J.J.M. Bekkering

Officieel formulier voor de melding van een ziektegeval (kopie).

Het document is een administratieve doorslag (copie) van een ziekmelding voor een ambtenaar bij de dienst Marktwezen. De heer J.J.M. Bekkering, een 50-jarige controleur (salarisgroep II), is op 23 december 1938 ziek geworden. Hoewel de ziekte in december begon, is het formulier gedateerd op 1 januari 1939, wat waarschijnlijk te maken heeft met de administratieve jaarafsluiting en het feit dat dit zijn eerste verzuim voor het nieuwe kalenderjaar betreft. De melding is geadresseerd aan Dr. H.J. Damen, de controlerend gemeente-arts. Dit wijst op een systeem van medische controle bij ziekteverzuim van gemeenteambtenaren. Het adres van de betrokkene, Ceintuurbaan 204 III, plaatst dit document zeer waarschijnlijk in Amsterdam.

Dienstverslag / Observatieverslag.

In dit korte verslag rapporteert een beambte (waarschijnlijk een rechercheur van de sociale dienst of een politiefunctionaris) over de observatie van een zekere H. Tolsma. De observatie duurt slechts een kwartier, waarin de beambte noteert dat Tolsma veertien keer luidkeels roept en olie bussen naar een eerste verdieping brengt. Dit wijst op werkzaamheden als straatverkoper (bijvoorbeeld van petroleum). De opmerking over de "bijstand" en de "kwaal" suggereert dat Tolsma bekend is bij de sociale voorzieningen. De beambte lijkt een zekere mate van clementie of achtergrondinformatie te verschaffen: Tolsma heeft vooral in de winter steun nodig omdat zijn gezondheidstoestand dan verslechtert. Het document diende waarschijnlijk om vast te stellen of Tolsma onterecht steun ontving terwijl hij werkte, of om zijn fysieke gesteldheid en arbeidsvermogen te beoordelen.

Getypte naamlijst op een strook papier.

* **Functie:** Dit betreft een presentielijst, personeelslijst of een rooster van een specifieke "Dienst". De opzet is administratief en bedoeld voor mutaties. * **Handgeschreven tekens:** * De doorhalingen (met grijs en paars potlood) wijzen op personen die zijn afgevallen, overgeplaatst of wiens taak is voltooid. * Het handgeschreven kruisje bij **C.L.J. Lak** suggereert een specifieke actie of aanwezigheid. * **Nummering:** De nummers (1) t/m (16) lijken posities of volgnummers aan te duiden. Opvallend is dat de namen tussen (15) en (16) ongenummerd zijn, wat kan duiden op reserves of personeel met een andere status. * **Datering:** Op basis van de typografie en de namen is het document waarschijnlijk te dateren in de periode 1940-1955.

Handgeschreven memo of verslag op gelinieerd papier.

Het document betreft de administratieve afhandeling van een werkconflict of een tuchtincident op de werkvloer. 1. **De klacht:** J.J.M. Bekkering (vermoedelijk een opzichter of controleur) rapporteert op 17 juni over het "egoïstische" gedrag van bepaalde heren die zich als de baas gedroegen. Hij heeft hen terechtgewezen en hen laten weten dat zij instructies moeten opvolgen, zelfs in het bijzijn van "omstanders" (getuigen/collega's). 2. **De interventie:** Op 24 juni heeft een inspecteur (J. Tom) een gesprek gevoerd met de betrokken handwerkers, van wie de namen Schallies en Simons specifiek worden genoemd. 3. **De afhandeling:** De inspecteur concludeert op 26 juni in Amsterdam ("Amst") dat de zaak is opgelost ("afgedaan"). 4. **Archivering:** Op 29 juni wordt het document definitief terzijde gelegd voor het archief ("Opbergen") door een medewerker genaamd Mellaers.

Officiële waarschuwingsbrief (typschrift met handgeschreven annotaties).

* **Inhoud:** De brief betreft een officiële berisping aan het adres van de heer Bekkering. Hij wordt aangesproken op zijn nalatigheid bij het inventariseren van marktkramen op het Waterlooplein in Amsterdam. Specifiek wordt vermeld dat hij materiaal van karrenverhuurder N. van Gelder is vergeten te registreren op zijn staten. * **Toon:** De toon is formeel, autoritair en disciplinerend ("waarschuw U hierbij nadrukkelijk"). Dit duidt op een hiërarchische werkverhouding, waarschijnlijk binnen de gemeentelijke overheid. * **Persoonsnamen:** * **J.J.M. Bekkering:** De ontvanger, vermoedelijk een ambtenaar of controleur van de markt. * **N. van Gelder:** De karrenverhuurder wiens materiaal niet geregistreerd was. * **Duinhoven:** Mogelijk de naam van de klerk of secretaris die de verzending heeft afgehandeld.

Dienstbrief / Officiële waarschuwing.

* **Inhoud:** Het document is een formele berisping aan een ambtenaar of medewerker, de heer J.J.M. Bekkering. Hij wordt aangesproken op nalatigheid in zijn administratieve taken op 7 en 9 augustus 1939. Specifiek wordt hem verweten dat hij de kramen en materialen van karrenverhuurder N. van Gelder op het Waterlooplein niet correct heeft geregistreerd in zijn verslagen ("staten"). * **Toon:** De toon is autoritair, zakelijk en streng. De formulering "Ik waarschuw U hierbij nadrukkelijk" wijst op een officiële disciplinaire maatregel. * **Terminologie:** Het taalgebruik is typisch voor de vooroorlogse bureaucratie, met gebruik van de genitief ("der marktkramen") en archaïsche afkortingen zoals "jl." (jongstleden). * **Vormgeving:** Het gebruik van de onderstreping bij de plaatsnaam en het vermelden van de wijk (13C) was gebruikelijk voor de postdistributie in Amsterdam in die tijd.

Ambtelijk advies en besluit betreffende een strafmaatregel (marktverbod).

Dit document betreft een tuchtmaatregel tegen een marktkramer of bezoeker genaamd P. Gootjes. De tekst is opgedeeld in twee stukken: 1. **Het advies van de controleur (bovenaan):** J.J.M. Bekkering rapporteert een incident waarbij een ambtenaar werd bejegend. Hij verzwaart de ernst van het feit door te wijzen op drie factoren: de ambtenaar was op dat moment niet eens in functie (of verrichtte slechts zijn werk, de zinsnede "niet meer als zijn werk verricht" is hier enigszins dubbelzinnig maar duidt op een onredelijke aanval), het gebeurde voor het oog van veel publiek, en de dader is een recidivister die eerder al 14 dagen straf heeft gehad voor een soortgelijk feit. 2. **Het besluit (onderaan):** Er wordt voorgesteld om de heer Gootjes voor de duur van twee weken (van 5 tot en met 18 augustus 1940) de toegang tot de markten te ontzeggen. Dit voorstel wordt op 2 augustus bekrachtigd door "de Com" (waarschijnlijk de Marktcommissaris).

Officieel rapport / getuigenverklaring (vervolgblad).

Dit document is het tweede blad van een verslag door een Amsterdamse marktcontroleur. Het beschrijft een verbale en fysieke confrontatie waarbij een marktkoopman, de heer Gootjes, de ambtenaar intimideert. Gootjes is woedend over een eerder rapport dat over hem is geschreven. Opvallende elementen: * **Taalgebruik:** De ambtenaar citeert Gootjes letterlijk, inclusief informeel en grof taalgebruik ("de lul", "mot je maar hebben"). De rest van de tekst is opgesteld in formeel-ambtelijke stijl met spelling uit die tijd ("zooals", "beleedigingen", "intusschen"). * **Escalatie:** De tekst beschrijft een fysieke dreiging waarbij de agressor de ambtenaar bij zijn uniformjas grijpt en zeer dichtbij komt. * **Gezag:** De auteur benadrukt dat een "gevoelige straf" noodzakelijk is om het prestige van het Marktwezen te handhaven. Het is interessant dat de controleur op 31 juli de man nog "gespaard" had van een proces-verbaal, maar dat hij nu wegens deze nieuwe escalatie alsnog tot vervolging overgaat.

Kennisgeving van ziekteverzuim (kopie voor de administratie).

* **Persoon:** De heer J.J.M. Bekkering (geboren in 1889, dus ongeveer 50/51 jaar oud ten tijde van de melding) werkt als 'contrôleur (A)' bij de Dienst van het Marktwezen. * **Situatie:** Dit is zijn eerste ziektemelding van het jaar 1940. Hij woont aan de Stadionstraat 9-III (een adres in Amsterdam-Zuid, wat bevestigt dat het om een Amsterdamse gemeentedienst gaat). * **Status:** Hij wordt geclassificeerd als ambtenaar (code "b1") in loongroep II en is werkzaam in "vasten en vollen" dienst (een vaste aanstelling met een volledige werkweek). * **Procedure:** Het document is een kopie van de melding die naar de controlerend gemeente-arts is gestuurd op 19 januari 1940. De stempel "M. 1940" met de bijgeschreven datum 22/1 suggereert de datum van verdere administratieve verwerking.

Ambtsbericht/Rapport van de Inspectie van het Marktwezen.

Dit document betreft een proces-verbaal of rapportage van een marktcontroleur. De kern van de overtreding is dat de officiële vergunninghouder (Jacob Locher) niet persoonlijk aanwezig was bij zijn marktkraam (plaats 143). In plaats daarvan dreef zijn echtgenote de handel, bijgestaan door een familielid (H. Locher). Volgens de toenmalige marktverordeningen was persoonlijke aanwezigheid van de plaatshouder vaak strikt vereist. Opvallend is de administratieve geschiedenis onderaan het document: 1. **7 december:** Eerst volgt een officiële waarschuwing. 2. **21 maart:** Een voorwaardelijke schorsing van één dag. 3. **19 april:** Een effectieve schorsing van twee dagen. 4. **25 april:** De uiteindelijke intrekking van de straf omdat bleek dat een "knecht" (medewerker) een valse voorstelling van zaken had gegeven.

Getypte nominatieve lijst (salarisadministratie).

* **Administratieve nauwkeurigheid:** De lijst is zeer specifiek en koppelt de bedragen direct aan de "stamkaarten" (personeelsdossiers), wat wijst op een formele controle- of verantwoordingslijst voor de boekhouding. * **Inkomensverschillen:** Er is een aanzienlijke spreiding in salarissen te zien, variërend van Jac. Broerse (*f* 4.013,13) tot lagere bedragen zoals die van H. Groeneveld (*f* 830,25). De zeer lage bedragen (zoals bij Hamels) zijn verklaarbaar door een overlijden gedurende het jaar. * **Financiële status:** De term "Transporteeren" onderaan geeft aan dat dit de eerste pagina is van een groter document; de totaalsom van deze pagina wordt meegenomen naar de volgende zijde.

Ambtelijk handgeschreven rapport.

* **Incident:** De kern van de rapportage is een verbale aanval op een ambtenaar. Wanneer Chef-marktopzichter Van Moerkerken de koopman P. Scheen aanspreekt op het onrechtmatig bezetten van een marktplaats op een eerdere dag, reageert Scheen agressief. Hij noemt de ambtenaar (Bekkering, die erbij stond) in het openbaar een "leugenaar" en roept dat hij zegt wat hij wil. * **Motivatie:** De rapporteur hamert op het "prestige der marktambtenaren". In een tijd waarin autoriteit en hiërarchie zeer belangrijk waren, werd een publieke belediging van een ambtenaar in functie hoog opgenomen. * **Voorgestelde sanctie:** Er wordt een schorsing van twee dagen voorgesteld ("het recht te ontzeggen een plaats (...) in te nemen"). Opvallend is dat dit voorstel "voorwaardelijk" wordt genoemd. * **Besluitvorming:** Het document bevat verschillende aantekeningen die de route door de ambtelijke molen tonen. Ondanks het formele verzoek om straf en het advies van Van Moerkerken, staat er met potlood linksboven genoteerd: "Geen straf". Dit duidt erop dat de inspecteur uiteindelijk heeft besloten het bij een waarschuwing te laten of de zaak te seponeren.

Ambtsverslag / Rapportage van een controleur

Het document is een formeel verslag van een controleur (J.J.M. Bekkering) gericht aan zijn inspecteur. Het rapport beschrijft een incident op 22 december 1939 in Amsterdam-Zuid. De controleur trof daar de heer J. de Leeuw aan, een venter die enkel een vergunning had voor Amsterdam-West. Wanneer de controleur hem aanspreekt, reageert De Leeuw brutaal en dreigend. Hij verwijst naar een eerdere boete van vijf gulden ("je wordt bedankt hoor") en suggereert dat de controleur beter "conducteur had kunnen blijven" (mogelijk een verwijzing naar een vorig beroep). De dreiging "dat ik jou eens in het burger [als burger/niet in uniform] kon ontmoeten" wordt door de controleur serieus genomen. De tekst bevat diverse administratieve kenmerken: * **Stempels:** "M. 1940" wijst waarschijnlijk op de registratie in het jaar 1940. * **Margenotities:** Er zijn data genoteerd voor het oproepen van de betrokkene voor een gesprek. * **Afhandeling:** Bovenaan staat genoteerd dat de man "ernstig onderhouden" (streng toegesproken) is en waarschijnlijk geen last meer zal veroorzaken.

Registerpagina of inspectieverslag uit een logboek.

Het document is een verslag van administratieve controles bij drie handelaren in de wijk "Zuid". * **Handelaren:** A. de Boer, B. van Gempt en C. Vonk. * **Handelswaar:** Er wordt voornamelijk gecontroleerd op de handel in eieren (mogelijk "b:k:" voor bonkaarten of een specifieke kwalificatie) en genotmiddelen zoals koffie en thee. * **Status:** De kolom "heeft verg: gehad" (vermoedelijk "vergunning") staat bij alle drie op "neen", wat duidt op een mogelijke overtreding of een controle op het ontbreken van de juiste papieren. * **Ervaring:** De handelaren zijn gevestigde ondernemers (8 tot 20 jaar in het vak). * **Ondertekening:** Het document is afgetekend door controleur J.J.M. Bekkering.

Dienstverslag / Rapport van een marktcontroleur.

Het document is een officieel verslag van een incident op de markt in Meppel. De kern van de zaak is een disciplinair conflict tussen een marktmeester (Controleur Bekkering) en een koopman (M. Haringman). * **Aanleiding:** Haringman kreeg de instructie zijn marktkraam iets naar achteren te verplaatsen. * **Conflict:** Haringman weigerde het gezag van de controleur te erkennen ("jij bent de Directeur niet", "je hebt niets te vertellen"). De controleur ervaart dit als een aantasting van zijn waardigheid als ambtenaar, zeker omdat het incident plaatsvond in het bijzijn van het publiek. * **Taalgebruik:** Het verslag is geschreven in een formele, ietwat verontwaardigde ambtelijke stijl. Opvallend is de dreiging van de controleur om de koopman "in te laten pakken" (arresteren) bij aanhoudende weerspannigheid. * **Besluitvorming:** De klacht wordt serieus genomen. Een superieur (De Boer) heeft de koopman op 30 juli ontboden voor een "ernstig onderhoud" (een reprimande). Een latere aantekening linksonder suggereert dat Haringman in november van datzelfde jaar opnieuw een waarschuwing kreeg, ditmaal voor het te laat verlaten van de markt.

Getypte nominatieve lijst (loonaffiche/salarisoverzicht).

* **Inhoud:** Het document bevat een alfabetische lijst van ambtenaren met hun totale jaarsalaris over 1940. De tekst in de koptekst verwijst naar "stamkaarten", wat aangeeft dat dit een uittreksel is uit de centrale personeelsadministratie. * **Salarisverhoudingen:** Er is een aanzienlijk verschil in bezoldiging zichtbaar. De meeste ambtenaren verdienen tussen de 1.500 en 2.000 gulden. Uitschieters zijn de lagere bedragen (zoals A.H. Klaassens met 610,88 gulden, mogelijk een deeltijd- of juniorfunctie) en de hoge bedragen (zoals Dr. A.v.d. Laan met 6.550,08 gulden, wat duidt op een hoge academische of leidinggevende positie). * **Administratieve tekens:** * De handgeschreven kruisjes ('x') bij A.H. Drukker en Dr. A.v.d. Laan en de diverse schuine strepen/vinkjes achter bedragen wijzen op een handmatige verificatie door een accountant of administrateur. * Onderaan staat de term "Transporteeren", wat betekent dat het totaalbedrag (76.978,77 gulden) wordt overgedragen naar een volgende pagina van de lijst.

Document

* **Persoon:** De kaart betreft J.J.M. Bekkering, geboren in 1889 (op dat moment 51 of 52 jaar oud). * **Functie:** Hij was werkzaam als "contrôleur" (controleur) bij de Dienst van het Marktwezen in Amsterdam (code 57), met personeelsnummer 123. * **Woonsituatie:** Hij woonde op de Stadionstraat 9-III in Amsterdam-Zuid. * **Ziekteverloop:** De ziekteperiode ving aan op 23 juni 1941. Dit was zijn eerste ziektemelding van dat kalenderjaar. De melding werd een dag later, op 24 juni, administratief verwerkt en verzonden naar de controlerend gemeente-arts, Dr. J.P. Hofstee. * **Status:** Hij was een vaste ambtenaar in salarisgroep II. ---

Document

* **Doel van het document:** Het is een administratief overzicht voor het doorvoeren van salarisverhogingen en bijbehorende aanpassingen in pensioengrondslagen. * **Salarisontwikkeling:** Voor de meeste ambtenaren in salarisgroep II stijgt het basissalaris van $f$ 1800,- naar $f$ 1900,-. Bij de 'schrijvers' (groep I) is er een stapsgewijze verhoging per 1 augustus en 1 oktober 1941 te zien. * **Toelagen:** Naast het basissalaris zijn er twee soorten toelagen: een "Toelage unif. kl." (mogelijk uniformklasse) en een "Toelage 5%". Deze laatste stijgt vaak mee met het basissalaris (van $f$ 90,- naar $f$ 95,-). * **Pensioengrondslag:** De pensioengrondslag is het bedrag waarover pensioen wordt opgebouwd. Opvallend is dat voor personen als J. Hykamp, J.H. Nieuwenhuys en P. Plekké de pensioengrondslag aanzienlijk hoger ligt dan de optelsom van salaris en toelagen, wat duidt op specifieke historische regelingen. * **Wetgeving:** Er wordt herhaaldelijk verwezen naar "art. 150 P.W.1922". Dit staat voor de Pensioenwet 1922, die de pensioenvoorziening voor ambtenaren in die periode reguleerde.

Document

De lijst toont een collectieve salarisherziening voor ambtenaren in twee categorieën: "Contrôleur" (Salarisgroep II) en "Schryver" (Salarisgroep I). * **Contrôleurs:** Voor de meeste functionarissen in groep II stijgt het basissalaris van ƒ 1800,- naar ƒ 1900,-. Er is sprake van een "Toelage unif. kl." (waarschijnlijk uniformkleding) van ƒ 75,- of ƒ 85,- en een "Toelage 5%", die stijgt van ƒ 90,- naar ƒ 95,-. * **Uitzonderingen:** Enkele personen (zoals Bekkering, Hykamp, Nieuwenhuys en Plakké) hebben een afwijkende pensioensgrondslag. De opmerking over "art. 150 P.W. 1922" wijst op een specifieke juridische bepaling uit de Pensioenwet van 1922 die op hen van toepassing is, wat vaak een bevriezing of speciale berekening van de pensioengrondslag inhield. * **Tijdsfasering:** Onderaan de lijst (bij Plakké, Fleurbaay en Gottmer) is te zien dat de verhoging in twee stappen plaatsvindt: een tussentijds tarief voor de periode augustus-september 1941, gevolgd door een definitief nieuw tarief vanaf 1 oktober 1941.

Getypte tabel met salarisgegevens en handgeschreven correcties/vinkjes.

* **Structuur:** De tabel is zeer gestructureerd en bevat vergelijkingen tussen de 'Bestaande toestand' en de 'Nieuwe toestand'. Dit wijst op een algemene salarisherziening. * **Salarissen:** De meeste 'Contrôleurs' (Salarisgroep II) gaan van ƒ 1800,- naar ƒ 1900,- per jaar. De 'Schryvers' (Salarisgroep I) zien verhogingen in twee stappen gedurende 1941. * **Toelagen:** Er wordt onderscheid gemaakt tussen een toelage voor uniformkleding ('Toelage unif.kl.') en een procentuele toelage van 5%. * **Annotaties:** De handgeschreven vinkjes ([v]) en de doorhalingen (zoals bij No. 123 en No. 134) tonen aan dat dit een werkdocument was voor administratieve controle. De pensioensgrondslag voor sommigen (Bekkering, Hykamp, Nieuwenhuys, Plakké) wijkt af van de standaard som van salaris en toelagen, hetgeen verklaard wordt door de verwijzing naar Artikel 150 van de Pensioenwet 1922.

Administratief bijblad / ambtelijke notitie.

Dit document is een ambtelijke ondersteuning voor een verzoek ingediend door een zekere M. Groot. De heer Groot bezit staanplaats nummer 7 op de "Bl:markt" (zeer waarschijnlijk de Bloemenmarkt). De marktambtenaar bevestigt hier schriftelijk dat Groot vanwege zijn gevorderde leeftijd kampt met oogproblemen waarvoor hij medische behandeling krijgt. Het doel van deze notitie is om het bestuur te adviseren een verzoek toe te staan ("Gelieve dit verzoek toe te staan"). Gezien de context van marktreglementen in die tijd, ging een dergelijk verzoek meestal over het aanstellen van een plaatsvervanger of helper, omdat de houder zelf de werkzaamheden fysiek niet meer volledig kon uitvoeren. Het document is op 14 augustus 1942 officieel geaccordeerd.

Administratieve lijst (salarislijst).

* **Administratieve systematiek:** De lijst is een overzicht van jaarinkomens van ambtenaren, gebaseerd op de "stamkaarten" (personeelskaarten). De bedragen variëren sterk, van f 56,32 (waarschijnlijk een deeltijdfunctie of aanstelling voor korte duur) tot f 6653,70 (S. Sieswerda, vermoedelijk een hoge functionaris). * **Annotaties:** * **Vinkjes ($\checkmark$):** Waarschijnlijk ter controle van de overboeking of verificatie tegen de stamkaart. * **De letter 'F':** Zoals onderaan vermeld, duidt dit op een inhouding voor de "inkoop pensioen tijdelijke diensttijd". Dit betekent dat de betreffende ambtenaar een deel van zijn salaris heeft afgestaan om eerdere tijdelijke jaren mee te laten tellen voor de pensioenopbouw. * **Accolades:** Bij Cobussen/Dogger en Victor lijken bedragen samengevoegd of gecorrigeerd te zijn. * **Correcties:** Bij P. Plakké en J.A. Victor zijn de bedragen doorgestreept en vervangen door nieuwe waarden, wat wijst op een actieve controle tijdens het opmaken van de lijst.

Administratieve salarislijst.

Dit document is een indringend voorbeeld van de Nederlandse bureaucratie onder Duitse bezetting. Terwijl het op het eerste gezicht een droge financiële lijst lijkt, onthullen de voetnoten de persoonlijke drama's en politieke keuzes van die tijd: * **Vervolging:** Voetnoot 4 toont de werking van de rassenwetten; een ambtenaar (R. Hooft) werd ontslagen vanwege een "gemengd huwelijk" (meestal een huwelijk tussen een niet-Jood en een Jood). * **Verzet/Repressie:** Voetnoot 7 vermeldt een ambtenaar (D.H.V. Schiermeier) wiens salaris stopte vanwege arrestatie door de *Sicherheitsdienst* (SD). * **Collaboratie:** Voetnoot 6 laat zien dat een werknemer (R. Poelstra) vrijwillig dienst nam bij de *Waffen S.S.*. * **Arbeidseinsatz:** Voetnoot 1 documenteert de gedwongen tewerkstelling in Duitsland. * **Bestuurlijke aanpassingen:** Voetnoten 8 en 9 verwijzen naar de "Gevolmachtigde voor Gross.bedrijven", wat duidt op de reorganisatie van de handel en distributie onder toezicht van de bezetter.

Document

* **Schrift:** Het document is geschreven in een verzorgd 20e-eeuws kantoorschrift. De namen en bedragen zijn zeer consistent genoteerd. Enkele letters, zoals de 'H', 'G' en 'V', vertonen de voor die tijd kenmerkende krullen. * **Structuur:** De lijst is globaal alfabetisch op achternaam geordend, hoewel er kleine afwijkingen zijn in de strikte volgorde. De bedragen zijn genoteerd in guldens (f.), waarbij herhalingstekens (") zijn gebruikt om de valuta-aanduiding niet telkens te hoeven herhalen. * **Inhoud:** Er worden 72 personen vermeld. De bedragen variëren sterk, van minder dan f. 500,- tot bijna f. 7000,-. De kleine superscript-cijfers (1 t/m 10) fungeren als voetnoten; het feit dat dezelfde nummers bij verschillende personen terugkomen, wijst op gestandaardiseerde administratieve aantekeningen (bijv. deeltijdwerk, ontslag gedurende het jaar, of specifieke toeslagen).

Dienstverslag / Rapportage van de Marktdienst.

Dit document is een formeel rapport van een controleur (Bekkering) werkzaam op de markt bij het Stadionplein in Amsterdam. De kern van het probleem is een logistieke en communicatieve fout: Bekkering kreeg officieel bericht dat er spiering (een gewilde vissoort) onderweg was. Op basis daarvan heeft hij de wachtende burgers geïnformeerd, die vervolgens urenlang tevergeefs in de rij hebben gestaan. De frustratie van de rapporteur is duidelijk; hij voelt zich in verlegenheid gebracht tegenover "het publiek". De suggestie dat de betrokken handelaar (v. Schaik) in het ziekenhuis ligt maar een "combinatie" (zakelijk samenwerkingsverband) vormt met anderen, wijst op een vermoeden van onregelmatigheden of onwil bij de distributie. De ambtelijke toon en de precieze tijdsaanduidingen zijn typerend voor de marktinspectie in deze periode.

Document

Deze lijst bevat 46 registraties van marktkooplieden in Amsterdam. De marktlocaties (Albert Cuypstraat, Sumatrastraat, Lindengracht en Ten Katestraat) zijn bekende handelsplekken in de stad. De grote meerderheid van de registraties is gedateerd op 1 oktober 1943. De aard van de handel weerspiegelt de economische situatie van de oorlogsjaren: * **Tweedehands goederen:** Er is veel handel in tweedehands boeken, artikelen en grammofoonplaten, wat duidt op schaarste van nieuwe producten. * **Surrogaten:** "Sijnt. rubber" (synthetisch rubber) was een belangrijk vervangingsmiddel aangezien natuurlijk rubber nauwelijks beschikbaar was. * **Houten zolen:** Vanwege de leertekorten werden veel schoenen voorzien van houten zolen. * **Distributievrije goederen:** "Distr. vrije galanterieën" mochten zonder distributiebonnen worden verkocht. De woonadressen van de kooplieden tonen aan dat zij uit diverse wijken van Amsterdam kwamen (zoals de Pijp, de Jordaan en Oud-West), maar ook uit omliggende plaatsen zoals Zaandam, Aalsmeer en Broek op Langedijk.

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

In deze brief verzoekt J.J.M. Bekkering om de heraansluiting van elektriciteit voor zijn kantoortje bij het Stadion. Vanwege opgelegde bezuinigingen was de elektriciteitsmeter verwijderd door de directie van het Stadion. Bekkering stelt voor, op advies van een heer J. Veen, dat de Directie van het Marktwezen een aparte aanvraag indient bij het G.E.B. (Gemeentelijk Energiebedrijf). Hij voert aan dat de K.L.M. een soortgelijke constructie gebruikt, waarbij het energieverbruik niet op de rekening van het Stadion komt te staan. Het hoofddoel is om voor de komende winter weer over "licht en verwarming" te kunnen beschikken. Een latere aantekening van 6 oktober 1943 suggereert dat er inderdaad een aanvraag in gang is gezet. ---

Inspectierapport van controleurs betreffende markt- en winkeltoezicht.

Dit document is een officieel verslag van twee controleurs (Wak en Bekkering) die op vrijdag 17 november 1944 toezicht hielden op de prijsvorming en handel in Amsterdam-Zuid. In het rapport worden specifieke winkeliers en een venter genoemd, waarbij telkens de term "accord" (akkoord) is genoteerd, wat betekent dat er geen overtredingen zijn geconstateerd. Opvallend is de kritische kanttekening onderaan van een inspecteur (mogelijk G. Letterie). Hij stelt openlijk de vraag of "accord" feitelijk betekent dat de controleurs niets *konden* vaststellen, in plaats van dat alles daadwerkelijk in orde was. De toevoeging "Regen!!" suggereert dat de weersomstandigheden de controle hebben beïnvloed of dat er daardoor weinig activiteit op de markt was.

Kennisgeving van ziekteverzuim (Model S.G.A. 058).

* **Functie en Dienst:** De heer/mevrouw Bekkering was werkzaam bij het 'Marktwezen'. Deze dienst was verantwoordelijk voor het beheer van de Amsterdamse markten en abattoirs. In 1944 was dit een cruciale afdeling vanwege de strenge distributieregels en voedselcontroles onder de Duitse bezetting. * **Medische Controle:** De verzending aan Dr. J.P. Hofstee (gemeente-arts) wijst op de strikte controle op ziekteverzuim. Gemeenteambtenaren werden aan huis gecontroleerd om de rechtmatigheid van het verzuim vast te stellen. * **Status:** De betrokkene is geclassificeerd als 'Ambtenaar IB2' in loongroep II. Opmerkelijk is dat 'Man' is doorgestreept en 'gehuwde vrouw' is aangekruist, wat aangeeft dat J.J.M. Bekkering een vrouwelijke controleur was, hetgeen in die tijd minder gebruikelijk was voor inspectiefuncties op straat. * **Woonlocatie:** Het adres Stadionstraat 9 III bevindt zich in de Stadionbuurt (Amsterdam-Zuid), een wijk die kort voor de oorlog was voltooid.

Administratief formulier ("COPIE") betreffende lichte dienst.

* **Inhoud:** Het document is een officiële kennisgeving aan de controlerend gemeente-arts dat een ambtenaar, de heer Bekkering, na een periode van ziekte (vanaf 8 maart 1944) weer gedeeltelijk aan het werk gaat in "lichte dienst" per 14 maart 1944. * **Status van de ambtenaar:** Bekkering is werkzaam als controleur bij het Marktwezen. Gezien de opmerking "Doet heele dagen administratieve dienst" kan worden opgemaakt dat zijn normale werkzaamheden fysiek zwaarder waren of buiten plaatsvonden (bijv. toezicht op de markten), en dat hij nu tijdelijk zittend werk verricht. * **Persoonsgegevens:** De betrokkene woonde aan de Stadionstraat 9-III in Amsterdam-Zuid en was op dat moment 50 jaar oud. * **Administratieve context:** Het formulier is een doorslag ("COPIE") en bevat diverse doorhalingen in de standaardtekst om de specifieke situatie van de werknemer aan te duiden.

Formulier voor ziektemelding (kopie) van een gemeenteambtenaar.

Dit document is een administratieve melding van ziekteverzuim voor een ambtenaar van de gemeente Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De heer J.J.M. Bekkering, werkzaam als controleur bij de Dienst van het Marktwezen, wordt aangemeld bij de controlerend gemeente-arts. Opvallende details: * **Adres:** Het adres "Stadionweg" is doorgehaald en vervangen door "Stadionstraat". * **Ziekteverloop:** De aantekening onderaan verduidelijkt dat de betrokkene al eerder ziek was (vanaf 8 maart), daarna lichte dienst heeft gedaan vanaf 14 maart, en nu blijkbaar opnieuw volledig verzuimt. * **Status:** De doorhalingen in het onderste blok tonen aan dat het om een mannelijke ambtenaar in vaste en volle dienst gaat, ingedeeld in salarisgroep II. ---

Verslagen van marktcontroleurs (dienstverslagen).

Deze documenten vormen een dagverslag van twee marktcontroleurs in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. 1. **Geval Bleeker:** De controleurs onderzoeken een groenteman, L.H.J. Bleeker, op verdenking van "onoorloofde handel" (zwarte markt). Na onderzoek blijkt echter dat zijn situatie legitiem is. Hij gebruikt het gebouw van het Zuiderbad (een bekend zwembad in Amsterdam Zuid) als tijdelijke opslag omdat de Duitse bezetter (de Wehrmacht) zijn eigen loods in beslag heeft genomen. Zijn klanten halen de groenten direct bij hem op. 2. **Marktsituatie:** De controleurs noteren dat er tussen 12:15 en 13:30 geen bijzonderheden waren op de Albert Cuypmarkt, mede door het "zeer slechte weer". 3. **Bekeuringen:** Op het tweede blad wordt melding gemaakt van een bekeuring voor iemand die "stroopballen" verkocht en meldingen van kaasverkoop tegen te hoge prijzen langs de deuren (huis-aan-huisverkoop), wat in die tijd streng gereguleerd was.

Inspectierapport / dagrapport van een controleur (mogelijk van de CCD - Crisis Controle Dienst of een lokale Amsterdamse marktopzichter).

Dit document is een dagelijks verslag van handhavingsactiviteiten in Amsterdam tijdens de laatste winter van de Tweede Wereldoorlog. Het geeft een gedetailleerd beeld van de repressieve maatregelen tegen de zwarte handel en prijsopdrijving. * **Handhaving op straathandel:** De waarschuwingen voor de verkoop van "stroopballen" (snoepgoed) en "shag" (tabak) tonen aan dat zelfs kleine hoeveelheden schaarse goederen strikt gecontroleerd werden. * **Prijsbeheersing:** Op 25 november is er sprake van een gedwongen verkoop ("uit laten verkoopen") van groenten (prei en wortelen). Dit gebeurde wanneer handelaren hun goederen boven de vastgestelde maximumprijzen aanboden ("te hooge prijs"). In plaats van inbeslagname werden de goederen vaak ter plekke voor de officiële prijs aan het publiek verkocht. * **Winkelcontroles:** De controle bij de winkelier Van Nijkerk in de Van Ostadestraat laat zien dat ook reguliere winkels systematisch werden gecontroleerd op hun administratie en prijzen.

Kopie van een formulier voor de aanvraag/melding van 'Lichte Dienst' (L.D.).

* **Persoonsgegevens:** Het betreft de heer J.J.M. Bekkering, geboren op 15 oktober 1889. Hij was ten tijde van de aanvraag 54 jaar oud. Hij woonde in de Stadionstraat 9-III in Amsterdam (Zuid). * **Dienstverband:** Bekkering was werkzaam als 'controleur' bij de Dienst van het Marktwezen, een gemeentelijke instantie die toezicht hield op de Amsterdamse markten. Hij was aangesteld als ambtenaar in vaste en volle dienst (categorie IA) en viel in salarisgroep II. * **Medische status:** De ambtenaar was sinds 8 maart 1944 afwezig wegens ziekte. Na ruim twee maanden werd hij in staat geacht om het werk gedeeltelijk te hervatten. Vanaf 17 mei 1944 mocht hij 'lichte dienst' verrichten voor 'halve dagen'. * **Administratieve verwerking:** Dit document is een kopie, bedoeld voor de administratie of de controlerend arts. De term 'Lichte Dienst' (L.D.) werd gebruikt voor re-integratie na ziekte. De handgeschreven code "DA/5/70 m '44" is waarschijnlijk een archief- of dossiernummer.

Handgeschreven inspectierapporten en controlelijsten.

Het document bestaat uit twee afzonderlijke vellen papier die de administratie van twee prijscontroleurs (Lak en Bekkering) tonen. In een periode van extreme schaarste hielden zij toezicht op de handel in levensmiddelen in Amsterdam-West. De meeste gecontroleerde locaties zijn "accoord" bevonden, wat betekent dat de handelaren zich aan de vastgestelde prijzen en distributieregels hielden. Opmerkelijk is de vermelding van Johannes Godri, een hulphandwerker en lid van de Luchtbeschermingsdienst (L.B.D.). Hij wordt specifiek genoemd omdat hij bosjes wortelen voor 40 cent verkocht, wat door de controleurs als een "normale prijs" werd beschouwd. Dit suggereert dat er streng werd toegezien op woekerprijzen (zwarte handel). De tweede lijst noemt een grote partij van circa 2000 kg wortelen bij een zekere C. de Graaf, wat duidt op controle bij een groothandelaar of een grote marktkoopman.

Handgeschreven proces-verbaal / dienstrapport.

In dit rapport doet J.J.M. Bekkering verslag van een inbeslagname op de Amstelveenseweg. Een 17-jarige jongen, Gijsbertus Verwoerd, werkzaam als schillenophaler, werd staande gehouden met een aanzienlijke hoeveelheid groenten (200 bieten en een kist andijvie). Hoewel de verdachte claimde dat de goederen bestemd waren voor zijn knecht die zonder voedsel zat, werden de goederen geconfisqueerd. Opvallend is de vermelding aan het slot dat ook aardappelen (waarschijnlijk uit een andere actie van Bekkering en Controleur v.d. Burg) zijn overgedragen aan de ambtenaren van de C.C.D. (Crisis Controle Dienst).

Dienstrapport (proces-verbaal van bevindingen).

Dit rapport beschrijft een handhavingsactie van het Amsterdamse Marktwezen tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van de overtreding is "woeker": het aanbieden van schaarse levensmiddelen tegen excessief hoge prijzen. Sjoukje Helena Schuurman werd betrapt terwijl zij appels verkocht voor **25 gulden per kilogram**. Om dit in perspectief te plaatsen: een gemiddeld weekloon voor een arbeider in 1944 lag rond de 30 tot 40 gulden. Zij vroeg dus bijna een weekloon voor één kilo appels. De sanctie die de controleurs ter plekke oplegden, was de zogenaamde "dwangverkoop": de partij van 40 kilo appels moest direct aan de omstanders worden verkocht tegen de officieel vastgestelde prijs (die vele malen lager lag). Dit was een gebruikelijke methode om zwarte handel direct in de kiem te smoren en de goederen alsnog bij het publiek terecht te laten komen.

Handgeschreven ambtelijk rapport.

Het document is een verslag van twee controleurs van de Amsterdamse Centrale Markt over hun werkzaamheden in de tweede helft van oktober 1944. De kern van het rapport is het aanhouden en verwijderen van ongeveer 40 jongens die zich illegaal ("clandestien") toegang hadden verschaft tot het marktterrein. Uit de verklaringen van de jongens blijkt dat zij over de hekken klommen of zich verborgen in de voertuigen van groentehandelaren om binnen te komen. De ambtelijke reactie op dit rapport is zichtbaar in de rode kanttekeningen, waar wordt gesproken over "prikkeldraadversperring", wat duidt op een voorgenomen fysieke versterking van de beveiliging van het terrein om deze indringers tegen te houden.

Administratieve lijst (distributielijst voor schoeisel)

Het document is een personeelslijst van de Dienst van het Marktwezen in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. Uit de kolom "Maat" en de voetnoten blijkt dat dit een overzicht is voor de toewijzing van schoeisel, een schaars goed dat destijds op rantsoen was. * **Administratieve nauwkeurigheid:** Van elke persoon worden de volledige naam, geboortedatum, adres en het nummer van de distributiestamkaart genoteerd. Dit was essentieel voor de controle op de rechtmatige distributie van goederen. * **Annotaties:** De rode kruisjes (X) en de handgeschreven aantekeningen onderaan tonen de dynamiek van het proces: wie heeft de schoenen al ontvangen en wie moet ze nog krijgen. De doorgestreepte namen (zoals N. van Burg en Jac. Broerse) wijzen op personen die om onbekende redenen (ontslag, deportatie, overlijden of reeds voorzien) van de lijst zijn verwijderd. * **Locatie:** De adressen beslaan een groot deel van Amsterdam (o.a. De Pijp, Oud-West, de Indische Buurt) en omliggende gemeenten zoals Landsmeer.

**COPIE** **Aanvang L.D.:** 14 Maart 1944. **Naam en voorletters:** Bekkering J.J.M. **Functie en No.:** controleur No. 123 **Adres:** Stadionstraat 9 III

# TRANSCRIPTIE J. F. Bockelman [onderstreept] pl 67. nieuwwijk

# TRANSCRIPTIE J.G. Overkamp [rechtsboven:] pers. bew. A 35/623317 geb. 25/3 '91 Rozenstraat 50 ^II

# TRANSCRIPTIE B. J. Kuyper, pl. Ten Katestraat

# TRANSCRIPTIE Controleurs Lak en Bekkering 11/10/44 Woensdag Bijv: Rapport. Contrôle uitgeoefend bij den winkelier J.J. Meijer v. d. Hoopstraat 92. accoord Appelen en peren uit laten verkoopen door H. Bouma welke door hem tegen ƒ 1,50 per KG werden verkocht. Verkocht tegen 0,25 en ƒ 0,34 per KG. [ondertekening rechts:] controleurs. J.J.M. Bekkering [handtekening Lak] C.L./LAK. [notitie lin...