voor zonsondergang volledig ontruimd zijn.
Opvallende kenmerken:
* Verduistering: Het document illustreert hoe de militaire veiligheidsmaatregelen van de bezetter direct invloed hadden op het civiele leven en de handel.
* Tijdsverloop: De specifieke eindtijd van 21.30 uur voor zaterdag 7 juni 1941 laat zien hoe nauwkeurig deze maatregelen werden gecommuniceerd.
* Administratie: De diverse handgeschreven annotaties (verzenddatum 27/5, dossiernummers in rood, en een latere tijdsaanduiding voor 14/6) wijzen op een actieve administratieve verwerking en opvolging binnen het stadhuis. Dit document dateert uit mei 1941, een jaar na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. De "Regeeringscommissaris voor Amsterdam" waarnaar verwezen wordt, was de pro-Duitse regeringscommissaris (en later burgemeester) Edward Voûte, die door de bezetter was aangesteld om de controle over de stad te verstevigen.
De verduistering was een dwingende maatregel bedoeld om geallieerde bommenwerpers bij nacht het zicht op steden en navigatiepunten te ontnemen. De Wethouder voor de Levensmiddelen beheerde in deze periode de markten en de steeds complexer wordende voedseldistributie en rantsoenering. Het feit dat de dagen in juni langer worden, verklaart de rode aantekening voor de week daarop (14 juni om 21.35 uur).