Doorslag van een officiële brief (typoscript). 12 november 1943. De Directeur (waarschijnlijk van de Centrale Markt te Amsterdam). Den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, Alhier (Amsterdam). Verzonden 15/11 [handgeschreven]

77/72/4 H. 1. 12 November 1943. SV.

                  Den Heer Wethouder
                  voor de Levensmiddelen,

                  A l h i e r.
                  ============

      In bijlage dezes heb ik de eer U

een afschrift te doen toekomen van een op
6 November 1943 door den contrôleur van
mijn dienst opgemaakt rapport, waaruit
blijkt, dat D.A. Mortel, geboren 4 Mei 1889,
wonende Van Beuningenplein 23, alhier en
H.v.d. Vegt, geboren 25 November 1898,
wonende Admiralengracht 174, alhier zich op
de Centrale Markt hebben schuldig gemaakt
aan diefstal van aardappelen.
Ingevolge het bepaalde in artikel
35 lid 1 van het Reglement op de Centrale
Markt, heb ik Mortel en v.d. Vegt voornoemd
gestraft met ontneming van het recht van
toegang tot die markt voor den tijd van 14
dagen, namelijk van Maandag 15 tot en met
Zondag 28 November 1943.
Ik ben van meening, dat Mortel en
v.d. Vegt voornoemd voor langeren tijd van
de Centrale Markt moeten worden geweerd en
ik geef U mitsdien beleefd in overweging wel
te willen bevorderen, dat Mortel en v.d.
Vegt voornoemd in aansluiting op mijn straf,
door den Burgemeester worden gestraft met
ontneming van het recht van toegang voor den
tijd van 4 maanden, zulks met ingang van
Maandag 29 November 1943.
De Directeur, Deze brief is een formeel administratief schrijven betreffende een tuchtrechtelijke maatregel. De directeur van de Centrale Markt rapporteert aan de wethouder over een diefstal van aardappelen gepleegd door twee Amsterdammers: D.A. Mortel en H.v.d. Vegt.

De directeur heeft zelf al de maximale straf opgelegd die binnen zijn bevoegdheid valt volgens het marktreglement (14 dagen ontzegging van de toegang). Hij vindt dit echter onvoldoende en verzoekt de wethouder om via de Burgemeester een veel zwaardere sanctie op te leggen: een toegangsverbod van vier maanden. Dit wijst erop dat de autoriteiten diefstal van voedselmiddelen in deze periode zeer hoog opnamen. Het document dateert van november 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. In deze periode was er sprake van toenemende voedselschaarste en een streng distributiesysteem. De Centrale Markt in Amsterdam (de huidige Food Center Amsterdam aan de Jan van Galenstraat) was de spil in de voedselvoorziening van de stad.

Diefstal van aardappelen, een basisvoedingsmiddel dat destijds op de bon was, werd gezien als een ernstig vergrijp tegen de openbare orde en de voedselvoorziening. De betrokken personen, Mortel en Van de Vegt, woonden respectievelijk in de Staatsliedenbuurt en de Admiralenbuurt, wijken die dicht bij de Centrale Markt liggen. Een toegangsverbod van vier maanden zou voor hen waarschijnlijk grote economische gevolgen hebben gehad, aangezien de markt voor velen een plek was voor werk of (kleine) handel. De tussenkomst van de Burgemeester (destijds de pro-Duitse Edward Voûte) onderstreept de ernst waarmee dergelijke "economische delicten" werden aangepakt.