Dienstverslag / Rapportage van een incident 17 juli 1943 No. 77/33/M. 1043 10/7

Rapport: 17. 7. '43. ± 9 uur.

Tijdens luchtalarm weigerde
H.P. Bleijswijk Kooper 1324.
zich van den weg onderdak te begeven waarop
ik hem met zachte drang liet begrijpen dat hij
onmiddellijk moest gehoorzamen.
Hij was niet alleen weigerachtig doch
voegde mij het volgende toe „Als jij mij nog eens
aanraakt dan schop ik je tegen je kloten.”
Op deze bedreiging vroeg ik hem zijn toegangs-
kaart te toonen welke hij weigerde mij te
overhandigen.
Hierna heb ik hem onder bewaking gezet
van een hondewachtsman en ben toen hulp
gaan halen. Met behulp van Contr: Barbiers
is het mij eindelijk gelukt zijn kaart in mijn bezit
te krijgen.
Een en ander had tot gevolg dat het
toezicht van 't overige terrein hierdoor had
te leiden.

Contr: J. Th. de Vries.

Aan den Hrn Onder Directeur vh. Marktwezen.

[In rood potlood/inkt:] 14 dagen wegens verstoring orde
[Bijschriften:] gezien [gevolgd door paraaf], Vaste wijklooper Dit handgeschreven rapport is een zakelijke weergave van een disciplinair incident tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De essentie van het conflict is de weigering van een marktkoopman (Bleijswijk) om de veiligheidsvoorschriften tijdens een luchtalarm op te volgen.

Opvallende elementen:
* Taalgebruik: Het rapport is opgesteld in een formele, ambtelijke stijl, wat scherp contrasteert met de geciteerde grove belediging van de koopman.
* Escalatie: De situatie escaleert van een simpele weigering naar verbale dreiging met fysiek geweld en de weigering om legitimatie te tonen. Er moet een bewaker met een hond aan te pas komen om de man op zijn plek te houden terwijl de controleur versterking haalt.
* Gevolgen: De controleur benadrukt dat zijn aandacht door dit incident van het overige terrein werd afgeleid, wat in oorlogstijd als een ernstig plichtsverzuim van de koopman werd gezien.
* Bestraffing: Onderaan is in rood aangegeven dat de man een straf van 14 dagen heeft gekregen (vermoedelijk ontzegging van de toegang tot de markt) wegens "verstoring van de orde". Het document dateert uit juli 1943, een periode waarin geallieerde luchtaanvallen op doelen in Nederland en vluchten richting Duitsland zeer frequent waren. De autoriteiten hanteerden strikte protocollen tijdens het luchtalarm om paniek te voorkomen en burgers te beschermen (en om te voorkomen dat mensen van de situatie gebruikmaakten voor illegale activiteiten).

De term "Marktwezen" en de functies duiden op de Centrale Markthallen (waarschijnlijk in Amsterdam). De controleurs waren verantwoordelijk voor de orde en handhaving op het terrein. Dit rapport illustreert de onderhuidse spanningen in de maatschappij: de irritatie van burgers tegenover autoriteitsfiguren en de strikte handhaving van regels door ambtenaren onder toezicht van de bezetter. Het gebruik van "hondewachtsmen" was een standaard beveiligingsmaatregel op grote marktterreinen in die tijd. Barbiers (Controleur) H.P. Bleijswijk J. Th Marktwezen