Doorslag (carbonkopie) van een brief of memorandum op dun, doorschijnend papier. Het document is gefotografeerd vanaf de achterzijde, waardoor de getypte tekst in spiegelbeeld staat. Handgeschreven notitie "Sept 1942". De onderstaande tekst is gereconstrueerd uit het spiegelbeeld van de doorslag en de handgeschreven notities.

Handgeschreven (linksboven):

Kan een eventuele Ausweis maken
mede afgegeven door de
[doorgestreept] Cent. Stell für Jüd. Auswanderung
Afd. Schalterabteilung
Is de winkelier gesperrd?
Sept 1942

Gedrukte briefkop (in spiegelbeeld):

JOODSCHE RAAD VOOR AMSTERDAM
VOORZITTERS: A. ASSCHER EN PROF. DR. D. COHEN
AMSTERDAM-C.
NIEUWE KEIZERSGRACHT 58
TELEFOON 32000, 32130, 37042
POSTGIRO 1472

Bij antwoord te vermelden: AFD. [niet ingevuld] NR. [niet ingevuld]

Inhoudelijke tekst (in spiegelbeeld):

H u i d i g e s t a n d
van de lijst van het personeel
van de Administratie(?)

Weledele Heer,

Hierbij doen wij U de lijst toekomen van de namen der personen, welke werkzaam zijn bij de administratie van den Joodschen Raad voor Amsterdam, gevestigd in de J.D. Meijerplein 7.

U wordt verzocht deze personen zoo spoedig mogelijk met den heer Bomhoff in verbinding te stellen, teneinde deze personen te controleeren voor deze personen (?).

Hoogachtend,
Namens de Commissie,

(B. Polak) Voorzitter.
Julius Devries, Secr. Dit document is een administratief stuk van de Joodsche Raad voor Amsterdam uit september 1942, een cruciale fase in de deportaties van Joden uit Nederland naar de vernietigingskampen.

• Administratieve strijd om vrijstellingen: De kern van het document betreft een personeelslijst van een afdeling van de Joodsche Raad (mogelijk gevestigd aan het J.D. Meijerplein). Werken voor de Raad bood in deze periode vaak een tijdelijke vrijstelling van deportatie, een zogenaamde 'Sperre'. De brief dient om deze lijst te formaliseren en te laten controleren.
• Duitse bemoeienis: De vermelding van "den heer Bomhoff" en de handgeschreven notities over de "Cent. Stell für Jüd. Auswanderung" (Zentralstelle für jüdische Auswanderung) wijzen op de directe controle van de nazi-bezetter. De Zentralstelle, onder leiding van Ferdinand aus der Fünten, was verantwoordelijk voor de praktische uitvoering van de deportaties.
• Handgeschreven notities: De vragen in de kantlijn ("Kan een eventuele Ausweis maken", "Is de winkelier gesperrd?") tonen de wanhopige zoektocht naar juridische of administratieve bescherming ('gesperrd' zijn) tegen deportatie via officiële identiteitsbewijzen ('Ausweis'). De Joodsche Raad voor Amsterdam werd in februari 1941 op last van de bezetter opgericht. Hoewel de voorzitters Asscher en Cohen trachtten door samenwerking het ergste te voorkomen, werd de Raad ongewild een instrument in de uitvoering van de Holocaust. In september 1942, de datum van dit document, waren de grootschalige wegvoeringen vanuit de Joodse Schouwburg en via kamp Westerbork in volle gang. Het bezit van een 'Sperre' via de Joodsche Raad was voor velen de enige strohalm om uitstel van transport te krijgen, wat leidde tot een enorme groei van de administratie van de Raad. De "Schalterabteilung" was de afdeling die de loketdiensten en aanvragen voor vrijstellingen beheerde. A. Asscher B. Polak D. Cohen J.D. Meijerplein Zentralstelle