P.S. Heeft

Officiële kennisgeving / Strafmaatregel.

* **Inhoud:** De brief is een formele aanzegging van een toegangsverbod. De heer Bergsma heeft geprobeerd de Centrale Markt te betreden zonder te betalen (of zonder geldig bewijs). Dit wordt door de directie gekwalificeerd als een overtreding van het marktreglement. * **Juridische grondslag:** Er wordt specifiek verwezen naar *artikel 35 lid 1 van het Reglement op de Centrale Markt*. De overtreding wordt omschreven als het "indirect verstoren van de orde". * **Sanctie:** Een schorsing van de toegang voor de duur van precies één week (7 dagen). * **Taalgebruik:** Typisch ambtelijk Nederlands uit het interbellum, met spellingvormen zoals "My", "verkrygen", "zyn", "bewys" en "namelyk" (gebruik van de 'y' in plaats van 'ij').

Brief (officiële aanmaning)

* **Doel:** De brief is een laatste sommatie aan een exploitant van marktkramen. De heer Gepkes heeft een betalingsachterstand wat betreft het standplaatsgeld. * **Dwangmiddel:** De directeur dreigt met de zwaarst mogelijke sanctie: het voordragen aan het College van Burgemeester en Wethouders om de exploitatievergunning in te trekken. Dit zou betekenen dat de kramen van Gepkes niet meer op Amsterdamse markten mogen staan, wat een direct einde aan zijn bedrijfsvoering zou betekenen. * **Termijn:** De ontvanger krijgt slechts twee dagen de tijd (tot donderdag 4 mei) om de schuld persoonlijk te gaan voldoen bij de kas van het marktkantoor. * **Taal en Spelling:** Het document hanteert de toen gebruikelijke formele ambtelijke taal en de spelling van vóór de hervorming van 1947 (bijv. "bylage", "uiterlyk", "zyn", "mynen").

Getypte brief/kennisgeving met handgeschreven kanttekeningen.

Dit document is een officiële mededeling aan de heer N. Eigenhuis betreffende de betaling van marktgeld voor de Boom- en Bloemmarkt in Aalsmeer. De kernpunten zijn: 1. **Vrijstelling:** De heer Eigenhuis heeft een vrijstelling gekregen voor het betalen van marktgeld, met ingang van 30 januari 1939. 2. **Schuldpositie:** Ondanks de vrijstelling wordt er melding gemaakt van een openstaande schuld van ƒ 3,75 (drie gulden en vijfenzeventig cent). Het is aannemelijk dat dit bedrag betrekking heeft op de periode vóór de ingangsdatum van de vrijstelling. 3. **Administratieve verwerking:** De handgeschreven aantekening "Verzonden 20/3" bevestigt dat de brief op de dag van dagtekening is verstuurd. De naam "m. de Laer" bovenaan kan verwijzen naar de behandelend ambtenaar of de persoon die de verzending heeft geaccordeerd.

Officiële brief/kennisgeving van een tuchtrechtelijke maatregel.

* **Inhoud:** De brief is een formele aanzegging van een toegangsverbod. De heer Sloep heeft geprobeerd de Centrale Markt te betreden met een betalingsbewijs dat niet op zijn naam stond, maar geleend was van een zekere D. Nieuwenhuijs. * **Sanctie:** Op basis van artikel 35 van het marktreglement wordt Sloep de toegang ontzegd voor een periode van drie dagen (5 t/m 7 september 1939). * **Taalgebruik:** Het document hanteert een strikt ambtelijke, zakelijke toon ("bericht ik U", "overeenkomstig het bepaalde", "het recht [...] heb ontnomen"). De spelling is conform de toen geldende normen (bijv. "Augustus", "den tijd"). * **Administratieve proces:** De handgeschreven aantekening "Verzonden 2/9" duidt op de administratieve verwerking door het secretariaat van de marktmeester, een dag na dagtekening van de brief.

Officieel waarschuwingsschrijven van de marktautoriteit.

Het document is een formeel waarschuwingsbericht gericht aan de heer E. Roman uit Alkmaar. De strekking van de brief is een verbod op ongeoorloofde handelsactiviteiten. De heer Roman heeft officieel enkel toestemming om de Centrale Markt in Amsterdam te betreden in de hoedanigheid van **koper**. Uit rapportages blijkt echter dat hij zich bezighoudt met de verkoop van goederen aan zowel de groot- als kleinhandel. De reden voor het verbod is van infrastructurele en reglementaire aard: omdat de geadresseerde niet beschikt over een toegewezen vaste standplaats of een pakhuis op het marktterrein, is het hem niet toegestaan daar goederen te verkopen. De toon is zakelijk en dreigend; bij een volgende overtreding zal hem de toegang tot het terrein volledig worden ontzegd.

Zakelijke brief (doorslag/kopie).

Het document is een ambtelijk schrijven gericht aan een burger (R. Romkema) betreffende een administratieve kwestie rondom een "ventvergunning". De heer Romkema heeft blijkbaar verzocht om de vernieuwing van zijn vergunning uit te stellen. De directeur stemt hiermee in, maar benadrukt de juridische consequentie: zonder vernieuwde vergunning is het verboden om te venten (het op straat verkopen van goederen). De brief hanteert een formele, vooroorlogse ambtelijke stijl ("mijnerzijds", "moogt", "zoolang") en maakt gebruik van specifieke administratieve indelingen zoals "Wijk 15" voor de lokalisering in Amsterdam.

Getypte zakelijke brief (waarschijnlijk een doorslag/doorslagje op dun papier).

* **Vorm:** Het betreft een zeer korte, formele zakelijke mededeling. Het document is een doorslag, wat gebruikelijk was in administraties om een kopie van verzonden post te bewaren. * **Inhoud:** De brief dient als een officiële kwijting of bevestiging van ontvangst. De heer Gerver heeft een schadevergoeding betaald of geregeld, slechts één dag nadat er een eerdere brief over was gestuurd. De directeur spreekt zijn "genoegen" uit over de snelle afhandeling. * **Taalgebruik:** Er wordt gebruikgemaakt van de toen geldende spelling (spelling-Marchant), herkenbaar aan woorden als *vischhandelaar*, *October* en *zoodat*. De toon is hoffelijk doch strikt zakelijk ("11 dezer", "thans afgedaan").

Officiële brief (doorslag of kopie).

Deze brief is een zakelijke afwijzing van een betalingsregeling. De heer Cupedoo heeft verzocht om zijn verschuldigde "ventgeld" (de leges voor een vergunning om goederen op straat te verkopen) in kleine termijnen van 1 gulden per week te mogen betalen. De directeur gaat hier niet mee akkoord. Hij biedt een beperkt alternatief: betaling in twee gelijke delen van 2,50 gulden (wat duidt op een totaalbedrag van 5 gulden). De belangrijkste voorwaarde is echter repressief: de geadresseerde mag absoluut niet werken ("venten") totdat het volledige bedrag is voldaan en de vergunning officieel is vernieuwd. Dit schetst een beeld van de strikte bureaucreatie waarmee kleine zelfstandigen in de jaren '30 te maken hadden.

Officiële brief/oproeping.

Deze brief betreft een officiële berisping en oproeping naar aanleiding van een overtreding van de marktverordening. De heer Pio heeft materiaal (zoals marktkramen of tafels) verhuurd voor gebruik op de markt aan het Mosplein in Amsterdam-Noord zonder de benodigde vergunning. De toon is formeel en dwingend. De ontvanger wordt gesommeerd om twee dagen na de datum van de brief op het kantoor aan de Jan van Galenstraat te verschijnen. Er wordt een duidelijke sanctie gesteld tegen het niet verschijnen: het volledig ontzeggen van de mogelijkheid om in de toekomst nog materiaal op de Amsterdamse markten te plaatsen. Het document is een voorbeeld van de strikte regulering van de handel en logistiek op de Amsterdamse openbare markten in de jaren 30.

Ambtelijk advies / brief.

Dit document is een ambtelijk advies betreffende een personele wijziging op de Amsterdamse markt in 1939. De heer Y. Rimmen, die een grote groentekraam exploiteert (geregistreerd onder nummer vkk 420 AC), verzoekt om assistentie van de heer G. van den Adel. Het plan is om een knecht over te nemen die voorheen werkzaam was bij J. J. Andriessen (plaats 262 AC). De opsteller van het advies ziet hier geen probleem in, maar wijst er wel op dat als dit verzoek wordt ingewilligd, de eerdere vergunning/toestemming die op naam van J. J. Andriessen stond, officieel moet worden ingetrokken.

Zakelijke correspondentie (brief).

Deze brief is een formele reactie van de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale op een verzoek van de heer J.P. Tolhuijzen om erkend te worden als handelaar ("aangeslotene E"). De centrale stelt drie harde criteria voor toelating: een minimumleeftijd van 21 jaar (tenzij men kostwinner is), minstens twee jaar relevante en recente werkervaring, en bewezen financiële solvabiliteit. De toon van de brief is strikt en enigszins ontmoedigend; de afzender stelt dat het "vrijwel uitgesloten" is dat de heer Tolhuijzen de erkenning krijgt als hij niet aan de voorwaarden voldoet. Toch krijgt hij de kans om de aanvraag officieel door te zetten middels bijgesloten formulieren. Het postscriptum suggereert een extra controle op het verleden of de kredietwaardigheid van de aanvrager door te vragen naar een vorig woonadres.

Getypte brief (doorslag of origineel op officieel papier).

* **Kernboodschap:** De brief is een formele aanmaning wegens een betalingsachterstand. De heer Blom heeft voor het jaar 1939 een tuindersplaats op de Centrale Markt gehuurd, maar heeft slechts een fractie van het verschuldigde bedrag voldaan. * **Financiële details:** * Totaal verschuldigd voor 1939: ƒ 90,- * Reeds betaald: ƒ 18,- * Openstaand bedrag: ƒ 72,- * **Betalingsregeling:** De directeur toont enige coulance door een afbetalingsregeling voor te stellen: een directe betaling van ƒ 42,- gevolgd door maandelijkse termijnen van ƒ 6,- voor het restant (ƒ 30,-). * **Stijl:** De toon is ambtelijk en dwingend ("Ik maan U aan"), typerend voor overheidscommunicatie uit die periode.

Getypte brief (waarschijnlijk een archiefdoorslag op blanco papier).

Dit korte, zakelijke schrijven is een afwijzing van een verzoek om actie. De heer Hoepelman heeft blijkbaar op 28 juli 1939 een brief gestuurd waarin hij melding maakte van bepaalde "misdragingen". De instantie die de brief verstuurt, stelt expliciet dat zij niet bevoegd of bereid is om tegen deze misdragingen op te treden. Het document vertoont de typische kenmerken van een administratieve doorslag: het ontbreken van een officieel briefhoofd en de aanwezigheid van administratieve codes (VP/HG en een dossiernummer). De handgeschreven notitie "extra" duidt mogelijk op een speciale status of categorisering in het archief waar deze doorslag bewaard werd.

Zakelijke brief (getypt op briefpapier).

* **Doel van de brief:** Het informeren van een aanvrager over de strikte criteria voor een erkenning als handelaar in groenten en fruit. De brief dient als een eerste selectie- of ontmoedigingsmiddel voordat een officieel formulier wordt ingediend. * **Kernpunten:** 1. **Leeftijd/Sociale status:** De aanvrager moet meerderjarig zijn (21 jaar) of aantoonbaar de kostwinner van het gezin. 2. **Vakbekwaamheid:** Er wordt een eis gesteld van twee jaar recente werkervaring in de sector. 3. **Solvabiliteit:** De aanvrager moet over voldoende financiële middelen beschikken. * **Taalgebruik:** Formeel en zakelijk, kenmerkend voor de vooroorlogse bureaucratie ("den leeftijd", "den betreffenden handel"). De afkorting "L.S." (Lectori Salutem) wordt gebruikt als algemene aanhef. * **Opmerkelijk:** De handgeschreven P.S. onderaan wijst op een actieve controle van de antecedenten of de identiteit van de aanvrager in de administratie.

Officiële aanmaning (getypt).

* **Inhoud:** De brief betreft een dwingende betalingsherinnering. De heer Schekkerman heeft een achterstand in de betaling van het standplaatsgeld voor marktkramen. Indien hij niet binnen twee dagen betaalt, dreigt de directeur de vergunning voor het plaatsen van kramen te laten intrekken door het college van Burgemeester en Wethouders. * **Toon:** De toon is formeel, autoritair en dreigend. De gevolgen van niet-betaling worden expliciet benoemd (uisluiting van markten, verlies van inkomsten voor huurders). * **Opmerkelijke details:** * De spelling hanteert consequent de 'y' in plaats van 'ij' (bijv. *uiterlyk*, *Vrydag*, *mynen*, *zyn*), wat in ambtelijke correspondentie van die tijd nog voorkwam. * De handgeschreven notitie "fl. 1.50 per kraam" geeft mogelijk de hoogte van de vergoeding per eenheid aan. * De rode onderstreping van de deadline ("Vrydag 20 Januari") is handmatig toegevoegd om de urgentie te benadrukken.

Getypte brief / ambtelijke verklaring.

* **Inhoud:** De brief dient als officieel bewijs van werkervaring. De heer Trommel heeft een aanvraag ingediend bij de "Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale" om erkend te worden als kleinhandelaar. De afzender bevestigt na onderzoek dat de heer Trommel inderdaad de afgelopen twee jaar werkzaam is geweest in de handel in tuinbouwgewassen. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de destijds gebruikelijke formele spelling en grammatika (bijv. "myn", "aanvrage", "den handel"). * **Vormgeving:** Typisch zakelijke correspondentie uit het interbellum, opgesteld op een schrijfmachine met specifieke marges voor adressering.

Ambtelijk advies/notitie.

Dit document is een intern ambtelijk advies gericht aan de Inspecteur van het Marktwezen in Amsterdam. Het behandelt een verzoek van marktkoopman H. Pierre om een vaste standplaats op de "Tweede markt". De kernpunten van het advies zijn: 1. **Huidige status:** Pierre heeft momenteel een 'schuifplaats' (een flexibele, niet-permanente plek) in een onverlicht deel van de 3e markt. 2. **Regelgeving:** De overgang naar een definitieve plek op de populairdere Tweede markt is gebonden aan anciënniteit. Pierre moet simpelweg op zijn beurt wachten. 3. **Procedure:** Er wordt uitgelegd hoe hij als schuifplaatshouder dagelijks kan proberen een betere plek te bemachtigen door aanwezig te zijn bij de dagelijkse toewijzing van losse plaatsen. 4. **Discipline:** Het document sluit af met een negatieve opmerking over het gedrag van de koopman. Hij houdt zich stelselmatig niet aan de regels voor de omvang van zijn uitstalling, ondanks waarschuwingen van ambtenaren.

Officiële brief / Aanmaning.

Deze brief is een formele aanmaning wegens betalingsachterstand. De heer Buitenhuys heeft meer dan drie weken verzuimd zijn staangeld te betalen voor zijn vaste plek op de markt aan de Zwanenburgwal. De toon is strikt en ambtelijk: er wordt een harde deadline gesteld (18 februari) en de consequentie van niet-betalen is het "onherroepelijk" intrekken van de marktvergunning per 20 februari, gebaseerd op artikel 11 van het marktreglement. Opvallend is de laatste alinea, waarin een ontsnappingsclausule wordt geboden. Indien de betalingsachterstand te wijten is aan overmacht (zoals ziekte of armoede/het trekken van "steun"), kan de intrekking van de plaats worden voorkomen door tijdig contact op te nemen. Dit getuigt van de sociale context van die tijd, waarin de overheid rekening hield met de precaire economische positie van kleine zelfstandigen.

Officieel inspectierapport (getypt met handgeschreven kanttekeningen).

* **Casus:** Een handelsconflict op de Amsterdamse markt (Pier A) over het gewicht van snijbonen. Koper Man claimt dat de weegschaal van grossier Moos niet klopt nadat hij elders heeft nagewogen. Hij weigert de rest van zijn bestelling af te nemen. * **Onderzoek:** Controleur Telthuis stelt vast dat de gebruikte weegschaal (eigendom van Bakker) technisch in orde is. * **Gevolg:** Grossier Moos heeft de resterende bonen met verlies moeten verkopen aan een andere partij (Dijkstal) en eist nu schadevergoeding van koper Man. * **Afhandeling:** Ondanks het feitenrelaas van de controleur, besluit de directie/bedrijfschef de zaak te laten rusten ("Niets aan doen") en het dossier te archiveren. Dit suggereert dat het Marktwezen dergelijke civielrechtelijke geschillen over schadevergoeding aan de partijen zelf overliet.

Ziekmeldingsformulier (afschrift/copie)

Dit document is een officiële administratieve kopie van een ziekmelding voor een ambtenaar bij de gemeentelijke Dienst der Marktwezen in Amsterdam. De betrokkene, de heer R. Hooft, was werkzaam als "contrôleur (A)", een toezichthoudende functie op de Amsterdamse markten. Opvallende gegevens uit het formulier: * **Ziekteverzuim:** Hoewel dit het "1e" ziektegeval van een specifieke reeks lijkt, staat onderaan genoteerd dat dit het "vierde" verzuim van het kalenderjaar 1939 is voor deze persoon. * **Status:** De heer Hooft heeft een vaste aanstelling ("vasten en vollen dienst") en valt in salarisgroep II. * **Medische controle:** De melding is gericht aan Dr. J.P. Hofstee, de controlerend gemeentearts, wat wijst op de strikte verzuimcontrole bij de gemeente in die tijd. * **Woonplaats:** De Veerstraat 37 III bevindt zich in de Schinkelbuurt in Amsterdam-Zuid.

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

De brief is een formeel verzoek van een marktkoopman om uitbreiding van zijn verkoopvergunning. De heer Bohle heeft op dat moment een standplaats op de Albert Cuypmarkt waar hij koek en chocolade verkoopt. Hij verzoekt om toestemming om hier "kruidenierswaren" aan toe te voegen. Het handschrift is een verzorgd en duidelijk leesbaar cursief. Opvallend is de afkorting "wegdrag" aan het einde van de zin (bedoeld wordt "wegdragen"). Het paarse stempel ("M. 1939") duidt op de registratie bij de afdeling Marktwezen van de gemeente Amsterdam, gedateerd op 27 januari 1939, vier dagen na de verzending.

Administratief bijblad / dossierstuk (Model No. 14, Algemene Zaken).

* **Financiële status:** De heer Mosselman heeft een kleine schuld van 60 cent (f 0,60) aan marktgeld over de periode tot en met 30 juli 1939. Er lag een officiële waarschuwing klaar, maar deze was op het moment van schrijven nog niet verzonden. * **Verzoek en besluit:** Er is een verzoek ingediend voor uitstel van de "plaatsbezetting". Dit wijst erop dat de betrokkene tijdelijk niet op zijn vaste marktplaats kan staan. De administratie gaat hiermee akkoord voor een periode van één maand. * **Voorwaarden:** De goedkeuring is niet onvoorwaardelijk. Mosselman moet de achterstand in het marktgeld direct aanzuiveren en onmiddellijk ("omgaand") een medische verklaring overleggen. Dit duidt erop dat de afwezigheid wegens ziekte is. * **Administratieve procesgang:** Het document toont een actieve opvolging gedurende de maand augustus 1939, met verschillende parafen en dossierverwijzingen die de voortgang van de besluitvorming markeren.

Getypte officiële waarschuwingsbrief.

* **Inhoud:** De brief betreft een formele berisping aan een marktkoopman wegens een overtreding van de marktregels. De heer Hofman heeft meer vierkante meters in gebruik genomen dan hem op basis van zijn vergunning toekwam. * **Toon en Stijl:** De toon is dwingend en ambtelijk. Het gebruik van de zinsnede "Ik waarschuw U hierbij ernstig" geeft aan dat dit een officiële waarschuwing is die in het dossier van de koopman wordt opgenomen. * **Administratieve details:** De vermelding "Wijk 18A" duidt op de specifieke sectorindeling van de Amsterdamse markten. De handgeschreven aantekening "Verzonden 8/11-'39" toont aan dat de brief twee dagen na dagtekening daadwerkelijk is uitgegaan.

Typoscript (getypte brief).

Het document is een formele sommatie of oproeping van een gemeentelijke instantie in Amsterdam. De kern van de zaak is een overtreding van de marktreglementen op de Dapperstraatmarkt. De heer Koehof heeft marktmateriaal (zoals kramen of tafels) verhuurd en geplaatst zonder de vereiste vergunning. De toon is zakelijk en dwingend. Er wordt een harde deadline gesteld (een afspraak over twee dagen) en er wordt direct gedreigd met een administratieve sanctie: het ontzeggen van de toegang tot de markten voor het plaatsen van materiaal. Opvallend is het gebruik van de letter 'y' in woorden als "Vrydag" en "mynen", wat in die periode nog regelmatig voorkwam in ambtelijke correspondentie, hoewel de spelling-Marchant (1934) toen al de 'ij' voorschreef.

Ambtelijk advies / Interne correspondentie.

* **Inhoud:** Het document is een kort advies over een verzoek van een individuele marktkoopman, H.B. Swaager. Hij is bloemenkoopman en houder van een 'voorkeurkaart' (nummer 436). De ambtenaar stelt vast dat Swaager de markt ("A. C.", waarschijnlijk de Albert Cuypmarkt) slechts zelden heeft bezocht en dat hij fysiek een zwakke indruk maakt. * **Kernadvies:** De ambtenaar adviseert positief over het verlenen van twee weken uitstel, op voorwaarde dat de betrokkene een officiële doktersverklaring kan overleggen. * **Taalgebruik:** Formeel en ambtelijk Nederlands uit de vooroorlogse periode (bijv. "Den heer", "den Dokter", "m.i." voor mijns inziens). Het handschrift is een verzorgd kantoorschrift uit die tijd.

Dienstbrief (officiële aanmaning).

* **Inhoud:** De brief betreft een formele sommatie wegens een betalingsachterstand. De heer Prenger heeft ruim drie weken zijn marktgeld voor een standplaats op de markt Uilenburg niet betaald. * **Consequentie:** Indien er niet vóór 29 oktober wordt betaald, wordt de vaste standplaats per 5 november 1939 ingetrokken op basis van het marktreglement. * **Uitzonderingen:** De brief biedt een ontsnappingsclausule voor kooplieden die door overmacht (zoals ziekte of armoede/steun) niet kunnen betalen, mits zij dit direct melden. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de destijds gebruikelijke spelling (bijv. 'hierby', 'onherroepelyk', 'myn') en een formele, dwingende toon.

Een officiële aanmaning (waarschuwing) van een gemeentelijke instantie.

* **Type document:** Een officiële aanmaning (waarschuwing) van een gemeentelijke instantie. * **Inhoud:** De heer Hagenaar heeft een betalingsachterstand van meer dan drie weken voor zijn marktplaats op de Ten Katestraat. Hem wordt een ultimatum gesteld: betalen vóór 17 september 1939, anders wordt zijn vaste plaats per 18 september ingetrokken op basis van het Marktenreglement. * **Uitzonderingsclausule:** Er wordt expliciet ruimte geboden voor verzachtende omstandigheden, zoals ziekte of het ontvangen van een steunuitkering, mits dit direct gemeld wordt. * **Stijl:** Formeel, dwingend en juridisch onderbouwd door verwijzing naar reglementen (artikel 11). * **Kenmerken:** Het document bevat een handgeschreven administratieve aantekening ("Verzonden 13/9-'39") en een paarse stempel-handtekening van de directeur.

Getypte brief (doorslag), met handgeschreven kanttekeningen.

* **Inhoud:** De brief is een formele sommatie tot betaling. De heer Fritschy heeft een betalingsachterstand voor "standplaatsgeld" – de vergoeding voor de ruimte die zijn marktkramen innemen op de openbare markt. * **Deadline en Sanctie:** De geadresseerde krijgt slechts twee dagen de tijd (tot 21 april) om zijn schuld te voldoen bij het kantoor aan de Jan van Galenstraat. Indien hij in gebreke blijft, dreigt de directeur de vergunning in te laten trekken door het college van Burgemeester en Wethouders. * **Bedrijfsmodel:** Uit de tekst blijkt dat de heer Fritschy een kramenverhuurder was. Hij bezat de kramen en huurde de standplaatsen van de gemeente, om de kramen vervolgens weer onder te verhuren aan marktlui. De dreiging dat zijn huurders elders moeten gaan huren, zou een direct einde betekenen aan zijn bedrijfsvoering. * **Toon:** De toon is ambtelijk, dwingend en zakelijk, kenmerkend voor gemeentelijke correspondentie uit die periode.

Officiële brief/aanmaning.

Deze brief is een formele aanmaning van de directeur van het Amsterdamse Marktwezen aan de heer J.T.H. Fritschy. De heer Fritschy heeft een achterstand in de betaling van het standplaatsgeld voor zijn marktkramen. Hij krijgt een ultimatum: als het verschuldigde bedrag niet voor vrijdag 21 april 1939 is voldaan bij het kantoor aan de Jan van Galenstraat, zal de directeur bij het college van Burgemeester en Wethouders aandringen op het intrekken van zijn vergunning. Dit zou betekenen dat zijn kramen niet meer op de markt mogen staan en zijn huurders elders kramen moeten zoeken. Een handgeschreven aantekening bovenaan vermeldt "27/4 f 2.- betaald", wat suggereert dat er op 27 april (na de gestelde deadline) een deelbetaling van 2 gulden is gedaan.

Getypte brief (doorslag of kopie) op grijs papier met handgeschreven kanttekening.

* **Formele structuur:** Het document is een officiële "oproeping". Het taalgebruik is zakelijk en autoritair, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die tijd (gebruik van de naamvallen in "den Heer" en de spelling met 'ch' in "bedrijfschef"). * **Inhoud:** De heer Smeenge heeft op 2 september een brief gestuurd. Als reactie daarop wordt hij ontboden voor een gesprek met een bedrijfschef genaamd J. Broerse. De ontmoeting moet plaatsvinden in "de Centrale Hal, No. H. 69". * **Identificatie locatie:** De term "Centrale Hal" in combinatie met Amsterdam en een standnummer (H. 69) wijst zeer waarschijnlijk op de **Centrale Markthallen** aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam, die in 1934 geopend werden. De directeur van de markthallen hield toezicht op de handel en de bedrijfsvoering aldaar.

Getypte brief op officieel papier (waarschijnlijk van een Amsterdamse gemeentelijke dienst).

* **Inhoud:** De brief is een zakelijke afwijzing of opschorting van een ventvergunning. De heer Dingsdag heeft op 4 maart 1940 een brief gestuurd, vermoedelijk met een verzoek om te mogen venten. De instantie antwoordt dat dit pas mag nadat de openstaande schuld voor het "ventgeld" (de leges voor de vergunning) is betaald. * **Taalgebruik:** Het taalgebruik is formeel en ambtelijk ("d.d. 4 dezer", "derhalve", "vóóraf het verschuldigde dienen te voldoen"), kenmerkend voor de eerste helft van de 20e eeuw. * **Fysieke staat:** Het document verkeert in goede staat; de getypte tekst is scherp en de inkt van de handgeschreven notities is nog duidelijk zichtbaar, hoewel het handschrift zelf lastig te ontcijferen is.

Officiële brief / uittreksel van een besluit.

* **Kernboodschap:** De gemeente Amsterdam stelt de heer S. Zoute op de hoogte dat een eerdere voorwaardelijke straf (van 30 juni 1939) nu onvoorwaardelijk wordt. Hij krijgt een marktverbod van drie maanden plus twee extra dagen vanwege nieuwe overtredingen. * **Overtreding:** De heer Zoute heeft op 21 en 22 februari 1940 opnieuw "strafbare feiten" gepleegd op de markt. Dit schond de voorwaarden van zijn eerdere proeftijd (die tot 9 juli 1941 liep). * **Sanctie:** Een totale uitsluiting van de Amsterdamse markten van 29 maart 1940 tot 1 juli 1940. * **Functionarissen:** Het besluit is namens Burgemeester Willem de Vlugt en Secretaris Van Lier opgesteld. Het document is een officieel "eensluidend afschrift", ondertekend door de secretaris en gezien door een inspecteur.

Handgeschreven administratieve notitie of memorandum op een kaart/formulier.

* **Inhoud:** Het document betreft het annuleren van een inschrijving. Mevrouw Overgaauw heeft aangegeven dat de aanvraag voor een "vaste plaats" (waarschijnlijk een marktplaats of staanplaats) enkel voor de zaterdagen bedoeld was. Omdat er voor de overige dagen niets geregeld was voor haar echtgenoot, wordt besloten de gehele inschrijving door te halen. * **Administratieve proces:** De notitie legt de communicatie vast die leidde tot de intrekking. De rode aantekening "geschrapt" met de datum 1/10 '40 bevestigt dat de actie direct is uitgevoerd. Het stempel "GEZIEN DE INSPECTEUR" duidt op een formele controle door een toezichthoudende ambtenaar. * **Handschrift:** Het betreft een vlot, bekwaam cursief handschrift, typerend voor de administratieve stijl van het midden van de 20e eeuw.

Getypte brief (officieel schrijven).

De kern van deze brief is een administratieve mededeling betreffende een "ventvergunning" (een vergunning om goederen op de openbare weg te verkopen). De heer Stam heeft op 20 mei 1940 per briefkaart gevraagd om verlenging van zijn vergunning. De directeur van de betreffende dienst stelt hem gerust: de vergunning kan worden verlengd zodra hij zijn werk weer kan hervatten, en hij hoeft hiervoor niet direct in mei naar het kantoor te komen. De toon is zakelijk en formeel, conform de ambtelijke standaard van die tijd. De handgeschreven namen bovenin duiden waarschijnlijk op ambtenaren die de zaak hebben afgehandeld of ter kennisgeving hebben aangenomen.

Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag voor het archief).

De brief is een zakelijke mededeling betreffende een ventvergunning (een vergunning om goederen op straat te verkopen). De heer Stam heeft op 20 mei 1940 per briefkaart om verlenging gevraagd. De directeur van de betreffende dienst laat weten dat de vergunning verlengd zal worden zodra de heer Stam zijn werkzaamheden weer feitelijk kan oppakken. Opmerkelijk is de geruststellende toon: de ontvanger hoeft niet onmiddellijk diezelfde maand nog naar het kantoor te komen. De tekst is geschreven in de destijds gangbare formele spelling (zoals "zoodra" en "ventersberoep"). De handgeschreven namen "Mr. de Boer" en "Mr. Müller" verwijzen vermoedelijk naar de ambtenaren die de zaak in behandeling hadden of die een kopie van de brief ontvingen.

Officiële kennisgeving/sanctiebrief van de gemeente Amsterdam.

* **Inhoud:** De brief is een formele strafmaatregel tegen een handelaar (waarschijnlijk een visboer of marktkramer). De geadresseerde wordt voor onbepaalde tijd uitgesloten van de toewijzing van "verdeelvis" en mosselen. * **Overtreding:** De reden voor deze sanctie is prijsopdrijving. De heer Keyzer heeft op 2 oktober 1942 mosselen verkocht boven de vastgestelde maximumprijs. * **Toon:** De tekst is zakelijk, autoritair en direct, passend bij de bestuurlijke stijl van de oorlogsperiode. * **Administratieve sporen:** De annotatie "Marktw" in de rechterbovenhoek verwijst waarschijnlijk naar de afdeling 'Marktwezen'. De afkorting "L.M." kan duiden op 'Levensmiddelen' of een specifieke dossierreeks.

Handgeschreven interne memo/notitie.

* **Inhoud:** Het document betreft een schademelding. Een brandkraan op "pier A" is aangereden door een onbekende dader. Een controleur genaamd Feerhuis heeft onderzoek gedaan, maar de schuldige niet kunnen vinden. * **Administratief proces:** De notitie toont de informele maar gestructureerde afhandeling van incidenten in de jaren '70. Er is een duidelijke instructie bijgeschreven (in potlood) om de melding door te sturen naar de afdeling "Assurantiën" (verzekeringen) voor de verdere afwikkeling van de schade. * **Marginalia:** De rode aantekening rechtsonder suggereert dat er mogelijk al een ander rapport bestond ("middel briefje Pier 2"), wat duidt op kruisverwijzingen binnen het interne administratieve systeem. * **Handschrift:** Het schrift is een vlot, zakelijk cursief uit de tweede helft van de 20e eeuw.

Intern rapport/notitie op briefkaartformaat.

* **Inhoud:** Het document is een rapportage van een incident op een Amsterdamse vuilstortplaats. Een zekere J. Jansen, werkzaam bij de koperhandelaar Q. Willemse aan de Spuistraat, is betrapt op het storten van een kist groenteafval. Dit was blijkbaar in strijd met de geldende regels op die specifieke stortlocatie (mogelijk was deze stort alleen bedoeld voor bedrijfsafval of metaalresten). * **Administratieve gang van zaken:** Controleur Wijkamp heeft direct de toegangskaart van de overtreder ingenomen en dit rapport opgesteld voor de bedrijfschef. De handgeschreven notities onderaan tonen de afhandeling: er wordt voorgesteld om de man voor één week de toegang te ontzeggen ("uit te sluiten"). Deze sanctie is vervolgens bevestigd en genoteerd in rood potlood, inclusief het dossiernummer. * **Taalgebruik:** Formeel ambtelijk Nederlands ("Heden morgen", "welke hierbij is ingesloten"). ---

Formele handgeschreven aanmaning/betalingsherinnering.

* **Inhoud:** Het document is een officiële sommatie tot betaling. De heer Pouw heeft de eerste termijn van de huur voor pakhuisafdeling D 11 niet betaald. Het gaat om een bedrag van 50 gulden. De directeur sommeert hem dit bedrag onmiddellijk te betalen aan het kantoor aan de Jan van Galenstraat of via een giro-overschrijving. Tevens wordt gemeld dat toekomstige betalingen telkens vóór de 11e van de maand voldaan moeten zijn. * **Taalgebruik:** Formeel en dwingend ("U in gebreke bent gebleven", "maan ik U bij deze aan"). Het gebruik van "den" en "der" wijst op een formele schrijfstijl uit het midden van de 20e eeuw. * **Paleografie:** Het handschrift is een vlot, zakelijk cursief. Er zijn enkele doorhaalingen en correcties zichtbaar, zoals onderaan de toevoeging "gedurende den huur van uw pakhuis", wat suggereert dat dit een concept of een direct verzonden brief is waarbij de tekst ter plekke werd aangescherpt.

M. de Haan.

# TRANSCRIPTIE H a Graafte Handelslid. Sp.burg

# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]

# TRANSCRIPTIE [Linksboven handgeschreven:] m. S. 59686

# TRANSCRIPTIE aanvoer 14 Dec In Kalestraat Zoetwatervisch (voorw) van A Fonn . a B Fonn en W Ruiter 80p 40p + 40p. aanvoerders A Fonn <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> <s>||||</s> || Ik heb alleen vink af laten houden van de aanvoerder doch **niet** van de beide andere aanv...