V. Keizer
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 55
Maurits Agsteribbe (geb. 1903) was een fruitkoopman op de Waterloopleinmarkt. In 1939 aangehouden wegens kruimeldiefstal. In 1942 moest hij zijn standplaats op de Centrale Markthallen beëindigen, waarschijnlijk door arisering. Overleed in maart 1944.
Lotgevallen
Relaties
Handel
Archiefdocumenten
Getypte financiële staat (Debiteuren Saldi Staat).
* **Administratieve structuur:** Het betreft een klassieke debiteurenlijst waarbij per klant de debetstand (schuld), creditstand (betalingen/tegoed) en het uiteindelijke saldo worden weergegeven. * **Correcties:** Er zijn handmatige wijzigingen aangebracht. Bij de posten "A.J. de Graaf" en "P. van Hoeckel & Zn" is de aanduiding "NV" (Naamloze Vennootschap) doorgehaald, wat mogelijk wijst op een wijziging in de rechtsvorm of een eerdere typefout. * **Aandachtspunten:** Aan de rechterzijde van de saldikolom staan bij bepaalde regels horizontale potloodstreepjes (bijv. bij N.V. Jac.v.d. Berg, N.V.P.J.v.d. Brink en B. Moffie). Dit zijn vaak de posten met de hoogste openstaande saldi, wat suggereert dat deze extra gecontroleerd moesten worden. * **Typografische bijzonderheden:** Bij "Fa. Gebrs. S. Hagenaar" ontbreekt in de creditkolom een decimaalteken (er staat 292963 in plaats van 292.63), maar het saldo van 7.25 bevestigt de rekenkundige waarde. Bij "Fa C.H. Heerding" is een komma gebruikt in plaats van een punt (278,53).
Getypte ambtelijke brief.
* **Taal en spelling:** De brief is opgesteld in het formele, ambtelijke Nederlands van voor de spellingherziening van 1947 (bijv. "pakhuisafdeeling", "onderteekening", "moge", "den"). Het taalgebruik is uiterst hoffelijk ("heb ik de eer U", "beleefd verzoeken"). * **Inhoud:** Het betreft een administratieve geleidebrief voor een huurcontract in tweevoud (duplo). Het gaat om de verhuur van pakhuisruimte Hn. 4 op de Centrale Markt aan de firma N.V. Keizer's Fruithandel. Er wordt verwezen naar een voorafgaand besluit van Burgemeester en Wethouders (B&W) van 7 april 1939. * **Administratief proces:** De brief illustreert de hiërarchie en de workflow binnen het gemeentebestuur: de directeur bereidt het contract voor, de wethouder fungeert als tussenpersoon, en de burgemeester zet de uiteindelijke handtekening.
Zakelijke brief / Formele correspondentie
* **Inhoud:** De brief dient als begeleidend schrijven bij de toezending van een officieel huurcontract voor een pakhuisruimte op de Centrale Markt. De directeur wijst de huurder expliciet op twee belangrijke verplichtingen: 1. De verantwoordelijkheid voor klein onderhoud en reparaties (zoals hang- en sluitwerk en glaswerk), gebaseerd op het toenmalige Burgerlijk Wetboek. 2. Het verbod op het ongeautoriseerd plaatsen van reclame of uithangborden aan het pand. * **Stijl en Spelling:** De brief is opgesteld in de formele, ambtelijke stijl van de jaren '30. Opvallend is het gebruik van de 'y' waar we tegenwoordig 'ij' schrijven (bijlage, Burgerlyk, zyn, myn, schriftelyke) en de verouderde spelling van woorden als 'reparatiën' en 'zooals'.
Document
* **Administratieve correcties:** Het document toont een nauwgezet controleproces. De getypte som van de linkerpagina (7133,62) bevat een klein rekenverschil met de handgeschreven som (7134,52). Dit verschil van 0,90 gulden wordt rechts verklaard met de aantekening "af 2 x 45". Gezien J.v. Dijk exact 0,45 gulden verschuldigd is, lijkt het te gaan om een dubbele boeking of een specifieke correctie op dat bedrag. * **Samenstelling debiteuren:** De lijst bevat veel namen die typerend zijn voor de Joodse gemeenschap in Amsterdam (o.a. Agsteribbe, Italiaander, Moffie, Mok, Polak). Veel van deze personen en firma's waren actief in de handel op de Amsterdamse markten of in de fruitimport (zoals de 'Am. Fruit My.' en 'Fa. Koopman'). * **Status van vorderingen:** De vinkjes suggereren dat de posten zijn gecontroleerd tegen de boekhouding. De rode kruisjes bij B. Moffie en Posener wijzen mogelijk op oninbare vorderingen of posten die extra aandacht behoefden bij de jaarafsluiting.
Getypte brief (doorslag of kopie).
In dit schrijven verzoekt de directeur van de Centrale Markt aan de wethouder van Levensmiddelen om een huurcontract te laten ondertekenen door de burgemeester. Het betreft de verhuur van een specifieke zolderruimte in de markthal aan de firma N.V. Keizer's Fruithandel. De procedure is formeel: de directeur bereidt de stukken voor, de wethouder fungeert als tussenpersoon naar de burgemeester (die als vertegenwoordiger van de gemeente het contract moet tekenen), waarna de getekende stukken teruggaan naar de administratie van de markt voor definitieve registratie.
Document
De brief is een formele administratieve kennisgeving van de Directie van het Marktwezen in Amsterdam aan N.V. Keizer's Fruithandel. Het hoofddoel is het toesturen van een officieel geregistreerd huurcontract voor een pakhuisruimte (afdeling H 28) op de Centrale Markt. De afzender wijst de huurder expliciet op twee contractuele en wettelijke plichten: 1. **Onderhoud:** De huurder is volgens de wet verantwoordelijk voor kleine dagelijkse reparaties (zoals ruiten en sloten). 2. **Reclamevoering:** Er mogen geen borden of advertenties worden geplaatst zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de directie. De brief is getypt, wat wijst op een gestandaardiseerd proces binnen de gemeentelijke bureaucratie. De handgeschreven aantekening bovenaan diende waarschijnlijk voor het archiefbeheer om de verzending te bevestigen.
Getypte lijst van debiteuren (openstaande rekeningen) met bedragen in guldens (f.).
Dit document is een boekhoudkundig overzicht van openstaande saldi van een koelhuis. Opvallend is de datum: 30 april 1940, slechts tien dagen voor de Duitse inval in Nederland. De lijst bevat namen van individuen en bedrijven (zoals fruitdistributeurs) die gebruikmaakten van koude opslag. Enkele opmerkelijke punten: * **Hoge posten:** De grootste debiteuren zijn H.J.v. Nieuwkerk (f. 1073.36) en P. Versluis (f. 1187.01). Deze bedragen zijn met een rode streep gemarkeerd, wat kan duiden op een controle of een bijzonder risico. * **Creditposten (CR):** B. Polak en H.G. Ruhé hebben een negatief saldo (tegoed), wat in de boekhouding met rood is omkaderd. * **Samenstelling debiteuren:** De lijst bevat veel Joodse familienamen (bijv. Agsteribbe, Blik, Hakker, Mok, Moffie, Ossedrijver, Presser). Dit suggereert dat het koelhuis een belangrijke rol speelde in de (vaak Joodse) handel in groenten, fruit of vleeswaren, vermoedelijk in de regio Amsterdam.
Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen (doorslag of minuut).
Deze brief is een formeel administratief schrijven betreffende de verhuur van gemeentelijk vastgoed op het terrein van de Centrale Markt in Amsterdam. De directeur verzoekt de Wethouder voor de Levensmiddelen om een huurcontract te laten ondertekenen door de Burgemeester. De huurder is **N.V. Keizer's Fruithandel**, een bedrijf dat blijkbaar ruimte nodig heeft in pakhuisafdeling **H 26**. Het feit dat de burgemeester moet tekenen, wijst op de officiële aard van de overeenkomst tussen de gemeente en de private partij. De afkorting "DV." bovenin zou kunnen staan voor "Dienst van..." of een interne afdelingsaanduiding.
Document
Deze brief is een formeel schrijven van de Directeur (waarschijnlijk van de Centrale Markt te Amsterdam) aan de Wethouder voor de Levensmiddelen. Het doel van de brief is de afhandeling van een huurcontract voor een bedrijfsruimte. De kernpunten zijn: * **Betrokkene:** N.V. Keizer's Fruithandel. * **Object:** De benedenverdieping van pakhuisafdeling no. H 26 op de Centrale Markt. * **Actie:** De directeur stuurt het contract in tweevoud (duplo) en verzoekt de wethouder om ervoor te zorgen dat de burgemeester het tekent. * **Vervolg:** Na ondertekening moet het contract teruggestuurd worden voor officiële registratie door de dienst van de directeur.
Handgeschreven verklaring op een voorgedrukt formulier (mogelijk een uittreksel uit een administratieboek).
* **Inhoud:** Het document dient als een schriftelijke bevestiging dat de heer A. Pouw een langdurige en bekende klant is van de fruithandel. * **Handschrift:** Het betreft een vlot, zakelijk handschrift in zwarte inkt. Er is gebruik gemaakt van de oudere spelling "Hierby" (met een 'y' in plaats van 'ij'). * **Adres:** Het genoemde adres, Borgersstraat 122 II, bevindt zich in Amsterdam (stadsdeel West/De Baarsjes). De Romeinse 'II' duidt op de tweede verdieping. * **Ondertekening:** Het document is namens de directie ondertekend. De onderste handtekening is duidelijk leesbaar als "G. T. Keizer", waarschijnlijk de eigenaar of een directielid van de N.V.
Document
Het betreft een korte, zakelijke mededeling waarin de ontvangst van een schadeclaim wordt bevestigd. N.V. Keizer's Fruithandel heeft op 8 november 1940 een verzoek ingediend voor een schadevergoeding van 33,50 gulden. De directeur informeert het bedrijf dat de claim is doorgestuurd naar het "Gemeentelyk Assurantiefonds" in het Raadhuis voor verdere afhandeling. De brief is representatief voor de formele administratieve afhandeling van bedrijfsmatige schade binnen de gemeente Amsterdam. De namen rechtsboven zijn waarschijnlijk van de behandelend ambtenaren of degenen die toezicht hielden op de verzending.
Document
* **Vorm:** Het betreft een doorslag van een getypte brief op dun, grijsachtig papier. Dit was een gebruikelijke methode voor het archiveren van kopieën van verzonden post. * **Inhoud:** De brief is een formele bevestiging van het doorsturen van een schadeclaim. De N.V. Keizer's Fruithandel heeft een claim van 33,50 gulden ingediend, die door de niet nader genoemde instantie (vermoedelijk de directie van de Centrale Markt) is doorgezonden naar het Gemeentelijk Assurantiefonds in het Raadhuis. * **Bijzonderheden:** Rechtsboven staat de handgeschreven naam "W. Müller". Het is onduidelijk of dit de afzender, een behandelend ambtenaar of de ontvanger van de kopie is. De spelling "Gemeentelyk" (met een 'y' in plaats van 'ij') is typerend voor oudere spelling of schrijfmachine-conventies van die tijd.
Getypte debiteurenlijst (boekhoudkundig overzicht).
* **Inhoud:** Het document is een financiële momentopname van openstaande posten bij een koelhuis. Het overgrote deel van de posten betreft kleine bedragen, wat duidt op kleinschalige opslag of restposten. * **Boekhoudkundige termen:** De afkorting "CR." staat voor Credit. Deze klanten hadden een tegoed bij het koelhuis (bijvoorbeeld door overbetaling of retourzendingen), wat in mindering wordt gebracht op het totaal van de debiteuren (debetstand). * **Sleutelposten:** Twee bedrijven domineren de lijst qua omvang: N.V. P.v. Hoeckel & Zn. (f 3437,23) en N.V. A.J. de Graaf (f 1388,66). Samen zijn zij verantwoordelijk voor meer dan 80% van het totale uitstaande bedrag. * **Opvallende namen:** Er staan diverse namen op de lijst die veelvoorkomend waren binnen de Joodse gemeenschap in de handel (zoals Agsteribbe, Hakker, Mok, Ossedrijver, Posner en Stodel). Ook bekende bedrijven zoals Polak & Schwarz (essencefabriek) en landgoed De Olmenhorst worden vermeld.
Boekhoudkundig overzicht (lijst van openstaande vorderingen/debiteuren).
* **Administratieve structuur:** Het document is een klassieke saldilijst uit een grootboek. De bedragen achter de namen zijn de openstaande schulden van klanten (debiteuren). De aanduiding **"CR."** staat voor Credit, wat betekent dat deze specifieke klanten een tegoed hadden of meer hadden betaald dan gefactureerd. * **Bedragen:** De bedragen variëren van zeer klein (bijv. Mark p/a Walg met f 0,03) tot aanzienlijk voor die tijd (bijv. N.V. A.J. de Graaf met f 1388,66). Het eindtotaal van deze pagina is f 7610,56. * **Handgeschreven toevoegingen:** Er zijn diverse correcties en aantekeningen zichtbaar. De omkaderde namen (Hoogland, H. Sons) en de handgeschreven bedragen (9.20 bij de Ruiter) duiden op een controle van de boekhouding of een latere mutatie. De "x" voor het bedrag van I. Velmans suggereert een vinkje of een onduidelijkheid. * **Bedrijfsactiviteit:** Gezien de stempel van de "Nederlandsche Veiling van Land- & Tuinbouwproducten" betreft dit de handel in groenten, fruit of bloemen in Amsterdam. ---
Saldi-staat debiteuren (overzicht van openstaande posten)
Dit document is een boekhoudkundig overzicht van openstaande schulden van klanten (debiteuren) bij de N.V. Nederlandsche Veiling van Land-, & Tuinbouwproducten in Amsterdam. Het betreft specifiek de exploitatie van het koelhuis op de Centrale Markt. De lijst bevat een grote diversiteit aan namen, van individuele handelaren tot grotere firma’s (N.V., Gebr.). Opvallend is de vermelding "CR." bij sommige bedragen, wat staat voor 'Credit'; dit betekent dat deze personen of bedrijven geen schuld hadden, maar juist nog een klein bedrag tegoed hadden van de veiling. De bedragen variëren van enkele centen tot honderden guldens. De handgeschreven correctie bij "N.V. Walg" (373.89) is een significante post in het totaaloverzicht.
Boekhoudkundig overzicht (debiteurenlijst)
* **Administratieve context:** Het betreft een lijst van openstaande posten (debiteuren) van een koelhuis in Amsterdam, gedateerd september 1941. De bedragen variëren van enkele centen tot honderden guldens. * **Structuur:** De namen staan grotendeels op alfabetische volgorde (per kolom). Enkele namen zijn gegroepeerd met toevoegingen zoals "Walg" of "Keizer", wat kan duiden op filialen of overkoepelende rekeningen. * **Handgeschreven toevoegingen:** Er zijn diverse rode en zwarte vinkjes geplaatst bij grotere bedragen, wat wijst op een controleproces. Bij de naam "Dijkstra" is handgeschreven "6.51" toegevoegd. * **Bedrijfsvoering:** Het document is officieel ondertekend door de directeur van de exploitatiemaatschappij van het koelhuis op de Centrale Markt in Amsterdam.
Administratieve balans/debiteurenlijst.
Het document is een overzicht van openstaande schulden van diverse handelaren en particulieren aan een koelhuis, gedateerd oktober 1941. De lijst bevat honderden namen met de bijbehorende bedragen in guldens. Opvallend zijn de handgeschreven correcties: 1. **Rode strepen:** Meerdere grote posten (zoals N.V. Beugel, N.V. v.d. Brink, J. de Geus) zijn met een dikke rode potloodstreep doorgehaald. Dit duidt er vaak op dat de schuld is voldaan, afgeboekt, of dat het dossier is overgedragen. 2. **CR (Credit):** Sommige posten, zoals L. de Hond en B. Walg, zijn gemarkeerd als credit (het koelhuis is hen geld verschuldigd). 3. **Totalen:** Onderaan is een handgeschreven eindtotaal van *f* 13745,41 vermeld, dat later is doorgehaald.
Doorslag van een ambtelijke brief.
Deze brief dient als begeleidend schrijven bij een huurcontract voor opslagruimte op de Centrale Markt in Amsterdam. De huurder is de firma N.V. Keizer's Fruithandel. De directeur verzoekt de Wethouder voor de Levensmiddelen om de ondertekening door de "Regeeringscommissaris voor Amsterdam" te faciliteren. Het document is een administratieve doorslag, bedoeld voor het archief, wat blijkt uit de datumstempel van verzending en de paraaf linksboven.
Financiële staat / Lijst van debiteuren (openstaande posten).
* **Inhoud:** Het document is een debiteurenlijst van de koelhuisafdeling van de Amsterdamse Groenten- en Fruitveiling. Het toont bedragen die derden nog verschuldigd waren voor het koelen van producten. * **Annotaties:** De toevoeging "C." bij diverse kleine bedragen (die bovendien handmatig zijn omcirkeld) duidt zeer waarschijnlijk op een 'Credit'-saldo (vooruitbetalingen of te verrekenen bedragen). * **Opvallende posten:** * **Wehrmacht:** De Duitse bezettingsmacht staat op de lijst voor een substantieel bedrag van ƒ 519,54. * **Cr. Contr. Dienst:** De Crisis Controle Dienst, belast met de handhaving van prijs- en distributievoorschriften tijdens de oorlog. * **Grote debiteuren:** A.J. de Graaf is met ƒ 1350,33 de grootste schuldenaar. * **Correcties:** De naam "M. Tabak" is handmatig doorgehaald en vervangen door "P.G. Tabak" in de regel eronder.
Proces-verbaal (officiële politierapportage).
* **Inhoud:** Het document doet verslag van de aanhouding van twee zeventienjarige jongens die op heterdaad zijn betrapt bij het verhandelen van gestolen veilingkisten. De kisten waren eigendom van de firma Keizer's fruithandel. * **Modus operandi:** De jongens verschaften zich illegaal toegang tot de Centrale Markt door op een rijdende auto te springen. Jacob Kruk, die door een voormalig dienstverband bekend was op het terrein, fungeerde als het brein achter de actie. Hij liet zijn vriend Geerink de kisten inleveren bij de kistencentrale om zelf niet herkend te worden door de houder, Barend van Dijk. * **Sociale aspecten:** De verklaring dat de jongens oorspronkelijk op zoek waren naar "konijnenvoer" duidt op de schaarste in oorlogstijd; veel stedelingen hielden in die jaren konijnen voor eigen consumptie. De diefstal van kisten voor statiegeld was een bekende vorm van kleine criminaliteit om aan geld te komen. * **Juridisch:** De verbalisant (Boon) trad op in zijn functie als onbezoldigd veldwachter, een rol die destijds vaak door gemeenteambtenaren werd vervuld om toezicht te houden op specifieke locaties zoals markten. ---
Proces-verbaal (verhoor van verdachten en aangifte van benadeelde).
* **Inhoud:** Het document beschrijft de bekentenis van twee jongemannen (Kruk en Geerink) die op de Centrale Markt in Amsterdam zes lege fruitkisten hebben gestolen van N.V. Keizer's Fruithandel. Hun doel was om het statiegeld te innen. Ze werden echter betrapt door een zekere Van Dijk, die de kisten innam zonder te betalen nadat de daders geen herkomst konden opgeven. * **Taal en spelling:** Het document bevat typische archaïsche spelling (bijv. "ledige", "zooals", "eenige") en typfouten die kenmerkend zijn voor mechanische typemachines (gebrek aan spaties na komma's en punten, bijv. "gegeven,werden"). * **Juridische aspecten:** De verbalisant voert een reconstructie uit op de plaats delict en confronteert de verdachten met de benadeelde (Keizer). De benadeelde stelt een formele eis tot strafrechtelijke vervolging. * **Correcties:** Er is een significante handmatige correctie in de kantlijn aangebracht voor een doorgehaalde zin in de verklaring van Keizer, wat duidt op een officiële bekrachtiging van de tekstwijziging door de verbalisant. ---
Document
* **Kern van de zaak:** N.V. Keizer’s Fruithandel huurt Hal 26 voor 1000 gulden per jaar, maar kan de bovenverdieping niet gebruiken. Daar staat namelijk nog een bananenrijp-installatie van een ander bedrijf (N.V. Vooys’). * **De oorlogssituatie:** Door de Tweede Wereldoorlog is de import van bananen volledig gestopt. N.V. Vooys' wil de kostbare installatie niet afbreken in de hoop op betere tijden, maar wil er ook niet voor betalen nu er geen omzet is. * **Beleidskeuze:** De schrijver adviseert om Vooys' de ruimte gratis te laten gebruiken om de infrastructuur van de markt te behouden. Uit "billijkheid" (redelijkheid) wordt voorgesteld om de huur van Keizer’s Fruithandel met 150 gulden te verlagen, aangezien zij geen genot hebben van die verdieping. * **Administratieve controle:** De kanttekeningen tonen aan dat er ruggenspraak nodig is met een specialist of leidinggevende (Hr. Müller) en dat er wordt gekeken naar het bredere belang van de Centrale Markt.
Handgeschreven ambtelijk besluitvoorstel of interne notitie (mogelijk een kopie-concept voor een besluitenlijst).
* **Inhoud:** Het document bevat twee administratieve voorstellen met betrekking tot het gebruik van 'Hal 26'. * **Punt a:** Stelt voor om N.V. Nooy's Fruitimport gratis gebruik te laten maken van de bovenverdieping, zolang er sprake is van "bijzondere omstandigheden". * **Punt b:** Betreft een huuraanpassing voor de begane grond. De nieuwe huurprijs wordt voorgesteld op 850 gulden, wat resulteert in een kwijtschelding (korting) van 150 gulden op de oorspronkelijke huur voor N.V. Keizer's Fruithandel. * **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in formeel, ambtelijk Nederlands ("mitsdien beleefd in overweging", "huurpenningen", "terzake van"). De spelling "pakhuisafdeeling" duidt op een datering van vóór de spellinghervorming van 1947. * **Conditie:** Het document is geschreven op verkleurd, gelinieerd papier met diverse correcties en doorhalingen, wat wijst op een werk- of kladversie.
Getypte financiële lijst (debiteurenoverzicht).
Dit document is een boekhoudkundig overzicht van openstaande posten (debiteuren) van een koelhuis verbonden aan de Centrale Markthallen in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De bedragen zijn genoteerd in Nederlandse guldens (f.). De afkorting "Cr." achter bepaalde bedragen duidt op een creditsaldo, wat betekent dat deze partijen nog geld tegoed hadden of vooruitbetaald hadden. De lijst bevat een diverse groep debiteuren: * **Overheidsinstanties:** "Centr. Dienst v. Levensm." (Centrale Dienst voor Levensmiddelen) en "Centr. Voeds. Voorz." (Centrale Voedselvoorziening) waren instanties belast met de distributie en rantsoenering tijdens de bezetting. * **Zorginstellingen:** "Binnengasthuis" en "W. Gasthuis" (Wilhelmina Gasthuis). * **Duitse bezettingsmacht:** Zeer opvallend zijn de posten "Lufthansa Lazaret" (een militair hospitaal van de Duitse luchtmacht) en "Wehrm. Verpfl. Haupt." (Wehrmacht Verpflegung Hauptamt), het hoofdkantoor voor de voedselvoorziening van het Duitse leger. De Wehrmacht is met f. 308,52 een van de grootste debiteuren op de lijst. * **Bedrijven en particulieren:** Bekende namen zoals Coca Cola staan naast lokale handelaren en firma's (bijv. Meyer Mok & Co, Gebr. Kooy).
Getypte officiële brief (doorslag of origineel op dun papier).
Deze brief betreft een administratieve handeling voor het formaliseren van een huurcontract. De directeur van (vermoedelijk) de Centrale Markt stuurt een contract in tweevoud ("in duplo") voor de verhuur van pakhuisafdeling H 26 aan de firma N.V. Keizer’s Fruithandel. De brief volgt een strikt ambtelijke etiquette ("heb ik de eer", "beleefd verzoeken"). De wethouder wordt gevraagd de burgemeester het contract te laten ondertekenen, waarna het ter registratie teruggestuurd moet worden. Opvallend is de handgeschreven notitie "Verzonden 20/5", wat suggereert dat de brief wellicht eerder is opgesteld of dat er een discrepantie is tussen de datum van opmaak en verzending.
Zakelijke brief.
De brief is een formele kennisgeving van de Directie van het Marktwezen aan een commerciële huurder (een fruithandel) op het terrein van de Centrale Markt in Amsterdam. De kern van de brief is de toezending van een huurcontract, waarbij de directeur expliciet wijst op twee specifieke bepalingen: 1. **Onderhoudsplicht:** Op basis van het Burgerlijk Wetboek (toenmalig art. 1619) wordt de huurder herinnerd aan de verantwoordelijkheid voor kleine reparaties (rolluiken, ruiten, sloten). 2. **Beperking op reclame:** Er wordt strikt gewezen op artikel 8 van het contract, dat het aanbrengen van reclame-uitingen zonder schriftelijke toestemming verbiedt. De toon is uiterst formeel en juridisch correct, typerend voor de ambtelijke correspondentie van die tijd.
Getypte lijst met namen en codes.
Het document betreft een administratieve lijst, waarschijnlijk een distributielijst of een overzicht van standplaatsen/opslagruimtes. De alfanumerieke codes (A 3, H 27, etc.) verwijzen vermoedelijk naar specifieke secties en nummers in een gebouw of op een terrein. De afkorting "zol." bij de laatste regels in de tweede kolom staat vrijwel zeker voor "zolder", wat duidt op opslagruimte op een bovenverdieping. Opvallend is de grote hoeveelheid namen die historisch verbonden zijn met de handel in groenten en fruit (zoals "N.V. West Indische Bananen Import", "N.V. Keizer's Fruithandel" en "Tuindersveilingvereeniging"). Ook zijn er diverse namen aanwezig die typerend waren voor de Joodse gemeenschap in de Amsterdamse markthandel, zoals Piller, Wijnschenk, Italiaander, Schelvis, Moffie en Ossedrijver.
Officieel bericht / Strafbeschikking.
Het document is een officiële aanzegging van een strafmaatregel aan een particulier, de heer J. Zandvoort. Hij wordt ervan beschuldigd op 24 augustus 1942 drie lege kisten te hebben gestolen van de firma N.V. Keizer's Fruithandel op de Centrale Markt in Amsterdam. De directeur van de markt legt hem een directe sanctie op: een ontzegging van de toegang tot het marktterrein voor de duur van twee weken (14 dagen). Opvallend is dat de zaak hiermee niet afgedaan is; de directeur heeft de kwestie geëscaleerd naar de Burgemeester van Amsterdam om te laten toetsen of een langdurige of permanente uitsluiting noodzakelijk is. Het document hanteert een strikt zakelijke en juridische toon, verwijzend naar specifieke marktreglementen (artikel 35).
Officiële brief (waarschijnlijk een doorslag voor het archief).
Deze brief is een officiële kennisgeving van een tuchtrechtelijke maatregel. De heer J. Zandvoort wordt gestraft voor de diefstal van drie lege kisten op de Centrale Markt in Amsterdam. De straf is een tijdelijk toegangsverbod van twee weken. De directeur van de markt baseert zich hierbij op het marktreglement, maar laat de deur open voor een zwaardere sanctie (langdurige uitsluiting) door de zaak voor te leggen aan de burgemeester. Het document is getypt, wat wijst op de formele administratieve afhandeling van marktvergrijpen. De handgeschreven notitie "Buiten" zou kunnen verwijzen naar de administratieve status van het dossier of de woonwijk van de betrokkene ten opzichte van de markt.
Ambtelijke correspondentie / intern memo (Begeleidend schrijven).
* **Inhoud:** Het document is een geleidebrief waarmee een verzoek van de firma "N.V. Keizer’s Fruithandel" (gedateerd 24 februari 1942) wordt doorgezonden aan de Directeur van Bouw- en Woningtoezicht. De afzender geeft een positief advies ("geen bezwaar") over het niet nader gespecificeerde verzoek van de firma. * **Voorwaarden:** Er worden twee specifieke voorwaarden gesteld aan de uitvoering: 1. Geen schade aan gemeentelijk eigendom/gebouwen. 2. De chef van de Technische Dienst van het Marktwezen moet vooraf op de hoogte worden gesteld van de start van de werkzaamheden. * **Annotaties:** De groene aantekening in de marge herhaalt de conclusie en de voorwaarden, voorzien van een datum (28-3-42) en een latere aftekening (7/4/42). De rode aantekening bovenaan verwijst naar een specifiek advies van een zekere "M. Jonkman".
Ambtelijke brief (doorslag/kopie).
Dit document betreft een formele afstemming tussen twee Amsterdamse gemeentelijke diensten: het Marktwezen en Bouw- en Woningtoezicht. De brief dient als geleidebrief bij het terugsturen van een verzoek van een extern bedrijf, de **N.V. Keizer's Fruithandel**. De essentie van het schrijven is dat de afzender (de directeur van het Marktwezen) akkoord gaat met een niet nader gespecificeerd verzoek van de fruithandel, maar hieraan twee strikte voorwaarden verbindt: 1. **Behoud van eigendom:** Er mag geen schade ontstaan aan gemeentelijke bezittingen. 2. **Meldingsplicht:** De technische dienst van het Marktwezen moet vooraf op de hoogte worden gesteld van de start van de werkzaamheden. De schrijfstijl is uiterst hoffelijk en ambtelijk ("heb ik de eer U..."), wat typerend is voor de administratieve cultuur van de vroege 20e eeuw.
Doorslag van een officiële brief (besluit tot schorsing).
* **Kernboodschap:** De N.V. Keizer's Fruithandel krijgt een straf opgelegd van 14 dagen ontzegging van de toegang tot de Centrale Markt in Amsterdam. * **Aanleiding:** Een eerdere veroordeling door de Inspecteur voor de Prijsbeheersching vanwege het verkopen van goederen boven de vastgestelde maximumprijzen. * **Juridische basis:** Artikel 35 van het Reglement op de Centrale Markt. * **Opvallend:** De straf is met terugwerkende kracht ingegaan op 22 november 1941, terwijl de brief pas op 16 januari 1942 is verzonden. Dit duidt op een administratieve vastlegging van een reeds uitgevoerde of mondeling medegedeelde maatregel. Daarnaast wordt gedreigd met een definitieve of langdurige uitsluiting via de burgemeester.
Officieel schrijven/besluit van de Gemeente Amsterdam.
* **Kernboodschap:** De toegang tot de Centrale Markt voor de N.V. Keizer's Fruithandel wordt drastisch beperkt. Een oorspronkelijke ontzegging van 14 dagen wordt door de burgemeester verlengd tot 21 mei 1942. * **Aanleiding:** De firma heeft zich schuldig gemaakt aan prijsopdrijving door de wettelijk vastgestelde maximumprijzen te overschrijden. Hiervoor was het bedrijf al door de 'Inspectie voor de Prijsbeheersching' gestraft met een gedwongen sluiting van zes maanden (van november 1941 tot mei 1942). De burgemeester trekt hieruit de consequentie dat ook de toegang tot het marktterrein voor diezelfde periode ontzegd blijft. * **Administratieve sporen:** De handgeschreven namen (Sieling, Broere, Müller) wijzen op de administratieve verwerking door verschillende functionarissen binnen de gemeentelijke hiërarchie of het marktwezen. De toevoeging "(W)" bij het adres verwijst naar Amsterdam-West, waar de Centrale Markthallen gevestigd waren.
Handgeschreven lijst op gerecycled papier (doorschijnende gedrukte tekst op de achterzijde).
* **Structuur:** Het document fungeert als een register van handelaren of verenigingen, gekoppeld aan specifieke locatiecodes. De 'X' achter de codes dient vermoedelijk als afvinkteken voor verificatie of betaling. * **Handgeschreven wijzigingen:** * De inschrijving van **J. J. Griffioen** is gemarkeerd als "Uitgesloten", wat duidt op een intrekking van rechten of verwijdering uit het collectief. * **C. P. Keizer** is volledig doorgestreept, inclusief de bijbehorende code H 26. * **Terminologie:** * **Thn:** Achter de namen van de familie Kooy staat "Thn", wat waarschijnlijk een afkorting is voor "Theunisz" (een patroniem om verschillende takken van de familie te onderscheiden). * **Bewindvoerder:** De vermelding van P. R. v/d Wekke als bewindvoerder voor de firma Ossedrijver wijst op een zakelijke surseance of faillissementssituatie. * **Beheerder:** A. Weinschenk treedt op als beheerder voor C. Middelburg.
Boekhoudkundig overzicht (debiteurenlijst)
Dit document is een getypte lijst van openstaande saldi (debiteuren) van het "Koelhuis Centrale Markt" in Amsterdam, gedateerd 31 mei 1943. Het overzicht toont namen van personen, bedrijven en instellingen die nog bedragen verschuldigd waren voor het gebruik van de koelfaciliteiten. Enkele opvallende punten: * **Centrale Voedselvoorziening (Centrale Voedselv.):** Met een bedrag van fl. 1514,32 is dit veruit de grootste post op de lijst. Dit wijst op de centrale rol van de overheid in de voedseldistributie tijdens de oorlog. * **Duitse aanwezigheid:** De post "Lufthansa Lazaret" (fl. 1,38) duidt op de inkwartiering van Duitse militaire medische diensten die gebruik maakten van de diensten van het koelhuis. * **Crediteuren:** Bij drie namen (Binnengasthuis, B.C.v. Es en Heemskerk) staat de afkorting 'cr.', wat betekent dat zij een klein tegoed hadden in plaats van een schuld. * **Exploitant:** Het rode stempel identificeert de exploitant als de "N.V. Nederlandsche Veiling van Land-, & Tuinbouwproducten 'Amsterdam'".
Document
Het document is een overzicht van openstaande posten van het koelhuis van de Centrale Markthallen in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. Opvallende details: * **Centrale Voedselvoorziening**: Met fl. 823,52 is dit veruit de grootste schuldenaar (ruim 67% van het totaal). Dit overheidsorgaan was verantwoordelijk voor de voedseldistributie tijdens de oorlog. * **Buft-Hansa**: Waarschijnlijk een typefout voor "Luft-Hansa" (de Duitse luchtvaartmaatschappij), aangezien de 'B' identiek is aan die in 'Buffing'. * **Meyer Mok**: De naam is gemarkeerd met een rood handgeschreven kruisje. Gezien de context (juli 1943) en de Joodse achternaam, duidt dit kruisje zeer waarschijnlijk op de oninbaarheid van de schuld vanwege de deportatie van de betrokkene of de liquidatie van diens bezittingen door de bezetter. * **Kleine bedragen**: Veel debiteuren hebben minieme schulden (bijv. H. Piller met 4 cent), wat wijst op een zeer nauwkeurige, bijna bureaucratische boekhouding ondanks de oorlogsomstandigheden.
Getypte lijst van debiteurensaldi (openstaande posten).
Dit document is een financiële momentopname van de N.V. Nederlandsche Veiling uit Amsterdam. Het toont een lijst van 65 debiteuren (klanten die nog geld verschuldigd waren) op 30 september 1943. De bedragen variëren sterk: van zeer kleine bedragen (f. 0,05 voor Bleys) tot aanzienlijke sommen. De meeste posten lijken betrekking te hebben op individuele handelaren of kleine bedrijven. Het totaalbedrag aan openstaande vorderingen bedraagt f. 2136,62. Opvallend is dat de bedragen exact tot op de cent zijn berekend, wat duidt op een nauwkeurige boekhouding.
Getypte brief/doorslag met handgeschreven kanttekeningen.
Het document is een officiële mededeling van een directeur (waarschijnlijk van een havenbedrijf of pakhuiscomplex) aan verschillende huurders. De kern van de brief is dat "Pier C" is gevorderd door de Duitse Weermacht. Als gevolg hiervan krijgen de genoemde huurders toestemming om hun pakhuisruimte (aangeduid met sectienummers zoals E 17, B 7, etc.) onder te verhuren aan specifieke grossiers. Opvallend is dat de administratieve afhandeling van de vergoedingen bij de huurders zelf wordt neergelegd ("De verrekening... dient door U te geschieden"). De bedragen variëren tussen de 800 en 1100 gulden per jaar. Er zijn handgeschreven correcties en parafen zichtbaar, wat duidt op een werkdocument dat daadwerkelijk in de administratieve stroom is gebruikt.
Getypte brief (afschrift).
* **Kernboodschap:** S. Keizer klaagt bij de verenigingsvoorzitter over het niet naleven van een verbod op het ter plekke aanzetten van rubberen zolen op markten. Hij heeft dit zelf geconstateerd op de Jodenhouttuinmarkt en het Amstelveld. * **Conflict:** Er is sprake van een directe confrontatie tussen een gevestigde lederhandelaar (Keizer) en een marktkoopman. De marktkoopman negeert het verbod doelbewust en daagt Keizer uit tot een juridische procedure ("proces uitlokken"). * **Handhaving:** Keizer spreekt zijn twijfel of onzekerheid uit over wie de handhaving moet uitvoeren (marktmeesters of politie), getuige het vraagteken tussen haakjes. * **Terminologie:** "Noprubberzolen" verwijst naar rubberen zolen met profiel (noppen), die in die tijd aan populariteit wonnen als goedkoop alternatief voor leer.
Officiële brief/kennisgeving.
* **Inhoud:** De brief dient als begeleidend schrijven bij een officieel geregistreerd huurcontract voor een pakhuisruimte op de Centrale Markt. * **Betalingsvoorwaarden:** De huurprijs is vastgesteld op 70,84 gulden per maand, te betalen binnen zes dagen na de eerste van de maand. * **Juridische aspecten:** * De huurder wordt gewezen op artikel 1619 van het Burgerlijk Wetboek, waaruit volgt dat klein onderhoud en reparaties (zoals aan rolluiken en ruiten) voor rekening van de huurder zijn. * Er wordt expliciet herinnerd aan het verbod op het aanbrengen van reclame of borden zonder schriftelijke toestemming van de directie. * **Vorm:** Typisch ambtelijke correspondentie uit die tijd. Opvallend zijn de handmatige correcties met de typemachine (doorhalingen met 'x') en de toevoeging van het woord "zes" onder een doorhaling.
Koopliedenlijsten
Onbekend — standplaats 11
Onbekend — standplaats \==============================
Onbekend
Onbekend — standplaats 20
Onbekend
Onbekend — standplaats B
Onbekend
Onbekend — standplaats [4
Waterlooplein — standplaats 30-5-00 Amsterdm Nederlndr gehuwd 1
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE VP/HG. *extra* 28/53/2 M. 12 Juni 1939. den Heer A. Keizer, Diamantstraat 31 II, <u>Amsterdam-Zuid.</u> Wijk 22A. ...
# TRANSCRIPTIE VD/HG. 66/23/1 M. 19 September 1941. **Kwijtschelding huurprijs** **bovenverdieping pakhuis** **Hal 26 ten name van de** **N.V. Keizer's Fruithandel.** den Heer Wethouder voor de Levensmiddelen, <u>A l h i e r .</u>
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Zakelijke brief / Verzoekschrift. * **Afzender:** D. Keizer. * **Adres afzender:** Van Woustraat 179, Amsterdam. * **Datering:** 8 september 1942. * **Kenmerken:** Handgeschreven in inkt op gelinieerd papier; voorzien van administratieve stempels en aantekeningen in potlood/kleurpotlood. * **Referentienummers:** № 46ª/577/1 M. 1942 8/9 (stempel); 4...
# DOCUMENT INFO * **Type document:** Handgeschreven zakelijke brief. * **Datum:** 2 november 1942. * **Afzender:** D. Keizer, winkelier (gevestigd aan de Van Wouwstraat 179, Amsterdam). * **Ontvanger:** Een niet nader genoemde Commissie (vermoedelijk de Rijkscommissie voor de Visserij of een lokaal distributieorgaan). * **Locatie van schrijven:** Volendam. * **Kenmerk:** N<u>o</u> 464...
# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven in inkt, rechtsboven:] *W. Müller* N.V. Keizer's Fruithandel, &nbs...