Archief 745
Inventaris 745-417
Pagina 491
Dossier 23
Jaar 1943
Stadsarchief

Afschrift van een officieel besluit van de Gemeente Amsterdam.

11 september 1943. Van: De Burgemeester van Amsterdam (Edward Voûte).

Origineel

Afschrift van een officieel besluit van de Gemeente Amsterdam. 11 september 1943. De Burgemeester van Amsterdam (Edward Voûte). No. 85/28/2 M. 1943 [handgeschreven:] 18/9
[Handgeschreven rechtsboven:] U. Muller / Markthulp(?)
Afschrift
No. 674 L.M. 1937 [Stamp: Wapen van Amsterdam]

De BURGEMEESTER ~~EN WETHOUDERS~~ VAN AMSTERDAM,

Gezien het schrijven van den Directeur van het Marktwezen, dd. 6 September 1943, no. 85/28/1 M., houdende mededeeling, dat door de [rood onderstreept:] Gebroeders W. J. van Rooijen, [einde onderstreping] gevestigd Waterlooplein 69A, 71B en 73C, geen gebruik meer wordt gemaakt van de hun bij beschikking dd. 29 November 1938, no. 811 L.M. verleende toestemming om op een anderen dan voor de markt bestemden tijd kramen op te zetten of te hebben op de markten Waterlooplein, Zwanenburgwal, Amstelveld, Uilenburg, Lindengracht, Westerstraat, Mosplein, Dapperstraat, Sumatrastraat, Albert Cuypstraat, Ten Katestraat en Jan Evertsenstraat;

Heeft goedgevonden bovenaangehaalde beschikking [rood onderstreept:] hierbij in te trekken. [einde onderstreping]
GM [rood onderstreept]

Amsterdam, 11 September 1943.
De Burgemeester voornoemd,
(get) Voûte

De Gemeentesecretaris,
(get.) J. F. FRANKEN

[Handgeschreven linksonder:]
Aanget. 20/9-43
[Merkteken/kruis]

[Schuin handgeschreven rechtsonder in potlood:]
Memoriaal 17(?) * Bestuurlijke wijziging: In de aanhef is "EN WETHOUDERS" doorgestreept. Dit is een direct gevolg van de invoering van het 'leidersbeginsel' tijdens de bezetting. Bij verordening van 1941 werden de gemeenteraden en de macht van wethouders afgeschaft; de burgemeester kreeg de volledige beslissingsbevoegdheid.
* Inhoud: Het document betreft het formeel beëindigen van een voorkeursbehandeling. De gebroeders Van Rooijen mochten sinds 1938 op vrijwel alle grote Amsterdamse markten kramen laten staan of opzetten buiten de officiële markturen. De reden voor intrekking is administratief: de begunstigden maken er geen gebruik meer van.
* Ondertekening: De naam "Voûte" verwijst naar Edward Voûte, de door de Duitsers benoemde regeringscommissaris/burgemeester van Amsterdam tijdens de oorlogsjaren.
* Administratieve sporen: De rode onderstrepingen dienen om de kern van het besluit (wie en wat) snel vindbaar te maken voor archivarissen. De aantekening "Aanget. 20/9-43" wijst op de registratie of verzending per aangetekende post op die datum. Dit document stamt uit september 1943, een periode waarin het dagelijks leven in Amsterdam volledig in het teken stond van de Duitse bezetting. Veel van de genoemde locaties (Waterlooplein, Uilenburg) lagen in de van oudsher Joodse wijken. Tegen september 1943 waren de grootschalige deportaties van de Joodse bevolking uit Amsterdam nagenoeg voltooid, wat de dynamiek op deze markten ingrijpend veranderde.

Hoewel de intrekking van de vergunning op het eerste gezicht een routineuze administratieve handeling lijkt, weerspiegelt de vorm van het document (de doorgehaalde wethouders, de ondertekening door de collaborerende burgemeester Voûte) de politieke realiteit van een stad onder nationaalsocialistisch bestuur. De gebroeders Van Rooijen hadden een aanzienlijke operatie, gezien de lijst van dertien verschillende marktlocaties waar zij actief waren.

Samenvatting

  • Bestuurlijke wijziging: In de aanhef is "EN WETHOUDERS" doorgestreept. Dit is een direct gevolg van de invoering van het 'leidersbeginsel' tijdens de bezetting. Bij verordening van 1941 werden de gemeenteraden en de macht van wethouders afgeschaft; de burgemeester kreeg de volledige beslissingsbevoegdheid.
  • Inhoud: Het document betreft het formeel beëindigen van een voorkeursbehandeling. De gebroeders Van Rooijen mochten sinds 1938 op vrijwel alle grote Amsterdamse markten kramen laten staan of opzetten buiten de officiële markturen. De reden voor intrekking is administratief: de begunstigden maken er geen gebruik meer van.
  • Ondertekening: De naam "Voûte" verwijst naar Edward Voûte, de door de Duitsers benoemde regeringscommissaris/burgemeester van Amsterdam tijdens de oorlogsjaren.
  • Administratieve sporen: De rode onderstrepingen dienen om de kern van het besluit (wie en wat) snel vindbaar te maken voor archivarissen. De aantekening "Aanget. 20/9-43" wijst op de registratie of verzending per aangetekende post op die datum.

Historische Context

Dit document stamt uit september 1943, een periode waarin het dagelijks leven in Amsterdam volledig in het teken stond van de Duitse bezetting. Veel van de genoemde locaties (Waterlooplein, Uilenburg) lagen in de van oudsher Joodse wijken. Tegen september 1943 waren de grootschalige deportaties van de Joodse bevolking uit Amsterdam nagenoeg voltooid, wat de dynamiek op deze markten ingrijpend veranderde.

Hoewel de intrekking van de vergunning op het eerste gezicht een routineuze administratieve handeling lijkt, weerspiegelt de vorm van het document (de doorgehaalde wethouders, de ondertekening door de collaborerende burgemeester Voûte) de politieke realiteit van een stad onder nationaalsocialistisch bestuur. De gebroeders Van Rooijen hadden een aanzienlijke operatie, gezien de lijst van dertien verschillende marktlocaties waar zij actief waren.

Kooplieden in dit dossier 43

Amerika 10.800.- P'end. 200 - Gelderl 18.100 - Westl. 100 - Utrecht 1.900.- [bovenliggend: Limburg 5.400]
Gelderl 2700. Amerika 41.000.
H.J.J.Lazenschütz
H.J.L.Gastagé
Jamaica 900 - Santos 800
J.Fraan
Alle 43 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 5