Dienstverslag / Rapportage van de Marktmeester. 16 juli 1943. Rapport. No. 77/32/1 M. 1043 11/7

Ondergeteekende, C. Blom, rapporteert U het volgende:

Hedennacht werd door mij controle gehouden op de Centrale Markt. Even vier uur kwam ik door het hek aan de Keucheniusstraat op het terrein.
Ik begaf mij het eerst naar het hek Jan van Galenstraat en constateerde dat de aflossing van de controleurs volgens voorschrift geschiedde.
De controleur Vos werd dienstdoende portier, terwijl de controleurs H. de Vries en Pietersma zich op het terrein begaven om hun ronde te doen.
Om ongeveer half vijf liep ik in de Hal, toen ik werd aangeroepen door de Controleurs de Vries en Pietersma. Deze hadden zich, nadat zij in de Hal hadden hooren loopen, verdekt opgesteld.

Om vijf minuten over half vijf zag ik, dat de hondenwacht Cambach in het ~~wacht~~ wachthuisje zat en even daarna ontmoette ik de wacht Brekelmans in de Hal. Beiden waren op hun plaats.

Om tien minuten voor vijf zag ik in de Hal een persoon, die bezig was een handkar met ledige kisten te lossen. Deze persoon bleek te zijnde kooper A.W. Schijft, geb. te Amsterdam den 29-6 1892; adres van Tienhovenstraat 98 I.
Ik vroeg Schijft hoe hij op de Markt gekomen was, waarop deze antwoordde: "Door de Poort". Ik heb gevraagd of ik even mijn kar op de Markt kon zetten en gezegd dat ik dan direct weer terug zou komen; wat de portier mij heeft toegestaan".
Controleur Vos verklaarde mij, dat hij aan Schijft had gevraagd: "Wat voor kaart heeft U?" Waarop deze had geantwoord: "Een expediteurskaart!"
Controleur Vos was in vertrouwen op dit gezegde afgegaan en had aan Schijft toegang tot de Markt verleend. Schijft verklaarde mij, dat hij gezegd had in het bezit te zijn van een expeditie-kaart, om op die manier op de Markt te worden toegelaten.

Amsterdam, 16 Juli 1943.
De Marktmeester,
(w.g. C. Blom)

Aan den Heer Bedrijfschef der Centrale Markt.

(Handgeschreven aantekeningen onderaan in rood en zwart:)

De Vos ter kantoor komen.

Schijft (volgens Blom reeds ook reeds per schip vroeger op het terrein gekomen). Wegens het geven van onjuiste inlichtingen 14 dagen markt-ontzegging.

m.i.v. 22/7 1943
16-7-43 Dit rapport beschrijft een incident met betrekking tot de beveiliging en toegangscontrole op de Centrale Markt in Amsterdam tijdens de nachtelijke uren. De essentie van de melding is dat een handelaar, de heer A.W. Schijft, zich onder valse voorwendselen toegang heeft verschaft tot het terrein voordat de markt officieel geopend was.

Kernpunten:
* Beveiligingslek: Controleur Vos heeft verzuimd de papieren van Schijft daadwerkelijk te controleren. Hij vertrouwde op de mondelinge verklaring dat Schijft een 'expediteurskaart' had.
* Misleiding: Schijft bekent dat hij heeft gelogen over zijn status (expediteur vs. koper) om vervroegd zijn lege kisten te kunnen lossen.
* Interne controle: Uit het rapport blijkt een strikte hiërarchie en controle; de marktmeester (Blom) voert onverwachte nachtelijke inspecties uit om de alertheid van de bewaking te testen. Het document dateert van juli 1943, midden in de Duitse bezetting van Nederland. Hoewel het rapport over een alledaags disciplinair vergrijp lijkt te gaan, is de context van de voedselvoorziening in oorlogstijd cruciaal.

1. Distributie en Controle: De Centrale Markt (nu het Food Center Amsterdam) was het hart van de voedseldistributie in de stad. Tijdens de bezetting was de toegang tot marktterreinen extreem streng gereguleerd om zwarte handel te voorkomen en de Duitse voedselvorderingen te waarborgen.
2. Sperrtijd en Toezicht: Het feit dat dit incident zich afspeelt tussen 04:00 en 05:00 uur 's ochtends, benadrukt de vroege bedrijvigheid ondanks de geldende spertijden voor gewone burgers. Personeel en handelaren hadden speciale vergunningen nodig.
3. Sancties: De handgeschreven beslissing om Schijft voor 14 dagen de toegang te ontzeggen ("markt-ontzegging") was een zware straf, aangezien dit zijn broodwinning direct trof in een tijd van schaarste. Ook het ontbieden van de portier (Vos) wijst op de ernst waarmee procedures in 1943 werden gehandhaafd. A.W. Schijft C. Blom H. de Vries I.