Archief 745
Inventaris 745-348
Pagina 362
Dossier 55
Jaar 1941
Stadsarchief

Archiefdocument

17 maart 1941. Van: De Regeeringscommissaris voor Amsterdam (E.J. Voûte) en de Gemeentesecretaris (J.F. Franken). Aan: Den heer A. Mohr, Noorderkerkstraat 16 II, Amsterdam.

Origineel

17 maart 1941. De Regeeringscommissaris voor Amsterdam (E.J. Voûte) en de Gemeentesecretaris (J.F. Franken). Den heer A. Mohr, Noorderkerkstraat 16 II, Amsterdam. [Linksboven, paars stempel:]
No 21/7/3

[Bovenaan midden, paars stempel:]
M. 1341 17/3

[Linksboven, getypt:]
L.M.
54/3 -1941-

[Rechtsboven, getypt en handgeschreven:]
17 Maart 1941.
[handgeschreven paraaf/notitie in grijze inkt:] m. [onleesbaar]
[handgeschreven naam in blauwe inkt:] th Müller

[Inhoud brief:]
Ik deel U hierbij mede te hebben besloten
U op gronden van billijkheid restitutie te ver-
leenen van reeds betaald marktgeld ten bedrage
van f 1.27 en kwijtschelding van marktgeld tot
een bedrag van f 12.75.

Voor de verrekening dient U zich te wenden
tot het kantoor van den Dienst van het Markt-
wezen, Jan van Galenstraat 14 alhier.
vM

[Ondertekening:]
De Regeeringscommissaris
voor Amsterdam,
(get.) Voûte [paars stempel]

de Gemeentesecretaris,
(get.) J. F. FRANKEN [paars stempel]

[Adres ontvanger:]
den heer A. Mohr,
Noorderkerkstraat 16 II
_A_L_H_I_E_R_(C).

[Rechtsonder, handgeschreven:]
21 Dit document is een formele kennisgeving aan de heer A. Mohr betreffende een financiële correctie op zijn verschuldigde marktgeld. Het besluit omvat twee delen:
1. Restitutie: Een terugbetaling van ƒ 1,27 voor reeds betaalde gelden.
2. Kwijtschelding: Het laten vervallen van een nog openstaande schuld van ƒ 12,75.

De term "op gronden van billijkheid" geeft aan dat dit geen strikt wettelijke verplichting was, maar een besluit genomen uit oogpunt van rechtvaardigheid of coulance door het bestuur. Het document bevat diverse administratieve kenmerken die typisch zijn voor de gemeentelijke bureaucratie van die tijd, inclusief de verwijzing naar de Dienst van het Marktwezen aan de Jan van Galenstraat (de Centrale Markthallen). De stempels "(get.) Voûte" en "(get.) J.F. Franken" duiden erop dat dit een officieel afschrift of een door stempels bekrachtigde kopie is van het oorspronkelijke besluit. De datum van de brief, 17 maart 1941, is cruciaal voor de historische context. Nederland was op dat moment bezet door nazi-Duitsland. Slechts enkele weken voor deze brief, in februari 1941, vond de Februari-staking plaats in Amsterdam als protest tegen de Jodenvervolging. Als reactie hierop ontsloeg de bezetter het democratisch gekozen gemeentebestuur.

Edward Voûte werd op 4 maart 1941 door de bezetter aangesteld als 'regeeringscommissaris', wat inhield dat hij de bevoegdheden van zowel de burgemeester als de wethouders kreeg. Deze brief is dus een van de vroege officiële documenten onder zijn bewind.

Gezien de periode en de aard van de kwijtschelding (marktgeld), kan dit document verband houden met de beperkende maatregelen voor Joodse marktkooplieden. Vanaf begin 1941 werden Joden stelselmatig geweerd van reguliere markten. De kwijtschelding van marktgeld "op gronden van billijkheid" zou een compensatie kunnen zijn voor standplaatsen die zij door de nieuwe verordeningen niet meer mochten innemen. De ontvanger, de heer Mohr, woonde in de Jordaan (Noorderkerkstraat), een wijk die destijds nauw verbonden was met de Amsterdamse marktcultuur. A. Mohr E.J. Vo J.F. Franken Marktwezen

Samenvatting

Dit document is een formele kennisgeving aan de heer A. Mohr betreffende een financiële correctie op zijn verschuldigde marktgeld. Het besluit omvat twee delen:
1. Restitutie: Een terugbetaling van ƒ 1,27 voor reeds betaalde gelden.
2. Kwijtschelding: Het laten vervallen van een nog openstaande schuld van ƒ 12,75.

De term "op gronden van billijkheid" geeft aan dat dit geen strikt wettelijke verplichting was, maar een besluit genomen uit oogpunt van rechtvaardigheid of coulance door het bestuur. Het document bevat diverse administratieve kenmerken die typisch zijn voor de gemeentelijke bureaucratie van die tijd, inclusief de verwijzing naar de Dienst van het Marktwezen aan de Jan van Galenstraat (de Centrale Markthallen). De stempels "(get.) Voûte" en "(get.) J.F. Franken" duiden erop dat dit een officieel afschrift of een door stempels bekrachtigde kopie is van het oorspronkelijke besluit.

Historische Context

De datum van de brief, 17 maart 1941, is cruciaal voor de historische context. Nederland was op dat moment bezet door nazi-Duitsland. Slechts enkele weken voor deze brief, in februari 1941, vond de Februari-staking plaats in Amsterdam als protest tegen de Jodenvervolging. Als reactie hierop ontsloeg de bezetter het democratisch gekozen gemeentebestuur.

Edward Voûte werd op 4 maart 1941 door de bezetter aangesteld als 'regeeringscommissaris', wat inhield dat hij de bevoegdheden van zowel de burgemeester als de wethouders kreeg. Deze brief is dus een van de vroege officiële documenten onder zijn bewind.

Gezien de periode en de aard van de kwijtschelding (marktgeld), kan dit document verband houden met de beperkende maatregelen voor Joodse marktkooplieden. Vanaf begin 1941 werden Joden stelselmatig geweerd van reguliere markten. De kwijtschelding van marktgeld "op gronden van billijkheid" zou een compensatie kunnen zijn voor standplaatsen die zij door de nieuwe verordeningen niet meer mochten innemen. De ontvanger, de heer Mohr, woonde in de Jordaan (Noorderkerkstraat), een wijk die destijds nauw verbonden was met de Amsterdamse marktcultuur.

Genoemde Personen 3

Locaties

Centrale Markt

Producten

A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Textiel & Kleding: Band Textiel & Kleding: Kleding Textiel & Kleding: Stof Textiel & Kleding: Textiel Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Duitsland/Oosten Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Marktwezen

Kooplieden in dit dossier 100

D. Thomas Uilenburg Bretels
A. Brilleman Uilenburg 2e hands kleeding
A. Bruinvelds Nieuwmarkt aard.groenten en fruit
J. Achttienribbe Uilenburg 2e hands kleeding.
A. Elzas Waterlooplein koek, chocolade enz.
A. Goslau Waterlooplein Fruit
J. Agsteribbe Uilenburg 2e hands kleeding.
A. Hovingh Nieuwmarkt versche visch
A.H. Stout Nieuwmarkt haring enz.
A.J. Engelen Uilenburg 2e hands kleeding
S. Aldewereld Waterlooplein bedankt voor Dapperstraat.
A.Leyden-v.Amstel Waterlooplein ondergoederen
Aron Lopes Dias Uilenburg alc.vrije dranken, ger. eetwaren
S. Altschuler Uilenburg 2e hands kleeding.
E. Jansen Nieuwmarkt Stoffen.
A. Schrijver Nieuwmarkt fruit
A.S. Stodel Waterlooplein fruit
A. Stoppelman Nieuwmarkt stoffen
A. Sweyd Uilenburg regenkleeeding
A. Tromp Waterlooplein dekens, fitrage
A. Velleman Uilenburg 2e hands kleeding
V. Kolm Uilenburg fruit
A. Zwarts Uilenburg idem
M.S. Adviseerde Uilenburg Koek en Suikerwerken.
J.H. Barnstein Uilenburg Koek en Suikerwerken.
E. Baumstein meerdere bedankt voor Dapperstraat
B. Brander Waterlooplein fruit
B.Canus Uilenburg versche visch
Betje Clarenburg - Hijman Waterlooplein bedankt voor Dapperstraat
B. Cohen Uilenburg petten
Alle 100 kooplieden →

Gerelateerde Documenten 6