J. Koning

Bijlage bij een ambtelijke brief (loonspecificatie/personeelslijst).

Dit document is een financiële bijlage die dient ter verantwoording van personeelskosten of de berekening van pensioenen. De tabel bevat de volgende kolommen: 1. **no.:** Personeels- of volgnummer. 2. **naam:** De initialen en achternaam van de werknemer. 3. **functie:** De technische aard van het werk (bijv. bankwerker, stoker, monteur). 4. **loongroep:** Een Romeins cijfer (IV of V) dat de salarisschaal aangeeft. 5. **weekloon:** Het brutoloon per week in guldens. 6. **mind. verdien:** Waarschijnlijk "minderverdiensten" of een specifieke toeslag/aftrekpost in guldens. 7. **pensioengrondslag:** Het jaarbedrag waarover de pensioenopbouw wordt berekend. De handschriften zijn duidelijk en zakelijk, kenmerkend voor de vroege 20e-eeuwse administratie.

Slotpagina van een handgeschreven brief of verzoekschrift.

* **Inhoud:** De tekst vormt de formele afsluiting van een correspondentie. De schrijver spreekt namens een groep ("namens ons allen") en spreekt de hoop uit op een positieve afloop ("gunstig resultaat"). Dit duidt op een verzoek, petitie of een bezwaarschrift gericht aan een officiële instantie of verhuurder. * **Ondertekening:** Er zijn drie duidelijke handtekeningen zichtbaar (G.J. Koning, Dooper, A. Haen). Onderaan staat de naam J.P. Koning met een specifiek adres genoteerd, wat suggereert dat deze persoon optrad als de hoofdindiener of contactpersoon. * **Paleografie:** Het handschrift is een verzorgd 'schoolschrift' uit de eerste helft van de 20e eeuw. De spelling "blijvende" (met de buigings-e) en de zinsconstructie zijn typerend voor de formele correspondentie uit die tijd.

Briefkaart (achterzijde met adresgegevens).

* **Identificatie:** De kaart is gericht aan de gemeentelijke instantie "Het Marktwezen", die in die tijd gevestigd was bij de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat. * **Afzender:** De afzender, J. Koning, woonde aan de Albert Cuypstraat 164. Gezien dit een beroemde marktraat is, ligt een zakelijke correspondentie over een marktkraam of vergunning voor de hand. * **Registratie:** De grote paarse code bovenin ("№ 25/107/1 M. 1041") is een ambtelijk kenmerk, waarschijnlijk aangebracht door de ontvangende instantie. De toevoeging "23/8" in potlood duidt op de datum van ontvangst: één dag na de datum op de poststempel. * **Propaganda/Voorlichting:** Het speciale stempel "Elke bosch- of heidebrand is verlies voor stad en land" was een veelgebruikte slogan tijdens de oorlogsjaren om de bevolking te manen tot voorzichtigheid met schaarse natuurlijke hulpbronnen.

Document

* **Kernboodschap**: J. Koning reageert op een ontvangen kaart (waarschijnlijk een oproep of factuur). Hij verzoekt om uitstel omdat hij niet aanwezig kon zijn bij "de markt". * **Medische verklaring**: De auteur geeft aan dat zijn "oog gewerkt heeft en in de ongevallen uit loopt". In deze context betekent "werken" waarschijnlijk het zweren, kloppen of ontsteken van een wond. De verwijzing naar "ongevallen" suggereert dat de blessure wordt afgehandeld via een ongevallenverzekering of dat hij onder behandeling is bij een ongevallendienst. * **Vertraging**: De late reactie wordt verklaard door de medische toestand en het feit dat de afzender tijdelijk buiten de stad verbleef. * **Stijl**: De brief is formeel en beleefd, kenmerkend voor zakelijke correspondentie uit het midden van de 20e eeuw.

Administratief formulier ("Bijblad van:") met handgeschreven rapportage en besluitvorming.

Dit document betreft een verzoek om tijdelijke ontheffing van de marktverplichtingen voor de heer J. Koning, een houder van een "voorkeurskaart" (nummer 753) op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam. De kernpunten zijn: 1. **Overtreding:** Koning werd op 5 augustus 1941 gerapporteerd omdat hij zijn "losse plaats" op de markt onvoldoende bezette. 2. **Reden voor verzuim:** Koning drijft een handel in siervogels en vogelzaden. Normaal gesproken helpt zijn zoon hem, maar die zoon is door een ongeval (vallend onder de Ongevallenwet) tijdelijk arbeidsongeschikt. Hierdoor kan Koning niet tegelijkertijd in zijn winkel staan en op de markt aanwezig zijn. 3. **Advies:** De marktambtenaar (Th. van Moukerken) adviseert om Koning voor enkele maanden vrij te stellen van de plicht om zijn marktplaats in te nemen. 4. **Besluit:** Op 5 september 1941 is akkoord gegaan ("Acc.") met een uitstel van 2 maanden voor het gebruikmaken van de voorkeurskaart (v.h.k.).

Doorslag van een officiële, getypte brief met handgeschreven kanttekeningen.

Het document is een formele kennisgeving aan een marktkoopman, de heer J. Koning. Uit de tekst blijkt dat de heer Koning een verzoek had ingediend (via een briefkaart op 22 augustus 1941) om tijdelijk vrijgesteld te worden van de plicht om zijn staanplaats op de Albert Cuypmarkt te bezetten. De directie gaat hiermee akkoord en verleent hem een uitstel van twee maanden, ingaande op 5 september 1941. De administratieve aard van het document wordt onderstreept door het referentienummer en de wijkindeling ("Wijk 14"). De handgeschreven notities zijn typische archiefkenmerken: "Verzonden 5/9-'41" bevestigt de verzenddatum, terwijl "Zie M. de Haar" waarschijnlijk verwijst naar een gerelateerd dossier of een behandelend ambtenaar.

Getypte brief (doorslag op doorslagpapier).

* **Inhoud:** Het document is een formele toekenning van uitstel. De heer J. Koning, een marktkoopman op de Albert Cuypmarkt, krijgt toestemming om zijn standplaats gedurende twee maanden niet te bezetten zonder zijn rechten daarop te verliezen. Dit is een reactie op een verzoek dat hij op 22 augustus 1941 per briefkaart had ingediend. * **Vorm:** Het betreft een zakelijke doorslag. De taal is ambtelijk en bondig ("na dato dezes", "jl."). De handgeschreven aantekeningen suggereren dat de informatie is verwerkt in een centraal systeem (een kaartsysteem). * **Contextuele aanwijzingen:** De vermelding "Wijk 14" en het adres in de Albert Cuypstraat plaatsen de handeling direct in de Amsterdamse Pijp. De handgeschreven notitie "extra" zou kunnen wijzen op een bijzondere behandeling of een afwijking van de standaardprocedure.

Brief (verzoekschrift)

De brief is een formeel, maar persoonlijk verzoek van J. Koning aan de heer Stam. De schrijver verzoekt om een "toewijzing", waarschijnlijk een vaste staanplaats of een specifieke vergunning voor de vismarkt waar hij al meer dan 20 jaar werkzaam is. Opvallende elementen: * **Beroepsernst:** De schrijver benadrukt zijn betrouwbaarheid ("altijd op tijd", "zomer en winter"). * **Handelswijze:** Koning legt uit dat hij zelf niet kan "mijnen" (bieden bij de afslag volgens het systeem van de Nederlandse veiling). Daarom schakelt hij een tussenpersoon in, G. Helsloot, om de vis voor hem in te kopen. * **Referenties:** Hij noemt "Rozeman" als iemand bij wie informatie over hem kan worden ingewonnen. * **Sociale context:** De smeekbede "ook om mijn huisgezin zult denken" duidt op de economische afhankelijkheid van deze vergunning voor zijn gezin.

Doorslag van een getypte brief met handgeschreven toevoeging.

* **Inhoud:** De brief is een formele bevestiging aan dertien individuen dat zij, na onderzoek door een speciale commissie, officieel niet worden aangemerkt als handelaren in zoetwatervis. Dit volgt op een eerdere correspondentie ("Uw brief") van deze personen. * **Stijl en vorm:** De brief is zakelijk en kort. Er staat een typfout in de tweede regel: "door de door de". De handgeschreven notitie "extra" wijst waarschijnlijk op een aanvullende kopie voor het archief of een specifieke administratieve categorie. * **Gegevens:** De lijst met geadresseerden bevat namen en specifieke adressen, voornamelijk in Amsterdamse volks- en arbeidersbuurten (de Pijp, Kinkerbuurt, Oosterparkbuurt). Eén adres bevindt zich in Durgerdam, een vissersdorp aan het IJ. De afkorting "belét." bij het adres aan de Jac. v. Lennepkade staat voor 'beletage'. * **Betekenis:** De brief dient als bewijsstuk voor de geadresseerden dat zij niet vallen onder de regelgeving of verplichtingen die gepaard gaan met de handel in vis.

Doorslag van een officiële brief/besluit (vermoedelijk van de Visschery-Centrale).

Dit document is een gestandaardiseerde afwijzingsbrief gericht aan dertien verschillende personen. De kern van de brief is de mededeling dat hun verzoek (waarschijnlijk om een vergunning of toewijzing voor de handel in vis) is afgewezen. De reden voor de afwijzing is dat een commissie van de "Visschery-Centrale" heeft vastgesteld dat de geadresseerden geen historisch bewijs hebben dat zij voorheen in zoetwatervis handelden. In een strikt gereguleerde oorlogseconomie was het aantonen van vakkundigheid en een bestaande nering vaak een vereiste om in aanmerking te komen voor distributiebescheiden of handelsvergunningen.

Administratief bijblad / dossierkaart (Alg. Zaken Model No. 14).

* **Inhoud:** Het document betreft de registratie van J. Koning (vermoedelijk een vishandelaar of visser) voor een toewijzing van 20 kg zoetwatervis. * **Administratief proces:** De kaart laat een verwerkingsproces zien dat start op 17 november 1941 met het doorzenden van een verzoek of dossier. Op 10 december 1941 noteert ambtenaar De Boer dat de persoon op de lijst is geplaatst. De definitieve afhandeling en instructie tot archivering ("Opbergen") vindt plaats op 16 december 1941. * **Terminologie:** De vermelding "'41-'42 betaald" duidt op de voldoening van leges of een contributie voor een vergunning of quotum. De locatie "visschersh. 25/268" verwijst waarschijnlijk naar een ligplaats of bedrijfslocatie in de vissershaven van IJmuiden.

Getypte lijst met namen en bedragen/waarden.

* **Structuur:** De lijst is hiërarchisch opgebouwd op basis van aflopende waarden. De horizontale lijnen lijken classificaties aan te geven, gemarkeerd met de breuken 3/4, 1/2 en 1/4. * **Inhoud:** Het betreft een administratieve lijst, mogelijk van salarissen, uitkeringen, belastingaanslagen of aandelenposities. De aanwezigheid van namen als "Juda Groenteman" en "J. Cohen" in combinatie met de sobere, bureaucratische stijl, doet denken aan administratie uit de oorlogsperiode of direct daarna. * **Opvallende details:** * Bij de naam D. Bout staat een correctie of typfout in het getal ("131 $^m$ 77"), waar waarschijnlijk een komma had moeten staan. * De afkorting "Hzn." staat voor "Hendrikszoon" (of een andere voornaam beginnend met H), een gebruikelijke Nederlandse aanduiding om onderscheid te maken tussen familieleden met dezelfde initialen. * Het ronde stempel op de achtergrond bevat de tekst "JA... NOOR...", wat mogelijk verwijst naar een bedrijfsnaam of een instantie.

Getypte brief (doorslag).

In deze brief wordt verzocht om restitutie (terugbetaling) en kwijtschelding van marktgeld voor J. Koning, een brandstoffenhandelaar. De aanleiding is een noodlottig ongeval: zijn lichter 'De Hoop', die zowel als bedrijfsmiddel als woning diende, is op 14 februari 1942 gezonken. Koning is hierdoor broodloos geworden en moet een beroep doen op de sociale bijstand ('steun'). De directeur van de betreffende dienst rekent exact uit welk bedrag Koning feitelijk verschuldigd zou zijn geweest op basis van de periode dat hij de ligplaats aan de Prinsengracht daadwerkelijk heeft gebruikt (ƒ 18,60). Omdat hij reeds ƒ 31,- (het eerste kwartaal) had betaald, wordt geadviseerd ƒ 12,40 terug te geven en de resterende drie termijnen van het jaarbedrag volledig kwijt te schelden. De argumentatie stoelt op 'billijkheid' en specifieke artikelen uit de destijds geldende verordening.

Getypte administratieve lijst met persoonsgegevens.

De lijst vertoont een systematische indeling op basis van regio- of sectiecodes: * **TM:** Huizen (waarschijnlijk 't Gooi/Huizen regio). * **EW:** Amsterdam (gezien de straatnamen Insulindeweg en Commelinstraat in Amsterdam-Oost). * **EM:** Volendam/Edam (duidelijk door de plaatsvermelding en de typisch Volendamse achternamen zoals Kwakman, Koning en Schilder). De kolommen "41/42" en "42/43" duiden op een registratie van activiteit, lidmaatschap of financiële bijdragen per boekjaar tijdens de bezettingsjaren. Opvallend is dat nagenoeg iedereen voor het jaar 41/42 is afgevinkt, maar slechts één persoon (L. v.d. Zee) voor 42/43.

Handgeschreven administratieve notitie of presentielijst.

* **Personen:** De lijst vermeldt diverse personen, waarvan sommigen een specifieke rol of status hebben. **J. Duyff** wordt aangeduid als bestuurslid en secretaris. Bij **J. Koning** staat "(voldoen)", wat kan wijzen op een contributie of aanmelding. Bij **Frommé** staat vermeld dat deze weg is van "A. de R.", wat een afkorting is voor een specifieke afdeling of organisatie. * **Vergadering:** De notitie betreft een vergadering op maandag 27 april om 14:00 uur (2 uur n.m.). In 1942 viel 27 april inderdaad op een maandag, wat de datering bevestigt. * **Indeling:** De tekst "vergadering verdeeld in hoofdzak. 17/18 p.m." suggereert een onderverdeling in belangrijke agendapunten of wellicht een verwijzing naar paginanummers in een reglement of verslag. * **Ondertekening:** De afkorting "w.g." (was getekend) duidt erop dat dit een afschrift is van een formeel besluit of een oproep namens de voorzitter.

Getypte brief/uitnodiging (waarschijnlijk een doorslag voor het archief).

* **Inhoud:** Het document is een formele uitnodiging voor een vergadering van de "Verdeelingscommissie". De vergadering vindt plaats op maandag 18 mei 1942 (slechts twee dagen na de datering van de brief) om 14:30 uur. * **Locatie:** De bijeenkomst vindt plaats aan de Jan van Galenstraat 14 te Amsterdam-West. Dit is de locatie van de Centrale Markthallen (tegenwoordig het Food Center Amsterdam). * **Personen:** De lijst met genodigden bevat namen van personen die vermoedelijk betrokken waren bij de handel of distributie van goederen. Opvallend zijn de twee vertegenwoordigers uit Volendam (Koning en Tuyp), wat wijst op een regionale reikwijdte van deze commissie, mogelijk gerelateerd aan de visserij of agrarische sector. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de destijds gebruikelijke formele spelling (bijv. "den Voorzitter", "noodig ik U", "Verdeelingscommissie").

Getypte doorslag (carbonkopie) van een lijst met ondertekenaars en sympathisanten ("adhaesie betuigers").

Dit document fungeert als een bewijsstuk van collectieve steun voor een niet nader genoemd schrijven van A.J.L. Schindeler. * **Demografie:** De lijst bevat 72 namen (personen en firma's). Opvallend is de enorme concentratie van achternamen die specifiek zijn voor Volendam en Edam (Schilder, Mooyer, Veerman, Koning, Botter, Vrees). Hoewel de afzender in Amsterdam woont, lijkt het verzoek namens een grote groep uit de vissersgemeenschap of een daarmee verbonden kring te zijn ingediend. * **Administratief proces:** Het stempel van maart 1942 geeft de ontvangst aan door een officiële instantie. De handgeschreven notitie "opbergen" van november 1942 suggereert dat de kwestie waarover geschreven werd maandenlang heeft gelopen alvorens het dossier werd gesloten.

Getypte namenlijst op doorslagpapier.

De lijst is systematisch opgesteld op een schrijfmachine. De namen lijken alfabetisch geordend op achternaam. Bij veel personen staat een geboortedatum vermeld (dag-maand-jaar), waarvan de oudste dateert uit 1874 en de jongste uit 1918. Opvallende elementen zijn: * Toevoegingen zoals "Jr." en "Sr." (bij de familie Hendriks). * Vermeldingen van bedrijven ("Fa." staat voor firma, bijv. Fa.C.Hardsteen). * Een adresvermelding bij J. Koning (Van Woustraat 227 in Amsterdam). * Dubbele namen of aliassen tussen haakjes, zoals "C.Koning(Koopman)" en samengestelde achternamen als "Kouwenberg Sturm". * Enkele onvolledige of gecorrigeerde regels (bijv. E. de Kort en R.E.Jansen).

Document

Het document betreft een alfabetische lijst van personen (lopend van de letter K tot N). De structuur van de gegevens is consistent: achternaam met initialen, in veel gevallen gevolgd door een datum die zeer waarschijnlijk de geboortedatum is (gezien het bereik van ca. 1874 tot 1918). Bij getrouwde vrouwen lijkt de meisjesnaam achter de hoofdnaam te zijn gevoegd (bijv. *Kouwenberg Sturm* of *Mulder Ehrens*). Opvallend zijn de geografische verwijzingen. Alle genoemde locaties (o.a. *Van Woustraat, Bellamydwarsstraat, Rijnstraat, Ruysdaelstraat, Willemsparkweg* en *Amstelveld*) bevinden zich in Amsterdam. De sectie onder de naam *H.A. Muller* is specifiek omdat deze geen data bevat, maar enkel verschillende adressen of namen van contactpersonen tussen haakjes, wat duidt op een specifieke administratieve handeling of controle van deze persoon/personen op verschillende locaties.

Registerpagina (mogelijk uit een bevolkingsregister, lidmatenlijst of personeelsdossier).

* **Ordening:** Het document is alfabetisch geordend op de eerste letter van de achternaam (begint bij J, eindigt bij M). * **Schrift:** Een verzorgd Nederlands kantoorschrift uit de periode rond 1900. * **Inhoudelijke structuur:** De linkerkolom bevat de hoofdinzendingen met bijbehorende data. De rechterkolom lijkt toevoegingen te bevatten, mogelijk echtgenoten, opvolgers of gerelateerde personen binnen hetzelfde dossier. * **Correcties:** Diverse namen zijn doorgehaald, wat duidt op een administratieve handeling (bijv. uitschrijving of overlijden). De rode vinkjes suggereren een verificatieronde door een beheerder. * **Toponiemen/Referenties:** Vermeldingen zoals "v. Wonth. 227" en "Halli" duiden waarschijnlijk op adressen of herkomstplaatsen.

Handgeschreven brief/notitie op een kaart.

* **Inhoud:** De afzender, J. Koning, meldt dat hij op vrijdag 23 januari een benzinebon van 10 liter heeft overhandigd aan de heer A.W. Schouten. Deze brandstof was bestemd voor het vervoeren van mest ("mest te rijden"). * **Reden van schrijven:** Koning geeft aan dat hij het bericht schriftelijk stuurt omdat hij fysiek niet in staat is van huis te gaan ("niet uit huis kan") en ook geen gebruik mag maken van de fiets. * **Terminologie:** * *"Benzinne bon"*: Verwijst naar de brandstofdistributie tijdens de oorlog. * *"Blokhoofd"*: Een functie binnen de Luchtbeschermingsdienst of een lokale administratieve indeling tijdens de bezettingsjaren. * **Handschrift:** Duidelijk leesbaar, rechtopstaand cursief schrift, kenmerkend voor de eerste helft van de 20e eeuw.

Wekelijks inspectierapport (Weekoverzicht) betreffende visverkoop en marktcontrole.

Dit document is een ambtelijk verslag van inspecties op de Amsterdamse vismarkten en bij individuele visdetailhandelaren. De inspecteur, J.P. Bouma, controleert strikt op de uitvoering van distributiemaatregelen. Belangrijke elementen in de tekst zijn: * **Toezicht op verkoop:** Meerdere malen wordt vermeld dat vis "onder toezicht verkocht" wordt. Dit duidt op een streng rantsoeneringssysteem waarbij de overheid toezag op een eerlijke verdeling en het voorkomen van de zwarte markt. * **Toewijzingen:** De term "toewijzing" verwijst naar de officieel toegewezen hoeveelheid vis die een handelaar mocht ontvangen en verkopen. * **Prijsbeheersing:** De vermelding van het "Prijsaanduidingsbesluit" toont aan dat er scherp gecontroleerd werd op de vastgestelde prijzen om inflatie en woekerwinsten tegen te gaan. * **Logistiek:** De controle op de Ruyterkade (bij het Centraal Station) en Martelaarsgracht wijst op inspectie bij het punt van binnenkomst van de handelswaar in de stad.

Getypt afschrift van een officiële brief op grijsachtig papier.

De kern van deze korte, zakelijke brief is de afwijzing van een verzoek om een "toewijzing van aal" (paling). De heer J. Koning had hierom verzocht in een brief van 16 april 1942. Het besluit is genomen door een specifieke commissie binnen de Visscherijcentrale. De brief is formeel van aard en geeft geen specifieke reden voor de afwijzing, anders dan dat de aanvrager niet in aanmerking komt. Het gebruik van "16 dezer" (van deze maand) duidt op een snelle administratieve afhandeling.

Verzoekschrift / Brief

Dit document is een formeel verzoek van een Amsterdamse handelaar, J.J. Koningh, aan de gemeentelijke autoriteiten voor het verkrijgen van een tijdelijke marktstandplaats. De kernpunten van de aanvraag zijn: 1. **Locatie:** Een voorkeur voor de bekende markten in de Ten Katestraat of de Albert Cuypstraat. 2. **Periode:** Twee specifieke blokken rondom de feestdagen (Sinterklaas en Kerstmis 1943). 3. **Handelswaar:** "Ongeregeld goed", specifiek gespecificeerd als kinderbroches en speelgoed. Dit duidt op seizoensgebonden handel gericht op cadeau-artikelen. De ambtelijke aantekeningen onderaan tonen de afhandeling van het verzoek. Er is sprake van een oproep ("opger. per 4/12") en het overleggen van een legitimatiebewijs ("Leg. bewijs afgegeven"). De laatste datum (10/1 '44) suggereert de definitieve administratieve afsluiting van het dossier na de kerstperiode.

Handgeschreven memo/notitie op een los blad.

De notities op dit papier lijken te gaan over de toewijzing van levensmiddelen in een tijd van schaarste: 1. **Datering:** "1915" markeert het begin van de distributieperiode in Nederland als gevolg van de Eerste Wereldoorlog. 2. **Distributie:** De termen "toestemming tot levering", "toewijzing" en "mosselbriefje" zijn kenmerkend voor het systeem van rantsoenering. Hoewel mosselen vaak buiten de strengste distributie vielen, werden er in Amsterdam "briefjes" of vergunningen afgegeven om de handel en consumptie in goede banen te leiden. 3. **Locatie:** De "Paterskerk Rozengr." (Rozengracht) was de bijnaam voor de rooms-katholieke kerk *De Zaaier* in Amsterdam. Het feit dat dit adres genoemd wordt, suggereert dat de toewijzing mogelijk voor een kerkelijke instelling of gaarkeuken was. 4. **Hoeveelheid:** "10 kg per week" is een specifieke limiet voor de levering, wat duidt op een gereguleerde toevoer.

Concept-notulen van een vergadering.

Het document is een werkversie van notulen waarin een maatregel tegen fraude in de visdetailhandel wordt besproken. Het hoofddoel is het invoeren van een **persoonlijke afhaalplicht** voor toegewezen partijen vis en mosselen. Kernpunten uit de discussie: * **Bestrijding van 'knoeierijen':** Handelaren lieten hun vis ophalen door anderen terwijl zij zelf andere (neven)inkomsten genereerden. Dit ondermijnde het distributiesysteem. * **Uitzonderingen:** Er wordt nagedacht over praktische uitzonderingen voor personeel van winkeliers en voor zieke handelaren (mits voorzien van een doktersverklaring). * **Dilemma's:** De heer Lammers wijst op de complexiteit voor specifieke zaken, zoals de delicatessenzaak van de heer Frommé, wat aangeeft dat de maatregel de bedrijfsvoering van gespecialiseerde handelaren kon hinderen. * **Redactionele intentie:** De handgeschreven wijzigingen (zoals "een einde *wordt* gemaakt" in plaats van "geen einde *kan worden* gemaakt") tonen een verschuiving naar actievere en dwingendere taal.

Dubbele pagina uit een grootboek of register (genummerd 2 en 3).

* **Structuur:** Het document is een administratief register. De namen zijn gegroepeerd op de eerste letter van de achternaam (D, E, F, G, H, J, K, L), wat wijst op een alfabetische index. * **Terminologie:** * **Fr.:** Waarschijnlijk "Fransz" (zoon van Frans) of een geografische aanduiding (Friesland?). * **v.B.:** Zeer waarschijnlijk "van Buiten", een veelgebruikte term in Nederlandse registers voor personen die buiten de betreffende gemeente woonden. * **Jz / Wz:** Patroniemen (Janszoon, Willemszoon). * **Numerieke waarden:** Veel bedragen liggen rond de 3000. Dit kan duiden op het nominaal kapitaal van aandelen, certificaten in een fonds, of een belastingaanslag op basis van vermogen. De bedragen 5160 en 3080 komen herhaaldelijk voor, wat wijst op gestandaardiseerde eenheden. * **Correcties:** Er zijn diverse doorstrepingen en wijzigingen zichtbaar (bijv. bij 173 en 266), wat aantoont dat dit een werkdocument was dat over een langere periode werd bijgehouden.

Document

- **Doel van het document:** Het betreft een administratieve registratie van de vishandel tijdens de overgang van vrede (1939) naar oorlogstijd (1940). De nauwkeurige vastlegging suggereert een toezichthoudende rol van de overheid op de voedselvoorziening. - **Handgeschreven tekens:** De vinkjes, kruisjes en streepjes duiden op een proces van verificatie of selectie. Handelaren met een '+' lijken vaker geconcentreerd in Volendam, terwijl Amsterdammers vaker met een '/' of 'vinkje' zijn gemerkt. - **Oorlogsinvloed:** Bij L. Meents staat "geen boekhouding - militair", wat erop wijst dat de eigenaar was opgeroepen voor het leger. Bij andere handelaren zie je de omzet in 1940 sterk dalen (bijv. Th. Otto) of juist stijgen (bijv. P. Hogenbirk), wat duidt op verschuivingen in de markt door de bezetting. - **Joodse namen:** Namen als Hammelburg, de Hond, Korper, Meents en Piller-Moffie, evenals adressen in de Jodenbuurt (Jodenhouttuinen, Uilenburgerstraat), wijzen erop dat dit overzicht ook Joodse handelaren bevat die kort na deze periode te maken kregen met anti-Joodse maatregelen en onteigening.

Handgeschreven verzoekbrief.

De brief is een kort, formeel en beleefd verzoek van een Amsterdamse burger (J. Koning) om een grotere toewijzing van visproducten (garnalen en zoetwatervis). De schrijver motiveert dit door aan te geven dat hij/zij met het huidige aanbod niet kan rondkomen voor het gezin. Het document is voorzien van een officieel registratienummer en een datumstempel uit oktober 1943. Ondanks de beleefde toon is het verzoek met een duidelijke pennentrek als "afgewezen" gemarkeerd door de behandelende instantie.

Handgeschreven administratieve notitie op een klein, gelig kaartje.

* **Handschrift:** Een vlot, enigszins gehaast administratief cursief handschrift. * **Inhoud:** * **J. Koning:** De persoonsnaam waar de notitie over gaat. * **v Woustraat:** Een adresverwijzing, zeer waarschijnlijk de Van Woustraat in Amsterdam. * **vrijst. gem.:** Afkorting die staat voor "vrijstelling gemeld" of "vrijstelling gemeente". * **afwijzing:** De uiteindelijke status van een ingediend verzoek of dossier. Dit woord is onderstreept ter benadrukking van de beslissing. * **Opmaak:** De blauwe streep onder de naam 'Koning' is typerend voor archiefsystemen om de achternaam als sorteerkenmerk te markeren.

Doorslag van een getypte brief (doorslag van een besluit).

* **Inhoud:** Het betreft een formele afwijzing van een verzoek om vistoewijzingen. De geadresseerde, de heer J. Koning, heeft een aanvraag gedaan voor (waarschijnlijk meer of andere) visleveranties. De beslissing is genomen door de 'Verdeelingscommissie' van de 'Nederlandsche Visscherij Centrale'. * **Toon:** De brief is kort, zakelijk en uiterst bureaucratisch. De afwijzing is definitief; de ontvanger wordt uitdrukkelijk medegedeeld dat een herhaling van het verzoek zinloos is omdat de distributielijsten voor het komende half jaar vastliggen. * **Taalgebruik:** Er wordt gebruikgemaakt van de destijds gangbare formele spelling (bijv. "vischtoewijzingen", "Nederlandsche", "zoodat"). * **Administratieve sporen:** De afkorting "SV" rechtsboven en het kenmerk linksboven duiden op een strakke archivering binnen de organisatie. De handgeschreven rode aantekening bevestigt de daadwerkelijke verzending op de dag van datering.

Notities/Notulen van een vergadering.

Dit document verslaat een bureaucratische discussie over de aanscherping van distributieregels voor vis en mosselen. Het kernprobleem is dat kleinhandelaren (winkeliers) niet zelf op de vismarkt verschijnen om hun toegewezen voorraad op te halen, maar dit overlaten aan collega's of tussenpersonen. * **Handhaving en Controle:** De commissie wil fraude en "knoeierijen" (onregelmatigheden) tegengaan. Het feit dat sommige handelaren elders (Den Haag, Hilversum) andere bedrijven runnen en nooit op de markt verschijnen, wordt gezien als een ondermijning van het eerlijke verdeelsysteem. * **Uitzonderingsclausules:** Er wordt pragmatisch nagedacht over uitzonderingen: personeel sturen mag wel, en bij ziekte is een doktersverklaring nodig. Ook actieve handelaren die voor zaken naar de vishaven in IJmuiden moeten, krijgen respijt. * **Sfeer en Orde:** De heer Lammers merkt op dat de huidige situatie de "stemming op de Vischmarkt" bederft, wat duidt op onderlinge afgunst of chaos tijdens de distributie.

Getypte brief (doorslag of kopie).

De brief betreft een melding van een mogelijke onregelmatigheid in de visdistributie tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van de zaak is als volgt: 1. **De Situatie:** Er is een rapport opgesteld over een transport van vis uit Volendam naar Amsterdam, specifiek naar de winkel van J. Koning in de Van Woustraat 227. 2. **De Inconsistentie:** J. Koning maakt al deel uit van het officiële distributiesysteem ("de verdeeling") in Amsterdam. De leverancier, grossier Sterk uit Volendam, beweert echter dat hij van de Nederlandsche Visscherijcentrale de opdracht heeft gekregen om Koning (en andere handelaren) direct te bevoorraden met bliek en sardijn. 3. **Het Probleem:** De afzender van de brief vindt dit verdacht. Als winkeliers al via het reguliere systeem in Amsterdam hun toewijzing krijgen, is het onlogisch dat een grossier de opdracht krijgt om hen ook nog eens rechtstreeks te bevoorraden. Dit zou kunnen duiden op dubbele leveringen of omzeiling van de distributieregels. 4. **Verzoek:** Er wordt gevraagd om een officieel onderzoek naar deze gang van zaken.

Ambtelijke notitie / handgeschreven verslag.

Het document is een verslag van een commissie (mogelijk de Marktcommissie of een distributie-orgaan) die toeziet op de naleving van handelsvergunningen voor vis. 1. **Köhler:** Hij heeft een vergunning voor alleen haring op het Javaplein, maar wordt ervan verdacht ook andere visproducten (vers of gebakken) te verkopen zonder toestemming. Hij moet bewijsstukken (facturen) aanleveren. 2. **J. Koning:** Een winkelier (aangeduid als "Volendammer") in de Prins Mauritsstraat wil zijn assortiment uitbreiden met de verkoop vanuit garnalentonnen en kisten, maar krijgt een resoluut "nee". 3. **W. van Leeuwen:** Woont in de Vasco da Gamastraat en wil opgenomen worden in de officiële "verdeeling" (toewijzing van handelswaar). Dit wordt geweigerd omdat hij geen zelfstandig ondernemer is, maar een werknemer ("knecht") van de bekende visondernemer Fabiani.

Handgeschreven lijst op gelinieerd papier, waarschijnlijk uit een register of notitieboek.

* **Organisatie:** De lijst is geordend op geografische locatie (stadsdelen van Amsterdam). De adressen zijn zeer specifiek, inclusief verdiepingsnummers (I, II, III) en de aanduiding "hs." (huis/begane grond). * **Correcties:** In de sectie "Zuid" is C. Bakker eenmaal doorgehaald, waarschijnlijk omdat hij dubbel was genoteerd. In de sectie "Oost" is H.T. de Vries doorgehaald, mogelijk omdat deze persoon al in de sectie "Zuid" stond of naar een ander stadsdeel is verplaatst. * **Nummering:** De rode cijfers aan de linkerzijde lijken een herordening of een selectievolgorde aan te geven die afwijkt van de oorspronkelijke volgorde van noteren. * **Topografie:** De genoemde straten (zoals de Noorder Amstellaan, thans Churchill-laan) plaatsen dit document in Amsterdam, vermoedelijk in de eerste helft van de 20e eeuw (gezien het handschrift en de straatnamen).

Brief / Ambtelijke correspondentie.

Het document is een officieel schrijven van de **Nederlandsche Visscherijcentrale** tijdens de Duitse bezetting in Nederland. De kern van de brief is de intrekking van een eerder opgelegde tuchtmaatregel (uitsluiting) tegen vijftien handelaren of vissers uit Volendam. Opvallende kenmerken: * **Administratieve controle:** De brief getuigt van de strikte bureaucratische controle op de visserijsector tijdens de oorlog. De "Afdeeling Verd." staat vermoedelijk voor de afdeling Verdeling (distributie). * **Collectieve maatregel:** Het feit dat vijftien personen uit hetzelfde dorp (met typische Volendammer familienamen zoals Koning, Schilder en Zwarthoed) gelijktijdig werden geschorst en weer toegelaten, suggereert een eerdere overtreding van de distributieregels, mogelijk gerelateerd aan de zwarte handel of het niet naleven van prijsvoorschriften. * **Adressering:** De brief is gericht aan de Directeur van het Marktwezen in de Jan van Galenstraat in Amsterdam, de locatie van de Centrale Markthallen, waar de handel en distributie fysiek plaatsvond. ---

Briefkaart (adreszijde).

Dit document is een standaard briefkaart die binnen Amsterdam is verstuurd tijdens de Tweede Wereldoorlog. * **Geadresseerde:** De kaart is gericht aan "Mej. Wezen" (vermoedelijk Mejuffrouw Wezen) op de Jan van Galenstraat 14 in Amsterdam-West. * **Afzender:** De afzender is "J. Koning", woonachtig in de Eerste Jan Steenstraat 141 op de tweede verdieping ("II"). De aanduiding "Stad" bij het adres van de afzender was destijds gangbaar om aan te geven dat de afzender zich in dezelfde stad bevond als de geadresseerde. * **Handschrift:** Het betreft een geoefend, cursief handschrift dat kenmerkend is voor het onderwijs in de eerste helft van de 20e eeuw. De zwierige 'M' in "Mej." en de 'S' in "Stad" zijn typische stijlelementen uit die periode. * **Postale context:** De postzegel van 4 cent met de vliegende duif verving de zegels met de beeltenis van Koningin Wilhelmina, wiens portret door de Duitse bezetter verboden was op nieuwe emissies. Het tarief van 4 cent was het standaardtarief voor een briefkaart binnen Nederland op dat moment.

Politierapport (proces-verbaal van bevindingen).

Het document beschrijft een incident tussen een burger (in functie als rechercheur bij de spoorwegen) en een viskoopman tijdens de Duitse bezetting. De kern van de zaak is een beschuldiging van Melcher dat de viskoopman, J. Koning, buiten de officiële markturen of locaties om vis zou willen verhandelen (mogelijk zwarte handel). De verklaringen zijn echter tegenstrijdig: 1. **Melcher** beweert dat Koning verdacht handelde bij een persoon met een koffertje in de Ferdinand Bolstraat. 2. **Koning** slaat terug door te stellen dat Melcher en zijn moeder juist zélf probeerden illegaal vis te kopen tegen een hogere prijs en hem lastigvielen toen hij weigerde. Uiteindelijk zwakt Melcher zijn verklaring af door toe te geven dat hij geen daadwerkelijke transactie heeft gezien, maar dat de viskar wel onbeheerd achterbleef terwijl de koopman in een café zat. De rode strepen en aantekeningen duiden op ambtelijke verwerking van het rapport.

Handgeschreven verslag of logboeknotitie op gelinieerd papier.

* **Onderwerp:** Het document betreft een administratieve controle op de aanvoer van vis (baars) bij een loods, waarschijnlijk op een vismarkt. * **Personen:** De marktmeester (die toezicht houdt bij de ingang) en drie leden van de familie Koning (C., G., en Joh. Koning), mogelijk visboeren of handelaren. De getallen '88 en '90 achter hun namen kunnen verwijzen naar geboortejaren of vergunningsnummers. * **Incident:** Er is sprake van een logistiek probleem. In plaats van de verwachte 200 pond vis, arriveren de handelaren te laat met slechts 120 pond in een bakfiets. De resterende 80 pond moest onderweg worden achtergelaten ("afgeladen") omdat het wiel van de bakfiets bezweek onder de vracht. * **Stijl:** Zakelijk en rapporterend. Het woord "geturfd" duidt op een handmatige telling of controle.

Officieel rapport van de gemeente Amsterdam.

Dit document is een officieel verslag van een inspectie uitgevoerd door een controleur van het Amsterdamse Marktwezen. De kern van het rapport is de bevestiging dat visdetailhandelaar J. Koning, gevestigd in de Van Woustraat, zich heeft gehouden aan de prijsvoorschriften. De controleur was persoonlijk aanwezig bij de verkoop van 50 kilogram schol (sortering no.3), die diezelfde dag was verkregen via de Gemeentelijke Vischafslag. De tekst is zakelijk en procedureel, bedoeld om vast te leggen dat de distributie van schaarse goederen (vis) volgens de geldende regels verliep. De handgeschreven aantekening "Gezien 17-7-44 de Boer" duidt op een administratieve afhandeling of goedkeuring door een superieur enkele dagen na het opstellen van het rapport.

Getypte lijst van marktkooplieden/vergunninghouders.

* **Administratieve context:** Dit is een lijst van "losse plaatsen" op de Albert Cuypmarkt. In tegenstelling tot vaste standwerkers waren "losse plaatshouders" kooplieden die per dag een plek toegewezen kregen. * **Historische periode:** De namen op de lijst (zoals Agsteribbe, Baumstein, Cohen, Halberstadt, Jacobs, Jas) zijn overduidelijk van Joodse Amsterdammers. De rode onderstrepingen en de 'X'-tekens duiden op een administratieve selectie door de bezetter of de gelijkgeschakelde Amsterdamse marktpolitie. * **Handgeschreven wijzigingen:** * Bij **I. de Hond** is het woord "fruit" toegevoegd. * Bij **D. Jas** is het adres doorgehaald en vervangen door "Ruyschstr. 76 I". * **Opvallend:** Het artikel "distributiemappen" bij **J. Koekoek** bevestigt de datering in oorlogstijd, aangezien distributiestamkaarten en mappen pas toen noodzakelijk werden.

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Getypt afschrift van een rapport/brief. * **Datum:** 29 september 1942. * **Afzender:** C.J. v. Moerkerken, Chef-Marktopzichter. * **Ontvanger:** Den Heer Inspecteur van het Marktwezen, Amsterdam ("Alhier"). * **Kenmerken:** Bevat handgeschreven archiefkenmerken linksboven ("25/48/1 m 7/10") en de aanduiding "HB." rechtsboven. De tekst bevat enkele t...

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven verzoekschrift/brief. * **Datum:** 21 september 1942. * **Afzender:** Job Koning (geboren 17 december 1890), Haringstraat 10, Volendam. * **Ontvanger:** Onbekende instantie (geadresseerd als "Weledele Heer"), waarschijnlijk een distributiekantoor of visserij-autoriteit. * **Kenmerken:** Liniërt papier, beschreven met zwarte inkt. Bevat...

# TRANSCRIPTIE J. Koning v Woustraat vrijst. gem. afwijzing

# TRANSCRIPTIE den heer J.J.de Kort-Halli, Lindengracht 336 _A_L_H_I_E_R_(C).

# TRANSCRIPTIE a. Koning (Karnemelk) a. Koning (Appie) C. Koning (Stout) C. Koning Cz. E Koning (Keesman) '85 G Koning (Keesman) '90 Job Koning '20 Kabeljauw in Molestraat op 24 Dec '43. Opgeroepen per 5 Jan '44 11.30 uur v.