Archief 745
Inventaris 745-348
Pagina 158
Dossier 25
Jaar 1941
Stadsarchief

Registerblad uit een marktadministratie (waarschijnlijk Amsterdam).

Origineel

Registerblad uit een marktadministratie (waarschijnlijk Amsterdam). Linkerpagina (Kolommen: Naam | Geb. Datum | Adres | Dagmarkt | Weekmarkt)

  • Trijp A. | 2/10 '78 | Waterlooplein 17 II | Waterloopl. 14 | [rechterpagina: 5/2 7/2 / 10/2 bedankt voor Waterlooplein; krankzinnig gest. onbekwaam geword.]
  • Winnik H. | 22/6 '99 | Muiderstr. 23 III bs. | Ten Katestr. 350 / Waterloopl. 13 | Westerstr. 109
  • Winnik J. | 14/3 '85 | Krt. Houtstr. 21 III | Dapperstr. 107 / Lindengr. 406 | Mosplein 114 / Westerstr. 100
  • Winnik L. | 1/8 '97 | Waterloopl. 49 I hs. | Waterloopl. 26 / Waterloopl. 6 | Uilenburg. 195
  • Winnik S. | 13/12 '84 | Waterloopl. 91 I | Dapperstr. 102 / Lindengr. 92 | Westerstr. 186.
  • Appelboom J. | 29/12 '84 | N. Uilenb. str. 50 III | Waterloopl. 73. / Dapperstr. 204 | Uilenburg. 28. / Uilenburg. 605
  • Canes F. | 5/7 '96 | Schalk Burgerstr. 7 II | Ten Katestr. 136 / Dapperstr. 165 / Waterloopl. 74 | Uilenburg 135
  • Groenteman B. | 3/11 '03 | Weesperstraat 95 III | [leeg] | [leeg]

Midden (stempel/aantekening):
Gezien 18-2-'41 [Paraaf: Dekker?]

Rechterpagina (Aantekeningen/Mutaties):
* bedankt voor A. Cuypstraat
* bedankt voor Dapperstraat
* bedankt voor Waterlooplein
* bedankt voor Dapperstraat
* bedankt voor Dapperstraat
* bedankt voor Dapperstraat
* bedankt voor Dapperstraat
* bedankt voor Dapperstraat
* bedankt voor A. Cuypstraat
* bedankt voor Dapperstraat
* bedankt voor Dapperstraat
* bedankt voor Dapperstraat
* bedankt voor A. Cuypstr. V.V.K.
* bedankt voor Waterlooplein
* bedankt voor Lindengracht
* bedankt voor Dapperstraat
* bedankt voor Zwanenburgwal
* bedankt voor Dapperstraat (komt maand. teekenen)
* bedankt voor Dapperstraat. * Administratieve Handeling: Het woord "bedankt" in deze context betekent "opgezegd" of "afstand gedaan van". Marktkooplieden gaven hun standplaats terug aan de gemeente.
* Demografie: De namen in dit register (Winnik, Appelboom, Canes, Groenteman) en de woonadressen (Waterlooplein, Weesperstraat, Uilenburgerstraat) wijzen er onmiskenbaar op dat dit een lijst is van Joodse marktkooplieden in Amsterdam.
* Opvallende notitie: Bij A. Trijp staat een tragische kanttekening: "krankzinnig gest. [gesticht] onbekwaam geword."
* Chronologie: De datum 18 februari 1941 is cruciaal. Dit is exact één week na de grote rellen op het Waterlooplein (11 februari 1941) en vlak voor de Februaristaking. De golf van "opzeggingen" (bedankjes) suggereert dat de kooplieden onder druk stonden of dat hun de toegang tot bepaalde markten onmogelijk werd gemaakt. Dit document is een directe getuigenis van de uitsluiting van Joodse Amsterdammers uit het economische leven tijdens de vroege bezettingsjaren. Vanaf begin 1941 voerden de Duitse bezetters en de collaborerende gemeente-instanties de druk op Joodse markthandelaren op.

Kort na de datum in dit register (februari 1941) zouden Joden volledig worden verbannen van de reguliere markten. De administratie legt het moment vast waarop standplaatsen op 'Arische' markten (zoals de Dappermarkt of de Albert Cuyp) massaal werden opgegeven, vaak gedwongen door nieuwe verordeningen of uit angst voor geweld door de WA (weerafdeling van de NSB). De stempel van 18-2-1941 markeert de bureaucratische verwerking van deze uitsluiting, net voordat de Joodse Raad werd opgericht en de situatie in de stad verder escaleerde. A. Cuypstr A. Cuypstraat A. Trijp N. Uilenb NSB WA

Samenvatting

  • Administratieve Handeling: Het woord "bedankt" in deze context betekent "opgezegd" of "afstand gedaan van". Marktkooplieden gaven hun standplaats terug aan de gemeente.
  • Demografie: De namen in dit register (Winnik, Appelboom, Canes, Groenteman) en de woonadressen (Waterlooplein, Weesperstraat, Uilenburgerstraat) wijzen er onmiskenbaar op dat dit een lijst is van Joodse marktkooplieden in Amsterdam.
  • Opvallende notitie: Bij A. Trijp staat een tragische kanttekening: "krankzinnig gest. [gesticht] onbekwaam geword."
  • Chronologie: De datum 18 februari 1941 is cruciaal. Dit is exact één week na de grote rellen op het Waterlooplein (11 februari 1941) en vlak voor de Februaristaking. De golf van "opzeggingen" (bedankjes) suggereert dat de kooplieden onder druk stonden of dat hun de toegang tot bepaalde markten onmogelijk werd gemaakt.

Historische Context

Dit document is een directe getuigenis van de uitsluiting van Joodse Amsterdammers uit het economische leven tijdens de vroege bezettingsjaren. Vanaf begin 1941 voerden de Duitse bezetters en de collaborerende gemeente-instanties de druk op Joodse markthandelaren op.

Kort na de datum in dit register (februari 1941) zouden Joden volledig worden verbannen van de reguliere markten. De administratie legt het moment vast waarop standplaatsen op 'Arische' markten (zoals de Dappermarkt of de Albert Cuyp) massaal werden opgegeven, vaak gedwongen door nieuwe verordeningen of uit angst voor geweld door de WA (weerafdeling van de NSB). De stempel van 18-2-1941 markeert de bureaucratische verwerking van deze uitsluiting, net voordat de Joodse Raad werd opgericht en de situatie in de stad verder escaleerde.

Genoemde Personen 4

Locaties

Albert Cuypmarkt Dappermarkt Lindengracht Ten Katemarkt Waterlooplein

Producten

A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Groenten): Groente Dieren: Kat Olie & Techniek: Lood Olie & Techniek: Olie Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

NSB WA

Kooplieden in dit dossier 100

D. Thomas Uilenburg Bretels
A. Brilleman Uilenburg 2e hands kleeding
A. Bruinvelds Nieuwmarkt aard.groenten en fruit
J. Achttienribbe Uilenburg 2e hands kleeding.
A. Elzas Waterlooplein koek, chocolade enz.
A. Goslau Waterlooplein Fruit
J. Agsteribbe Uilenburg 2e hands kleeding.
A. Hovingh Nieuwmarkt versche visch
A.H. Stout Nieuwmarkt haring enz.
A.J. Engelen Uilenburg 2e hands kleeding
S. Aldewereld Waterlooplein bedankt voor Dapperstraat.
A.Leyden-v.Amstel Waterlooplein ondergoederen
Aron Lopes Dias Uilenburg alc.vrije dranken, ger. eetwaren
S. Altschuler Uilenburg 2e hands kleeding.
E. Jansen Nieuwmarkt Stoffen.
A. Schrijver Nieuwmarkt fruit
A.S. Stodel Waterlooplein fruit
A. Stoppelman Nieuwmarkt stoffen
A. Sweyd Uilenburg regenkleeeding
A. Tromp Waterlooplein dekens, fitrage
A. Velleman Uilenburg 2e hands kleeding
V. Kolm Uilenburg fruit
A. Zwarts Uilenburg idem
M.S. Adviseerde Uilenburg Koek en Suikerwerken.
J.H. Barnstein Uilenburg Koek en Suikerwerken.
E. Baumstein meerdere bedankt voor Dapperstraat
B. Brander Waterlooplein fruit
B.Canus Uilenburg versche visch
Betje Clarenburg - Hijman Waterlooplein bedankt voor Dapperstraat
B. Cohen Uilenburg petten
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6