Archief 745
Inventaris 745-348
Pagina 296
Dossier 23
Jaar 1941
Stadsarchief

Handgeschreven ambtelijke notitie/werklijst.

Origineel

Handgeschreven ambtelijke notitie/werklijst. (Bovenaan)
In elk geval laten bestaan / Continueren

(Lijst)
78-186 Alb. Cuijpstraat
72-126 Ten Katestraat
68-156 Lindenstraat
15-90 Dapperstraat
20-52 W. plein (Zw. b. m.)
28-31
40-42
Als niet j. markt laten vervallen
j. markt handhaven
7-14 Nieuwmarkt hierop plaatsen v. j. koopl. van W’plein & Zw. Burgwal.

80 Amstelveld
44 Noordermarkt }
80 Westerstraat }
70 Moesplein
25 Jan Evertsenstr
15 Sumatrastr.

(In rood kader rechtsonder)
20/12 '41
2 Beuren (?)
eenige dagen aanhouden
m.i.v. maandag 15/12, 16/12, 17/12
insp. v. 2.
uitgave N. [onleesbaar] * Locaties: De lijst bevat bekende Amsterdamse markten: Albert Cuypstraat, Ten Katestraat, Lindenstraat, Dapperstraat, Waterlooplein ("W. plein"), Nieuwmarkt, Amstelveld, Noordermarkt, Westerstraat, Moesplein (buurt van de Van der Hoopstraat), Jan Evertsenstraat en de Sumatrastraat.
* Segregatie: De afkortingen "j. markt" en "j. koopl." staan zeer waarschijnlijk voor "Joodse markt" en "Joodse kooplieden". De notitie "hierop plaatsen v. j. koopl. van W’plein & Zw. Burgwal" op de Nieuwmarkt is een directe verwijzing naar het concentreren van Joodse markthandelaren op specifieke, afgezonderde locaties.
* Administratieve aard: De getallen voor de straatnamen lijken reeksen marktplaatsnummers of een toegewezen capaciteit aan te geven. De opmerkingen "laten vervallen" of "handhaven" duiden op een herziening van de marktvergunningen of locaties door de bezettingsautoriteiten of de gemeentelijke marktdienst.
* Afkortingen: "Zw. b. m." bij het Waterlooplein zou kunnen staan voor "Zwarte bij-markt" of een verwijzing zijn naar de nabijgelegen Zwanenburgwal. Dit document stamt uit een duistere periode in de geschiedenis van Amsterdam (december 1941). Na de inval van de Duitse bezetter werden Joodse burgers stapsgewijs uit het openbare leven verbannen. Vanaf september 1941 mochten Joodse kooplieden niet meer op de reguliere markten staan. Er werden speciale "Jodenmarkten" ingesteld op locaties zoals het Waterlooplein en de Nieuwmarkt om de Joodse handel te isoleren.

De notitie weerspiegelt de ambtelijke uitvoering van deze uitsluitingspolitiek. Het verplaatsen van handelaren van het Waterlooplein en de Zwanenburgwal naar de Nieuwmarkt paste in het beleid om de Joodse bevolking te concentreren in de zogenaamde 'Joodse wijk' (Judenviertel). De datum 20 december 1941 valt midden in de periode waarin de maatregelen tegen de Joodse Amsterdammers steeds drastischer en systematischer werden.

Samenvatting

  • Locaties: De lijst bevat bekende Amsterdamse markten: Albert Cuypstraat, Ten Katestraat, Lindenstraat, Dapperstraat, Waterlooplein ("W. plein"), Nieuwmarkt, Amstelveld, Noordermarkt, Westerstraat, Moesplein (buurt van de Van der Hoopstraat), Jan Evertsenstraat en de Sumatrastraat.
  • Segregatie: De afkortingen "j. markt" en "j. koopl." staan zeer waarschijnlijk voor "Joodse markt" en "Joodse kooplieden". De notitie "hierop plaatsen v. j. koopl. van W’plein & Zw. Burgwal" op de Nieuwmarkt is een directe verwijzing naar het concentreren van Joodse markthandelaren op specifieke, afgezonderde locaties.
  • Administratieve aard: De getallen voor de straatnamen lijken reeksen marktplaatsnummers of een toegewezen capaciteit aan te geven. De opmerkingen "laten vervallen" of "handhaven" duiden op een herziening van de marktvergunningen of locaties door de bezettingsautoriteiten of de gemeentelijke marktdienst.
  • Afkortingen: "Zw. b. m." bij het Waterlooplein zou kunnen staan voor "Zwarte bij-markt" of een verwijzing zijn naar de nabijgelegen Zwanenburgwal.

Historische Context

Dit document stamt uit een duistere periode in de geschiedenis van Amsterdam (december 1941). Na de inval van de Duitse bezetter werden Joodse burgers stapsgewijs uit het openbare leven verbannen. Vanaf september 1941 mochten Joodse kooplieden niet meer op de reguliere markten staan. Er werden speciale "Jodenmarkten" ingesteld op locaties zoals het Waterlooplein en de Nieuwmarkt om de Joodse handel te isoleren.

De notitie weerspiegelt de ambtelijke uitvoering van deze uitsluitingspolitiek. Het verplaatsen van handelaren van het Waterlooplein en de Zwanenburgwal naar de Nieuwmarkt paste in het beleid om de Joodse bevolking te concentreren in de zogenaamde 'Joodse wijk' (Judenviertel). De datum 20 december 1941 valt midden in de periode waarin de maatregelen tegen de Joodse Amsterdammers steeds drastischer en systematischer werden.

Kooplieden in dit dossier 100

D. Thomas Uilenburg Bretels
A. Brilleman Uilenburg 2e hands kleeding
A. Bruinvelds Nieuwmarkt aard.groenten en fruit
J. Achttienribbe Uilenburg 2e hands kleeding.
A. Elzas Waterlooplein koek, chocolade enz.
A. Goslau Waterlooplein Fruit
J. Agsteribbe Uilenburg 2e hands kleeding.
A. Hovingh Nieuwmarkt versche visch
A.H. Stout Nieuwmarkt haring enz.
A.J. Engelen Uilenburg 2e hands kleeding
S. Aldewereld Waterlooplein bedankt voor Dapperstraat.
A.Leyden-v.Amstel Waterlooplein ondergoederen
Aron Lopes Dias Uilenburg alc.vrije dranken, ger. eetwaren
S. Altschuler Uilenburg 2e hands kleeding.
E. Jansen Nieuwmarkt Stoffen.
A. Schrijver Nieuwmarkt fruit
A.S. Stodel Waterlooplein fruit
A. Stoppelman Nieuwmarkt stoffen
A. Sweyd Uilenburg regenkleeeding
A. Tromp Waterlooplein dekens, fitrage
A. Velleman Uilenburg 2e hands kleeding
V. Kolm Uilenburg fruit
A. Zwarts Uilenburg idem
M.S. Adviseerde Uilenburg Koek en Suikerwerken.
J.H. Barnstein Uilenburg Koek en Suikerwerken.
E. Baumstein meerdere bedankt voor Dapperstraat
B. Brander Waterlooplein fruit
B.Canus Uilenburg versche visch
Betje Clarenburg - Hijman Waterlooplein bedankt voor Dapperstraat
B. Cohen Uilenburg petten
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6