M. Vos

Handgeschreven ambtelijke notitie/memorandum op een kaart.

De tekst is een ambtelijk verslag betreffende een controle of wijziging in de kramenverhuur op de Ten Katemarkt in Amsterdam. De marktkoopman J. Martgens heeft aangegeven dat hij van kramenleverancier is gewisseld omdat zijn vaste verhuurder, H. Kramer, geen materiaal meer voorradig had. Hij is overgestapt naar M. de Vos, woonachtig aan de Houtmanschimmelstraat 8. De ambtenaar die de notitie schreef, heeft gecontroleerd of deze M. de Vos wel bevoegd was om kramen te leveren op deze specifieke locatie. Hij stelt vast dat M. de Vos inderdaad een geldige vergunning van Burgemeester en Wethouders (B&W) heeft uit 1938 (nummer 811 L.M.). Omdat alles volgens de regels verloopt, adviseert de ambtenaar de zaak als "afgedaan" te beschouwen.

Brief of ambtelijke kennisgeving (doorslag).

Dit document lijkt een administratieve doorslag te zijn van een brief of betaalbewijs gericht aan de heer M. Vos in Amsterdam. De verschillende data suggereren een procesverloop: de oorspronkelijke correspondentie is van 28 december 1939, terwijl de afhandeling (mogelijk de betaling of verwerking) plaatsvond op 2 januari 1940. De handgeschreven aantekeningen zijn cruciaal: "S.L. - f 5.- betaald. per kas 02/1/40" geeft aan dat er op 2 januari 1940 een bedrag van 5 gulden contant is voldaan. De afkorting 'S.L.' zou kunnen staan voor 'Sociale Lasten' of een specifieke belasting/heffing. De doorgestreepte naam 'H. Müller' bovenin kan wijzen op een behandelend ambtenaar wiens verantwoordelijkheid overgedragen is of die het dossier heeft afgesloten.

Getypte brief/doorslag met handgeschreven aantekeningen.

Dit document lijkt een administratief afschrift of een dossierstuk te zijn van een brief verzonden aan de heer M. Vos in Amsterdam. Het bevat verschillende data die wijzen op de verwerking ervan: de oorspronkelijke datum van de brief (28 december 1939), een handgeschreven bevestiging van verzending op diezelfde dag, en een latere datum (2 januari 1940) die mogelijk een archiveringsdatum of een vervolgactie markeert. De codes "DV." en "85/122/3 M." zijn interne referentienummers van de verzendende instantie. De handgeschreven notitie "1 cc. mr. Müller" geeft aan dat er een kopie (carbon copy) is gegaan naar een jurist genaamd Müller. Het adres in de Bonairestraat in Amsterdam-West is voorzien van een wijknummer (Wijk 26 B.), wat in die tijd gebruikelijk was voor postbezorging en gemeentelijke administratie.

Administratief voorblad of begeleidend schrijven.

Dit document fungeert waarschijnlijk als een dossier-omslag of een geleidebiljet voor ambtelijke correspondentie. De opmaak bevat de volgende opvallende elementen: * **Tijdsverloop:** De aanwezigheid van twee data (28 dec 1939 en 2 jan 1940) wijst op het proces van verzending en administratieve verwerking of ontvangst, waarbij de jaarwisseling zichtbaar is. * **Classificatie:** Het kenmerk "85/122/3 M." duidt op een gestructureerd archiefsysteem. De afkorting "DV." staat mogelijk voor een specifieke afdeling (bijvoorbeeld 'Dienst van...'). * **Interne notities:** De handgeschreven aantekeningen "extra" en "ten. hr. Müller" (ter attentie van de heer Müller) suggereren een specifieke prioriteit of een gerichte toewijzing binnen de organisatie. * **Adresgegevens:** De geadresseerde woonde in de Bonairestraat in Amsterdam-West, een wijk die in de jaren '20 en '30 is ontwikkeld.

Dienstbrief / Officiële oproeping.

* **Doel van de brief:** De brief is een formele oproep aan de heer M. Vos om op gesprek te komen op het kantoor aan de Jan van Galenstraat 14 (het adres van de Centrale Markthal in Amsterdam). * **Incident/Aanleiding:** Uit de handgeschreven toevoeging blijkt dat het gesprek op 19 juli 1939 heeft plaatsgevonden. De uitkomst was sancties tegen de heer Vos. * **Sanctie:** De vergunning van Vos als 'kraamzetter' wordt ingetrokken. * **Reden voor intrekking:** Vos wordt ervan beschuldigd dat hij buiten zijn boekje ging door (waarschijnlijk eigen of afgeschreven) marktkaren te verkopen aan vaste huurders van andere kraamzetters. Dit duidt op een overtreding van de marktreglementen of oneerlijke concurrentie binnen het gilde van kraamzetters.

Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag of officieel afschrift).

Het document is een korte, formele oproep voor een bespreking of verhoor. De toon is zakelijk en dwingend ("verzoek ik U... te willen komen"). Er wordt gebruikgemaakt van de destijds gebruikelijke spelling (zoals "Vrydag" en "mynen kantore"). Opvallend is de handgeschreven toevoeging "extra" bovenaan de brief, wat kan wijzen op een spoedprocedure of een bijzondere categorie binnen de administratie. Het adres van de afzender, Jan van Galenstraat 14, is een cruciaal detail voor de context.

Officiële brief/oproep (doorslag of kopie).

* **Inhoud:** De brief is een herhaalde oproep. De geadresseerde, de heer M. Vos, heeft niet gereageerd op een eerdere brief van een week eerder (11 juli). Hij wordt nu gesommeerd om de volgende dag, woensdag 19 juli om 11:00 uur 's ochtends, op het kantoor van de directeur te verschijnen. * **Toon:** Formeel, zakelijk en dwingend. Het gebruik van de archaische spelling ("mynen kantore", "den oproep") is typerend voor de ambtelijke taal van die tijd. * **Administratie:** De opeenvolgende nummers (brief /2 M gevolgd door brief /4 M) duiden op een nauwgezet bijgehouden dossier. De handgeschreven aantekening bevestigt het moment van verzending.

Formele brief / Oproep.

* **Inhoud:** De brief is een tweede, dwingende oproep. De heer M. Vos heeft niet gereageerd op een eerdere oproep van 11 juli 1939. Hij wordt nu gesommeerd om de volgende dag (19 juli) om 11:00 uur op het kantoor van de directeur te verschijnen. * **Toon:** Zakelijk, formeel en directief. Het gebruik van verouderde spelling ("den", "myn", "mynen") is typerend voor de ambtelijke taal van die tijd. * **Urgentie:** De handgeschreven toevoeging "*extra*" en het feit dat de afspraak voor de dag direct na de dagtekening van de brief is gepland, duiden op een hoge mate van spoed. * **Administratieve sporen:** De codes "VP/G." rechtsboven zijn waarschijnlijk de initialen van de typist(e) of de behandelend ambtenaar. De referentienummers suggereren een lopend dossier bij een bureaucratische instantie.

Handgeschreven oproep/dienstbriefje.

Het betreft een kort, formeel schrijven waarin de geadresseerde (M. Vos) wordt verzocht om op gesprek te komen op een kantoor. De tekst bevat een interessante formulering: *"Aangezien U aan den oproep [...] gevolg heeft gegeven"*. In ambtelijke correspondentie van deze aard wordt meestal "geen gevolg" gebruikt als iemand niet is komen opdagen. Hier lijkt het echter te gaan om een vervolgbezoek nadat de persoon wél heeft gereageerd op een eerdere brief van 11 juli. Het handschrift is een typisch Nederlands administratief cursief uit het interbellum. De afkorting "d.d." staat voor *de dato* (gedateerd op) en "a.s." voor *aanstaande*. De toevoeging "exp" onder de datum 18/7 '39 duidt op de verzending (expeditie).

Document

Dit document fungeert als een registratie- of routeblad voor een ambtelijk dossier (nummer 85/78/7) uit 1939. De handgeschreven notities geven de status van de behandeling weer: * Er is een link met een eerdere brief van een persoon genaamd **M. Vos**. * Er wordt verwezen naar een andere referentie of afdeling **W. C. 390**. * De zaak lag op 21 augustus 1939 ter behandeling bij een **Inspecteur**. * Op 24 augustus 1939 is er een advies uitgebracht ("Advies d. v. p. i."), geparafeerd door 'wp'. * Het document is officieel doorgezonden op 22 augustus, wat duidt op een verplaatsing van het dossier binnen de bureaucratie tijdens het proces.

Zakelijke brief / Verzoekschrift

* **Kern van de klacht:** De vereniging protesteert tegen de praktijken van een zekere heer M. Vos. Hij verkoopt karren aan marktkooplieden onder voorwaarden die volgens de vereniging bedoeld zijn om de gemeentelijke belastingheffing te omzeilen. * **Belang:** De verhuurders van marktkramen en karren zien hun klandizie en hun aantal standplaatsen afnemen door deze constructie. Ze ervaren dit als oneerlijke concurrentie en een bedreiging van hun bedrijfsmodel. * **Verzoek:** De vereniging dringt aan op een wijziging of aanvulling van het "Reglement kramenverhuur" om de verkoop van eigen materialen door kooplieden op deze wijze te blokkeren en de positie van de professionele verhuurders te beschermen. * **Terminologie:** "Carriers" verwijst naar transportfietsen of bakfietsen die in die tijd veelvuldig voor transport in de stad werden gebruikt. "M.W." staat voor Marktwezen; "B. en W." voor Burgemeester en Wethouders.

Getypte brief (doorslag of archiefkopie) met handgeschreven kanttekeningen.

Deze brief is een zakelijke bevestiging van een mondelinge afspraak betreffende het beëindigen van een overeenkomst. De heer M. Vos was blijkbaar verantwoordelijk voor het onderhoud of de exploitatie van de elektrische verlichting op de Ten Katemarkt in Amsterdam-West. **Opvallende kenmerken:** * **Administratieve procesgang:** De handgeschreven aantekening "Verzonden 4/10-'39" bevestigt dat de brief direct op de dag van opmaak is uitgegaan. * **Controle:** De blauwe aantekening ("Gezien. Ook geboekt den 15/10?") wijst op een interne controle waarbij wordt gecheckt of de mutatie ook in de boekhouding of het register is verwerkt. * **Taalgebruik:** Het gebruik van "electrische" (met 'c') en "October" weerspiegelt de spelling van die tijd. De term "a.s." (aanstaande) is nog steeds gebruikelijk in formele correspondentie.

Zakelijke brief (doorslag of archiefkopie).

Deze brief is een officiële schriftelijke bevestiging van een mondelinge afspraak die eerder die ochtend heeft plaatsgevonden. Het betreft de beëindiging van een dienstverlening door de heer M. Vos. Hij verzorgde blijkbaar de elektrische verlichting voor de markt in de Ten Katestraat te Amsterdam. De samenwerking wordt per 1 november 1939 stopgezet. Het document bevat diverse administratieve kenmerken: * **Dossiernummers:** "27/103/3 M." en initialen "VP/HG" duiden op een gestructureerd archiefsysteem. * **Handgeschreven notities:** "2 ex. Th. de Boer" suggereert dat er extra kopieën zijn verstuurd naar een persoon genaamd Th. de Boer. De notitie "extra" bij de initialen kan wijzen op een bijzondere verzendstatus of een extra afschrift voor het dossier. * **Adressering:** De vermelding "Wijk 12" was in die tijd gebruikelijk voor de postbezorging in Amsterdam, voordat de moderne postcodes werden ingevoerd.

Handgeschreven brief/bevestiging.

Het document is een zakelijke bevestiging van een mondelinge afspraak. De heer M. Vos, woonachtig aan de Bellamystraat (vlakbij de Ten Katemarkt), hield zich blijkbaar bezig met de "verzorging van de electrische verlichting" op de markt. Per 1 november 1939 wordt deze dienstverlening beëindigd. Opvallende kenmerken: * **Correctie:** In de vijfde regel is het woord "te" doorgestreept, wat wijst op een directe correctie tijdens het schrijven van de zin ("waarbij werd afgesproken" in plaats van "waarbij tevens..."). * **Administratieve sporen:** De rode cijfers (27/103/317) duiden op een latere archivering of dossiervorming. De vermelding "Wijk 12" onderaan de brief verwijst naar de administratieve indeling van Amsterdam voor de marktdienst of reinigingsdienst in die periode.

Document

Het document functioneert als een controlelijst voor achterstallige betalingen. De structuur is helder: * **Namen en Bedragen:** De lijst bevat namen van marktkooplieden met hun huidige schuld en tussen haakjes het bedrag van de vorige afrekening. Bij bijna alle personen is de schuld opgelopen ten opzichte van de vorige periode. * **Rode markeringen:** De rode onderstrepingen bij Wagener, Mand en Schelvis duiden op prioritaire gevallen of personen waarmee reeds contact is geweest. * **Administratieve verwerking:** De term "Insp!" (Inspecteur) met de datumstempel van 5 november toont de ambtelijke verwerkingssnelheid (drie dagen na opmaak). De handgeschreven notitie over S. Schelvis wijst op een concrete afspraak over de betaling. De instructie "Opbergen" onderaan geeft aan dat de administratieve handeling voor dat moment was afgerond.

Handgeschreven administratieve lijst op roze papier.

* **Inhoud:** Het document betreft een overzicht van openstaande posten ("Schuld") per begin 1941. De kolomstructuur toont een oorspronkelijk bedrag, een herzien bedrag of verrekening, en opmerkingen over de status (zoals "Zal betalen" of "Tegoed"). * **Sociaal-economisch:** De term "kramersdienst" wijst mogelijk op een organisatie voor ambulante handelaren (kramers), een beroepsgroep waarin veel Joodse Nederlanders werkzaam waren. * **Administratieve tekens:** De rode onderstrepingen en het doorhalen van namen (zoals J. Brand) duiden op actieve boekhoudkundige verwerking. De aantekening "Opbergen dekens" suggereert een link met materiële hulpverlening. * **Handschrift:** Het betreft een vlot, zakelijk handschrift uit de vroege 20e eeuw (met de karakteristieke 'S' en 'J').

Administratieve lijst van schulden, waarschijnlijk van een kraamkliniek of instelling voor maatschappelijk hulpbetoon.

Het document betreft een overzicht van openstaande bedragen van een tiental vrouwen ("kraamvrouwen"). De bedragen worden weergegeven in twee kolommen; de eerste kolom lijkt de oorspronkelijke schuld te zijn, terwijl de tweede kolom de stand na verrekening ("afrekening") of betaling weergeeft. De groene strepen en kleine paarse ronde stempeltjes duiden op een administratieve controle. Opvallend is de naam "M. Schelvis" en "S. Abram", namen die in Amsterdamse archieven vaak voorkomen in relatie tot de Joodse gemeenschap. Gezien het jaartal 1941 is dit document geproduceerd tijdens de Duitse bezetting van Nederland.

Handgeschreven administratieve lijst (financieel overzicht).

* **Inhoud:** Het document betreft een overzicht van openstaande schulden en saldi van diverse personen bij een "kraamverhuurder". Dit wijst op een marktcontext, waarbij kooplieden huur verschuldigd waren voor hun staanplaatsen. * **Namen:** De lijst bevat namen die veelvoorkomend waren in de Joodse gemeenschap van Amsterdam (zoals Abram, Cohen, Schelvis, Van Gelder). * **Financiën:** Er worden twee kolommen met bedragen getoond. De eerste kolom lijkt de actuele schuld of betaling te zijn, de tweede kolom refereert aan de "vorige afrekening". Bij sommige personen (Steen, Cohen) staat "te goed", wat impliceert dat zij meer hebben betaald dan de verschuldigde huur. De rode onderstrepingen lijken posten te markeren die extra aandacht behoeven of nog niet volledig zijn vereffend. * **Administratieve verwerking:** De stempels en de notitie "Opbergen 14-2-'41" duiden op een formele archivering binnen een organisatie of overheidsinstantie.

Financieel administratief overzicht (schuldenlijst).

Het document is een interne administratieve lijst van de overheid (vermoedelijk de Dienst Marktwezen van een grote gemeente zoals Amsterdam) die openstaande posten van marktkooplieden bijhoudt. * **Financiële gegevens:** De bedragen zijn in guldens (f). Er wordt een vergelijking gemaakt tussen de huidige schuld en een 'vorige afrekening'. De rode onderstrepingen en verticale potloodstrepen duiden op een actieve controle of afvinking door een administrateur. * **Procesgang:** Aanvankelijk geeft ambtenaar 'de Boer' op 11 februari het bevel tot 'Opbergen', wat impliceert dat de zaak administratief was afgehandeld of tijdelijk geparkeerd. Echter, op 18 februari 1941 verandert de status naar '† oproepen (spoed)'. Dit duidt op een escalatie: de personen op de lijst moeten zich dringend melden. * **Namen:** De namen 'M. Schelvis' en 'S. Schelvis' vallen op. Dit zijn typisch Joods-Amsterdamse namen uit de textiel- en markthandel.

Handgeschreven administratief overzicht (schuldenlijst).

Het document is een overzicht van openstaande posten voor "krankenverpleging" (ziekenzorg). De lijst bevat namen van debiteuren, de huidige schuld en in de rechterkolom eventuele bedragen van een vorige afrekening of tegoeden ("te goed"). Verschillende namen op de lijst (zoals Abram, Magnes, Cohen, Schelvis en Vos) zijn veelvoorkomend binnen de Joodse gemeenschap van Amsterdam in die tijd. De administratieve symbolen (F, ≠, +) duiden op actieve opvolging van de betalingen; de betekenis hiervan is onderaan het document expliciet vastgelegd. De rode onderstrepingen bij specifieke bedragen markeren waarschijnlijk posten die extra aandacht vereisten of getotaliseerd moesten worden. De notitie "Opbergen act." (acta) bevestigt dat de administratieve handeling op 18 februari 1941 als afgehandeld werd beschouwd.

Administratieve lijst van openstaande posten of schulden.

* **Inhoud:** Het document is een financiële overzichtslijst van marktkooplieden die huur verschuldigd waren voor hun kramen. De eerste kolom (groen onderstreept) toont de initiële schuld; de tweede kolom toont het bedrag na een "vrije afrekening" (mogelijk een minnelijke schikking of gedeeltelijke kwijtschelding). * **Annotaties:** De rode **X** bij J. Brand en de bijbehorende rode notitie onderaan wijzen op een specifieke casus die door een inspecteur moest worden afgehandeld. Bij L. Pikkers is sprake van een "tegoed", wat betekent dat deze persoon meer had betaald dan strikt noodzakelijk. * **Ambtelijke verwerking:** De opmerking "Opbergen" door de ambtenaar De Haan op 14 april 1941 markeert de afsluiting van dit administratieve proces voor het archief.

Administratief overzicht van uitstaande schulden (waarschijnlijk huurschulden).

Dit document is een overzicht van personen met een betalingsachterstand, aangeduid als "huisschuld". De tabel vergelijkt de schuld van de week van 20-26 juli met die van de week van 27 juli - 2 augustus 1941. De kolom aan de rechterkant bevat administratieve opmerkingen over acties die zijn ondernomen (zoals "waarsch." voor waarschuwen en "Opw." voor oproepen) of gedane betalingen. De opmerking bij Hazings ("betaalt nooit") getuigt van de frustratie van de administrateur. De instructie onderaan is gericht aan een zekere Th. Beever. Er wordt specifiek opdracht gegeven om bepaalde personen op te roepen en voor de persoon 'Brand' een uitzondering te maken vanwege een gemaakte afspraak. Het document is op 9 augustus 1941 als "afgedaan" gemarkeerd.

Administratief financieel overzicht (schuldenlijst).

Dit document is een overzicht van openstaande schulden met betrekking tot "kraamgelden". Kraamgeld was een vergoeding voor de kosten van een bevalling, die in deze periode vaak via ziekenfondsen of gemeentelijke instellingen werd geregeld. **Belangrijke observaties:** * **Peildata:** Er wordt een vergelijking getrokken tussen het saldo op 2 augustus en 9 augustus 1941. Bij bijna alle posten is de schuld in deze week toegenomen. * **Terminologie:** De afkorting "waarsch." staat zeer waarschijnlijk voor "waarschuwing", wat duidt op een verzonden aanmaning. De afkorting "off." bij Harings zou kunnen staan voor "officieel" of "officier". * **Codes:** De letters aan de linkerzijde (D., G., RT, RS, NW, FX, JZ, W.Z.) zijn waarschijnlijk codes voor wijken, inningsdistricten of specifieke ambtenaren/deurwaarders. * **Correcties:** Bij L.M. Geerling is te zien dat er na de peildatum van 9 augustus een betaling van 5 gulden is verwerkt (op 11 augustus). * **Referenties:** De rode nummers (`85/1/27` en `85/1/28`) verwijzen naar opvolgende of gerelateerde bladen in dezelfde administratieve reeks.

Doorslag van een ambtelijke sommatie/betalingsherinnering.

Het document is een collectieve sommatie gericht aan verschillende markthandelaren in Amsterdam. De toon is formeel en dreigend: indien de openstaande bedragen voor het plaatsen van kramen (marktgeld) niet binnen vier dagen worden voldaan, zal de directeur bij het gemeentebestuur adviseren om de marktvergunning van de betrokkene in te trekken. Opvallend zijn de zeer kleine bedragen waarvoor deze officiële procedures werden opgestart, variërend van 0,14 tot 7,74 gulden. Dit getuigt van een strikte administratieve controle op de markthandel tijdens de bezettingsjaren. De adressen (o.a. de Transvaalstraat, Rapenburgerstraat en de 1e Van der Helststraat) duiden op marktkooplieden die op verschillende Amsterdamse markten (zoals de Albert Cuypmarkt of de markten in de Joodse buurt) actief waren.

Officiële betalingsherinnering/aanmaning.

Dit document betreft een gestandaardiseerde aanmaning voor openstaande marktgelden. De directeur van de betreffende gemeentelijke dienst maant een groep marktkooplieden aan om binnen vier dagen hun schulden van 1 november 1941 te voldoen. Het dreigement is aanzienlijk: het intrekken van de marktvergunning, wat een direct einde aan de beroepsuitoefening zou betekenen. De handgeschreven aantekeningen en doorhalingen zijn administratieve sporen. Ze duiden erop dat de lijst actief werd gebruikt om bij te houden wie inmiddels had betaald of wiens dossier was afgerond. De bedragen variëren van $f$ 1,31 tot $f$ 10,17. De adressen (zoals Joden Houttuinen, Waterlooplein en Albert Cuypstraat) zijn typerende locaties voor de Amsterdamse markthandel.

Ambtsbrief / Aanmaning (afschrift).

Dit document is een standaard aanmaning voor de betaling van marktgeld (het recht om kramen te plaatsen). De toon is strikt: de ontvangers krijgen nog vier dagen om te betalen bij de kassier van de dienst, anders wordt gedreigd met het intrekken van de marktvergunning. Onderaan staat een lijst met personen naar wie deze brief is verzonden, inclusief hun adres en het verschuldigde bedrag. De doorhalingen bij S. Scholvis en F.A. van Wijk suggereren dat zij in de tussentijd hadden betaald of dat de brief om een andere reden voor hen niet meer relevant was. De handgeschreven notitie "Verzonden 8/11" toont aan dat de daadwerkelijke verzending een dag na de datering op de brief plaatsvond.

Handgeschreven administratieve fiche/notitie.

* **Inhoud:** Het document betreft een lijst van drie personen met openstaande schulden gerelateerd aan "kramersverhuurders". Dit duidt waarschijnlijk op verschuldigde huur voor marktkramen of staanplaatsen. * **Personen en adressen:** 1. **G. Majeur**: Van der Helststraat 19 (Amsterdam, De Pijp). Schuld: ƒ 9,63. 2. **A. J. Roger**: Lindengracht 256 (Amsterdam, Jordaan). Schuld: ƒ 4,81. 3. **M. Vos**: Bonairestraat 10, driehoog (Amsterdam, West). Schuld: ƒ 3,82. * **Instructie:** De opmerking "Svp aanmanen" is een ambtelijke instructie om een betalingsherinnering te versturen naar de genoemde debiteuren. * **Codering:** De rode inkt en de stempels met referentienummers (zoals "M. 1942") wijzen op een strak georganiseerde boekhouding, mogelijk van een gemeentelijke dienst zoals de Marktwezen of een privaat verhuurbedrijf.

Document

* **Inhoud:** Het betreft een formele sommatie tot betaling van verschuldigde marktgerechtigden. De ontvangers hebben op 25 april 1942 "kranen e.d." (waarschijnlijk marktkramen of uitstallingmateriaal) geplaatst op een Amsterdamse markt, waarvoor de verschuldigde leges nog niet waren voldaan. * **Dwingend karakter:** De toon van de brief is strikt en bureaucratisch. Er wordt een korte betalingstermijn van vier dagen gesteld, met als directe sanctie de dreiging tot het intrekken van de marktvergunning. Voor een marktkoopman betekende het verlies van een vergunning het einde van zijn broodwinning. * **Bedragen:** Het gaat om minieme bedragen (ƒ 4,81 en ƒ 3,82), wat illustreert hoe nauwgezet de gemeentelijke administratie zelfs kleine vorderingen opvolgde. * **Lokaliteit:** De adressen (Lindengracht in de Jordaan en Bonaireplein in West) bevestigen dat dit een Amsterdams archiefstuk betreft.

Doorslag van een getypte officiële brief (aanmaning).

* **Inhoud:** De directeur van een gemeentelijke dienst (waarschijnlijk Marktwezen) sommeert vijf markthandelaren om binnen vier dagen achterstallig marktgeld van 6 juni 1942 te betalen. De bedragen variëren van 1,21 tot 4,73 gulden. * **Sanctie:** Indien er niet tijdig wordt betaald, dreigt de directeur het Gemeentebestuur te verzoeken hun marktvergunning in te trekken. Dit was een zware sanctie die het levensonderhoud van de handelaar direct in gevaar bracht. * **Adressen:** De adressen (Lindengracht, Waterlooplein, Brouwersgracht) zijn kenmerkend voor de Amsterdamse markthandel en bevinden zich deels in de Jordaan en de toenmalige Jodenbuurt.

Doorslag (carbonkopie) van een ambtelijke sommatie/betalingsherinnering.

* **Inhoud:** Het document is een standaardformulier waarin marktkooplieden worden gesommeerd hun achterstallige marktgeld (voor het plaatsen van kramen op 26 augustus 1942) alsnog te betalen. Bij niet-betaling binnen vier dagen dreigt de directeur de marktvergunning te laten intrekken door het gemeentebestuur. * **Administratieve verwerking:** De handgeschreven aantekeningen rechtsonder tonen de specifieke bedragen per persoon en de daaropvolgende betalingen in september ("1/9 bet f 6.-" betekent waarschijnlijk: op 1 september 6 gulden betaald). Opvallend is dat er meer betaald lijkt te zijn dan het verschuldigde bedrag, wat mogelijk wijst op boetes of vooruitbetalingen. * **Locatie:** De genoemde adressen (Recht Boomssloot, Jac. van Lennepstraat, Bonairestraat) bevinden zich in Amsterdam, wat bevestigt dat dit een document van de gemeente Amsterdam betreft. * **Taalgebruik:** Formeel, ambtelijk Nederlands uit de eerste helft van de 20e eeuw (bijv. "terzake", "bij gebreke waarvan").

Doorslag van een getypte aanmaning/formele kennisgeving.

* **Inhoud:** Het document is een sommatie aan markthandelaren om achterstallige marktgelden (staangeld voor kramen) te betalen. Er wordt gedreigd met het intrekken van de marktvergunning door het Gemeentebestuur als de betaling niet binnen vier dagen geschiedt. * **Administratieve verwerking:** De handgeschreven noten in de kantlijn tonen aan dat dit document als controledocument werd gebruikt. Er is genoteerd wanneer en hoe er betaald is: S. Schelvis betaalde op 22 oktober via giro (meer dan het verschuldigde bedrag, mogelijk inclusief boete of eerdere achterstand), en M. Vos betaalde op 27 oktober contant aan de kas. * **Taalgebruik:** Formeel ambtelijk Nederlands met destijds gebruikelijke spelling ("den kassier", "terzake").

Doorslag van een officiële brief/betalingsherinnering.

* **Inhoud:** De brief is een sommatie tot betaling van marktgeld voor het plaatsen van kramen op 17 oktober 1942. De bedragen zijn klein (f 2,48 en f 2,04). Er wordt gedreigd met het intrekken van de marktvergunning als er niet binnen vier dagen wordt betaald. * **Vorm:** Het betreft een doorslag op dun papier, wat gebruikelijk was voor de administratieve vastlegging van verzonden correspondentie. De eerste geadresseerde (Stroker Tieman) is met de typemachine of pen doorgehaald, wat suggereert dat deze vordering verviel of elders werd afgehandeld. * **Toon:** De toon is formeel, bureaucratisch en dwingend.

Getypte namenlijst met data.

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam, beginnend bij de letter 'V' en eindigend bij 'Z'. Elke regel bevat een initiaal, een achternaam en een datum. * **Datumnotatie:** De datums zijn geboortedata. De notatie is inconsistent: soms met spaties en een weglatingsteken voor het jaartal (bijv. `27. 1'93`), soms volledig met punten gescheiden (bijv. `2.10.13`). * **Inhoudelijke duiding:** De namen op de lijst (zoals Vischjager, Wertheijm, Wurms en Zwaaf) zijn veelvoorkomend binnen de Joods-Nederlandse gemeenschap van die tijd. De jaartallen (eind 19e eeuw, begin 20e eeuw) passen bij de leeftijdscohorten die tijdens de Tweede Wereldoorlog werden vervolgd.

Document

* **Inhoud:** Het document betreft een overzicht van achterstallige betalingen van marktkooplieden voor hun kraamhuur. De bedragen variëren van f 2,27 tot f 17,19. * **Administratieve verwerking:** De rode strepen door de namen van Meijerink en Glasman duiden aan dat deze posten zijn afgehandeld, gecorrigeerd of dat de personen niet langer als debiteur werden aangemerkt. De omcirkelde term "waarschuwen" wijst op een opdracht aan een ambtenaar om aanmaningen te versturen naar de overige personen op de lijst. * **Status:** De paarse notitie "is voorgesteld" geeft aan dat er een formeel voorstel is gedaan over hoe met deze schulden om te gaan (bijv. invordering of kwijtschelding).

Doorslag van een officiële aanmaning/betalingsherinnering van een gemeentelijke dienst (waarschijnlijk het Amsterdamse Marktwezen).

* **Inhoud:** Het document is een verzamel-doorslag van een standaard aanmaningsbrief die naar zes verschillende markthandelaren is gestuurd. De brief sommeert hen om openstaande marktgeld-schulden van 13 maart 1943 alsnog binnen vier dagen te voldoen. * **Administratief proces:** De handgeschreven aantekeningen maken dit een interessant archiefstuk. Het fungeerde als een controlelijst voor de administratie. Men hield bij wie op welke datum had betaald. * **Sanctie:** De dreiging is aanzienlijk: wie niet betaalt, riskeert het verlies van de marktvergunning, wat direct het levensonderhoud van de betrokkene zou treffen. * **Status:** De aantekening "x) niets betaald" bij J. Jongbloed en B. Siebbeles (overeenkomend met de kruisjes voor hun namen) suggereert dat voor hen een vervolgprocedure (intrekking vergunning) werd gestart. Bij S. Schelvisch staat een latere datum (26/3), wat duidt op een late betaling na de gestelde termijn.

Doorslag van een ambtelijke brief/aanmaning.

* **Inhoud:** Het betreft een formele aanmaning voor openstaande marktgelden over de dag 21 augustus 1943. De brief dient als een laatste waarschuwing: indien er niet binnen vier dagen wordt betaald, wordt er een verzoek ingediend bij het Gemeentebestuur om de marktvergunning in te trekken. * **Administratieve efficiëntie:** De brief is opgesteld als een algemeen sjabloon (invulformulier), waarbij de specifieke bedragen en geadresseerden onderaan zijn toegevoegd. Dit wijst op een gestandaardiseerde procedure voor wanbetalers. * **Locaties:** De adressen bevinden zich in bekende Amsterdamse wijken: De Pijp (Govert Flinckstraat), de Indische Buurt (Madurastraat) en de Hoofddorppleinbuurt/West (Bonairestraat). De afkortingen BZ, JZ en SZ voor de namen verwijzen mogelijk naar specifieke marktsectoren of administratieve districten.

Administratieve notitie of grootboekkaartje.

Het document lijkt een overzicht van vorderingen of verstrekte bedragen per huishouden, gecategoriseerd naar gemeentelijke afdelingen. De bedragen zijn waarschijnlijk in Nederlandse guldens. * **Afkortingen (linker kolom):** * **BZ:** Mogelijk *Bijzondere Zorg* of *Burgerzaken*. * **JZ:** Waarschijnlijk *Jeugdzorg*. * **SZ:** Hoogstwaarschijnlijk *Sociale Zaken*. * **Personen en adressen:** * **H. Post:** Woonachtig aan de Govert Flinckstraat 90 (De Pijp, Amsterdam). * **B. Trebbels & Vr. [Vrouw]:** Woonachtig aan de Madurastraat 42 huis (Indische Buurt, Amsterdam). De toevoeging 'huis' duidt op de begane grond. * **M. Vos:** Woonachtig aan de Bonairestraat 108 II (De Baarsjes/Surinamepleinbuurt, Amsterdam). 'II' duidt op de tweede verdieping. * **Financiële gegevens:** De kolommen tonen twee opeenvolgende weken in augustus (8 t/m 14 en 15 t/m 21). Er is sprake van een stijging in de bedragen in de tweede week.

Doorslag van een officieel schrijven / lijst van verzonden aanmaningen.

Dit document is een administratieve kopie van een standaard-aanmaning die op 27 augustus 1943 naar drie verschillende marktkooplieden in Amsterdam is gestuurd. De kern van de brief is een sommatie om openstaande marktgelden van het voorgaande jaar (31 augustus "jl.", wat in dit verband waarschijnlijk 1942 betekent) binnen vier dagen te voldoen. De sanctie die wordt gesteld op wanbetaling is zeer streng: het intrekken van de marktvergunning, wat voor deze mensen het verlies van hun broodwinning zou betekenen. De handgeschreven aantekeningen in de rechterkolom zijn cruciaal. Ze lijken de feitelijke betalingen te registreren die kort na de verzending van de brief zijn binnengekomen. Opvallend is dat de handgeschreven bedragen (f 25, f 20, f 10) aanzienlijk hoger zijn dan de getypte openstaande bedragen (f 2,09, f 5,64, f 2,12). Dit kan erop wijzen dat de kooplieden een groter bedrag aan achterstanden hadden, of dat dit voorschotten waren voor de komende periode. De betalingen werden gedaan via Giro of direct aan de "Kas".

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Brief of ambtelijke kennisgeving (doorslag). * **Datering:** 28 december 1939 en 2 januari 1940. * **Geadresseerde:** De heer M. Vos, Bonairestraat 103 II, Amsterdam-W. * **Kenmerken:** Bevat diverse administratieve codes (DV., 85/122/3 M.) en handgeschreven aantekeningen. Bovenin staat de naam 'H. Müller' met een rode streep erdoorheen.

# TRANSCRIPTIE M. de Vos N° 27/103/1 M. 1939 2/10 Den Heer Inspecteur Marktwezen Ondergetekende, A. Vrij verwijzende naar zijn reeds eerder ingediende rapporten betreffende den lichtverzorger M de Vos deelt bij dezen het navolgende mede Nog steeds wordt herhaaldelijk geklaagd dat voor het verkrijgen en het inleveren van een snoer zeer veel tijd verloren gaat, omdat M de Vos nooit aanwezig is. ...

# TRANSCRIPTIE L. Vos (echtgd. R. Barkel) plaatsen no. 26 mazelen, 88 Westerstraat, 22 Lindengracht W. van Eyken onbekend H. Smijs onbekend Th. Duijf pl. no. 98 Dapperstraat " " 21 Waterlooplein W. Dreese pl. no 79 Linnaeusstraat

# TRANSCRIPTIE No. 46/239/2 M. 1943 2J / B (82 / vd. Burg Mijnheeren. Wilt u de visch van P.J. de Vos Dapperstraat 36 III aan den Heer Kees Zwaan mede te geven daar mijn Man P.J. de Vos voor zekeren tijd afwezig is Hoogachtend. Mej. G. de Vos. Dapperstraat 36 III

# TRANSCRIPTIE Adres af No 25/9/1 M 39. Den Heer Inspecteur v/h Marktwezen Alhier. Naar aanleiding van bijgaand anoniem schrijven, behelzende een klacht betreffende bijstand van Mej. P. Vos, pl. 315 A.C., bericht ik U, dat haar op 19 April '30 (zie 25/6/2 M 30) door den Heer Directeur van het Marktwezen toestemming is verleend zich te doen bijstaan door haar niet-werkigen man P. Hufman. Vervang...