Brief (verzoekschrift/excuusbrief). 28 oktober 1941 (gebaseerd op het stempel). Directeur van het Marktwezen, Amsterdam (via de Wethouder). [Bovenaan gecentreerd:]
4

Wel Edl Heer ik hoop Uw mijn excuut brieven
opmaken of stellen van Uwe Namen kan ik niet
doch dit is de rechte waarheid nog nooit heb ik
in zoon toestand verkeert en hoop Uw mijn
Wil helpen. negen mijn Vriendl dank over Uw kaart.
Over het marktwezen. en hoop een gunstig
bericht te mogen wachten bij Vb Vr dank

met de meeste Hoogachting
uwe Dnr

M Spaans.
tijdelijk Burgerkosthuis
Bloedstraat No 16
Amst et dam

afdl Sik
No 581170

[Stempel, ondersteboven op het origineel:]
A'dam, 28 October 1941
[paraaf/handtekening]
De Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en
Schoonmaak, Bad- en Zweminrichtingen stelt d
in handen van den Heer Directeur van het Markt-
wezen om advies. Ter verdere behan -
deling.

[Onderaan paars stempel met inkt:]
No 10/232 M. 1941 29/10 * Inhoud: De schrijver, M. Spaans, verontschuldigt zich voor de gebrekkige vorm van zijn brief ("opmaken of stellen... kan ik niet"). Hij verklaart in een ongekende noodtoestand te verkeren en vraagt om hulp of een gunstige beslissing met betrekking tot "het marktwezen". De brief lijkt een reactie op een eerdere kaart of mededeling.
* Taalgebruik en Toon: De toon is nederig en vragend. Het taalgebruik is eenvoudig en bevat diverse spelfouten ("excuut", "zoon" voor "zo'n", "verkeert" voor "verkeerd"), wat wijst op een beperkte formele scholing van de schrijver. De afkorting "Dnr" staat voor "Dienstwillige dienaar". "Vb Vr dank" is waarschijnlijk een verkorting van "bij voorbaat vriendelijk dank".
* Administratief proces: Het document is door de Amsterdamse bureaucratie gegaan. De wethouder voor Levensmiddelen heeft het verzoek op 28 oktober 1941 ter advisering doorgestuurd naar de Directeur van het Marktwezen. De datum 29/10 onderaan duidt op de verdere registratie de volgende dag. * Historische periode: De brief is geschreven tijdens de Duitse bezetting van Nederland (oktober 1941). Dit was een periode van toenemende schaarste, rantsoenering en strenge regulering van de handel.
* Sociaal-economisch: De schrijver verblijft in een "Burgerkosthuis" in de Bloedstraat. De Bloedstraat ligt in de oude binnenstad (nabij de Nieuwmarkt), een gebied waar veel marktkooplieden woonden. Een verblijf in een kosthuis wijst vaak op een precaire financiële of persoonlijke situatie.
* Marktwezen: Het Marktwezen hield toezicht op de Amsterdamse markten (zoals de nabijgelegen markt op het Waterlooplein). In 1941 werden de regels voor marktkooplieden steeds strenger, onder andere door anti-Joodse maatregelen en algemene distributiewetten. Hoewel de exacte achtergrond van M. Spaans hier niet uit blijkt, past de smeekbede ("nog nooit heb ik in zoon toestand verkeert") in het beeld van de economische malaise en administratieve druk tijdens de oorlogsjaren. M. Spaans Marktwezen