AI-Synthese 55

Maurits Agsteribbe (geb. 1903) was een fruitkoopman op de Waterloopleinmarkt. In 1939 aangehouden wegens kruimeldiefstal. In 1942 moest hij zijn standplaats op de Centrale Markthallen beëindigen, waarschijnlijk door arisering. Overleed in maart 1943.

Lotgevallen

1939 boete Aangehouden wegens kruimeldiefstal
1942 arisering Standplaats op Centrale Markthallen beëindigd op Centrale Markthallen

Relaties

Meyer Mok en Co (zakenpartner)

Handel

fruit WaterloopleinmarktCentrale Markthallen
fruitariseringdiefstalCentrale Markthallen
Gebaseerd op 51 archiefbronnen

Archiefdocumenten

Archief 745 | 745-298 | Pagina 169 | 1939

Brief op voorgedrukt formulier (Model No. 45).

* **Vorm:** Het betreft een officieel verzoekschrift geschreven op een standaardformulier van het gevangeniswezen. Het handschrift is duidelijk en de toon is formeel en beleefd ("Weledele Heer", "vriendelijk verzoek"). * **Inhoud:** Herman Wijnschenk schrijft vanuit voorlopige hechtenis (Huis van Bewaring). Hij is daar opgesloten sinds 10 juni 1939 en wacht op zijn rechtszaak. Zijn grote zorg is zijn levensonderhoud: hij vraagt de directeur van het Marktwezen om zijn "ventvergunning" (voor de verkoop van vis) aan te houden zodat hij deze niet kwijtraakt tijdens zijn detentie. * **Administratieve sporen:** De verschillende nummers en aantekeningen bovenin (waaronder mogelijk een paraaf "ni Hr. Müller") wijzen op de administratieve verwerking door zowel het gevangeniswezen als de gemeentelijke instantie (Marktwezen).

Archief 745 | 745-289 | Pagina 204 | 1939

Document

Dit document is een zakelijke brief waarin H. Wijnschenk optreedt als tussenpersoon of informant voor Dr. v.d. Laan. De kern van de brief is de mededeling dat er voor de lopende maand (januari 1939) geen extra importquota ("toewijzingen") voor Noorse zeevis beschikbaar zijn voor partijen zonder bestaande aanspraken. De informatie is afkomstig van de 'Visserijcentrale'. De brief bevat een opvallende typefout in de eerste regel ("afschift" in plaats van "afschrift") en toont sporen van correcties in de laatste zin (bij "te herhalen"). De formele toon en de korte aanhef "M." (Mijnheer) zijn kenmerkend voor de zakelijke correspondentie uit deze periode. De handgeschreven marginalia en de stempel bovenin wijzen op verwerking in een administratief archiefsysteem.

Archief 745 | 745-289 | Pagina 205 | 1939

Officieel afschrift van een verzonden brief.

* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek van de heer Wijnschenk. Hij had blijkbaar om bemiddeling of actie gevraagd bij de import van vis uit Noorwegen. Het college van B&W stelt dat de Directeur van het Marktwezen al voldoende actie heeft ondernomen en dat zij geen reden zien om de overkoepelende Visscherij Centrale in te schakelen. * **Vorm:** Het betreft een 'afschrift' (kopie). Dit wordt bevestigd door de aanduiding "get." (getekend) voor de namen van wethouder Kropman en de secretaris. Onderaan is het document door de secretaris "voor eensluidend afschrift" gewaarmerkt met een originele handtekening. * **Terminologie:** Het taalgebruik is typisch voor de ambtelijke correspondentie van voor de Tweede Wereldoorlog ("deelen wij U mede", "den door U gewenschten invoer"). De spelling volgt de toen geldende regels (bijv. "visch", "Noorsche").

Archief 745 | 745-289 | Pagina 213 | 1939

Getypte brief op officieel briefpapier.

* **Inhoud:** De secretaris van de Nederlandse Vereniging van Visimporteurs verzoekt om een onderhoud met de directeur van het Amsterdamse Marktwezen. De aanleiding is een specifiek probleem met de import van zeevis door een van hun leden, de heer H. Wijnschenk. * **Toon:** De brief is formeel en beleefd. Opvallend is dat de schrijver de brief naar het woonhuis van de directeur heeft gestuurd omdat het kantooradres hem onbekend was, wat duidt op een zekere mate van urgentie of een directe benadering. * **Administratieve sporen:** De aantekeningen onderaan lijken de verwerking door de ontvanger weer te geven: de brief is binnengekomen op 13 maart en er is een afspraak gepland voor 16 maart om 14:30 uur. De rode cijfers ("46 A/3/11") verwijzen waarschijnlijk naar een dossiernummer of opvolgingsstuk.

Archief 745 | 745-289 | Pagina 216 | 1939

Getypte brief (doorslag of archiefexemplaar).

* **Inhoud:** De brief is een zakelijke mededeling over de financiële opbrengst van een specifieke partij vis. Het betreft 3000 kilogram "Deensche visch" die op 1 maart 1939 is aangevoerd. * **Bedrag:** De bruto-opbrengst bedroeg 722,35 gulden. * **Betrokkenen:** De partij vis werd aangevoerd door de heer H. Wijnschenk. De brief is gericht aan de Nederlandsche Visscherijcentrale in Den Haag. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de destijds gebruikelijke spelling (bijv. "visch", "Gemeentelijken") en formele ambtelijke stijl.

Archief 745 | 745-289 | Pagina 258 | 1939

Officiële brief/correspondentie.

Deze brief is een formeel bericht van de Nederlandsche Visscherijcentrale (NVC) aan de directeur van het Marktwezen in Amsterdam. De kern van de correspondentie is de regulering van de import van zeevis door een private handelaar, de heer H. Wijnschenk. Opvallende elementen: * **Conditionele vergunning:** De importvergunning is niet onvoorwaardelijk; de vis *moet* via de Gemeentelijke Visafslag van Amsterdam worden verkocht. Dit duidt op een streng gecontroleerde marktwerking. * **Informatieplicht:** De NVC eist een terugkoppeling over zowel de kwantiteit als de geldelijke waarde van de verhandelde vis, wat wijst op statistische controle en mogelijk belasting- of quotumtoezicht. * **Locatie:** De Jan van Galenstraat 14 in Amsterdam was (en is) de locatie van de Centrale Markthallen, het logistieke hart van de Amsterdamse voedselvoorziening.

Archief 745 | 745-289 | Pagina 264 | 1939

Officieel schrijven / Afschrift van een kennisgeving.

Dit document is een officieel afschrift van een besluit van de **Nederlandsche Visscherijcentrale (NVC)**. De kern van de brief is de toekenning van een importquota aan de heer **H. Wijnschenk** uit Amsterdam. * **Inhoud:** De heer Wijnschenk krijgt toestemming om 3.000 kilogram netto aan verse, gekoelde of bevroren zeevis (met uitzondering van haring) te importeren uit Denemarken. De toewijzing heeft een beperkte geldigheidsduur van ongeveer één maand (12 november tot 15 december 1938). * **Administratieve weg:** De centrale stuurt de toewijzing (met nummer 1532) naar de Kamer van Koophandel in Amsterdam, die vervolgens de feitelijke vergunningen voor de ondernemer verzorgt. * **Terminologie:** Het gebruik van de spelling met '-ch' (*visscherij*, *zeevisch*) is kenmerkend voor de schrijftaal van vóór de spellinghervorming van maart 1947. De afkorting "W.g." staat voor "Was getekend", wat aangeeft dat dit een kopie is van het originele, ondertekende document.

Archief 745 | 745-289 | Pagina 273 | 1939

Officieel schrijven/verslag.

Dit document is een administratieve kennisgeving van de import en verkoop van buitenlandse vis. Het geeft een gedetailleerd overzicht van de aangevoerde partijen schelvis en kabeljauw uit Scandinavische landen (Zweden, Denemarken, Noorwegen). Opvallende details zijn: * **Terminologie:** "Extra consent" wijst op een invoervergunning buiten de reguliere quota om. In de jaren '30 was de handel strikt gereguleerd door middel van contingenten en vergunningen om de eigen markt te beschermen. * **Actoren:** H. Wijnschenk en de N.V. Nederlandsch Vischveem waren bekende namen in de Amsterdamse viswereld. * **Bedragen:** De opbrengsten worden vermeld in guldens (ƒ), waarbij de prijs per kilo relatief laag lijkt vergeleken met moderne standaarden, passend bij het prijspeil van 1938.

Archief 745 | 745-289 | Pagina 288 | 1939

Zakelijke brief (getypt met handgeschreven toevoeging).

In deze brief beklaagt de visgroothandelaar H. Wijnschenk zich over de starre bureaucratie rondom de invoer van vis. Hij verzoekt om extra 'concenten' (invoercontingenten of vergunningen) voor de import van vis uit Denemarken en Zweden. De kern van zijn betoog is dat de dynamische vismarkt niet te verenigen is met het vooraf aanvragen van exacte hoeveelheden per specifieke dag. Hij wijst erop dat er binnen het systeem waarschijnlijk ruimte is door ongebruikte quota van anderen. De urgentie wordt onderstreept door het handgeschreven naschrift: op de dag dat zijn huidige vergunning verloopt, staat er al een vrachtwagen ('Auto') te wachten. Hij heeft de verlenging en extra quota direct nodig om de handel niet stil te leggen.

Archief 745 | 745-290 | Pagina 314 | 1939

Dienstbrief / Rapportage betreffende visaanvoer.

Dit document is een ambtelijke rapportage over de import en verkoop van vis op de Amsterdamse afslag. De kern van de rapportage betreft de aanvoer van geep door een handelaar genaamd H. Wijnschenk. De vis is afkomstig uit Denemarken en werd ingevoerd onder een zogenaamd "extra Consent". De tekst specificeert twee transacties: 1. **16 mei 1939:** 800 kg geep (40 kisten), opbrengst f 113,81. 2. **17 mei 1939:** 500 kg geep (25 kisten), opbrengst f 72,86. De opbouw is zakelijk en administratief, waarbij de exacte gewichten en de netto opbrengst in guldens (f) cruciaal zijn voor de boekhouding van het Marktwezen.

Archief 745 | 745-289 | Pagina 320 | 1939

Getypte brief op officieel briefpapier.

In deze brief beklaagt visgroothandelaar H. Wijnschenk zich bij de Directeur van het Marktwezen over de distributie van importvergunningen (consenten) voor vis. De kernpunten zijn: 1. **Tekort in Amsterdam:** Ondanks een toegezegde 15.000 kg aan extra import voor de Amsterdamse markt, is er slechts 5.000 kg daadwerkelijk in de stad aangekomen. 2. **Concurrentie met Rotterdam:** Wijnschenk stelt dat de overige 10.000 kg via Rotterdam is binnengekomen en daar is gebleven of elders is verhandeld, waardoor Amsterdamse handelaren gedwongen zijn hun voorraad in Rotterdam in te kopen. 3. **Onregelmatigheden:** Er wordt melding gemaakt van een zekere heer De By die nog steeds consenten op zijn naam krijgt terwijl hij niet meer actief is in de handel. 4. **Verzoek:** De schrijver pleit voor een eerlijkere toewijzing van vergunningen direct aan Amsterdamse grossiers, mits zij de vis via de lokale afslag veilen, wat ook de gemeente ten goede zou komen. De handgeschreven notitie "Neen!" in de marge suggereert dat de behandelend ambtenaar het niet eens was met de beweringen of het verzoek in die specifieke alinea.

Archief 745 | 745-289 | Pagina 403 | 1939

Document

Deze brief is een administratieve rapportage over de verkoop van geïmporteerde vis. De kernpunten zijn: * **Import:** Het betreft "Deensche visch" die via een tussenpersoon, de heer H. Wijnschenk, is binnengebracht. * **Producten:** Er wordt onderscheid gemaakt tussen kabeljauw, gullen (jonge kabeljauw), kleine gullen en bot (platvis). * **Kwantificering:** De brief is zeer specifiek over het aantal kistjes en het gewicht per eenheid (35 kg voor kabeljauw, 20 kg voor de overige soorten). * **Financieel:** De bruto-opbrengst per categorie wordt vermeld, uitkomend op een totaal van 273,75 gulden. * **Bureaucreatie:** De brief bevat een duidelijke verwijzing naar eerdere correspondentie en kenmerken, wat duidt op een gestroomlijnd administratief proces tussen de lokale afslag en de centrale autoriteit.

Archief 745 | 745-331 | Pagina 38 | 1940

Zakelijke brief (verzoek om benzinetoewijzing).

In deze brief protesteert de Amsterdamse vishandelaar H. Wijnschenk tegen de drastische inperking van zijn benzinerantsoen. Waar hij voor zijn bedrijfsvoering (het opkopen van vis langs de Afsluitdijk voor 500 wederverkopers) wekelijks 250 tot 300 liter benzine nodig heeft, heeft hij slechts een toewijzing van 250 liter per maand ontvangen. Hij wijst op de economische gevolgen voor zowel de vissers als de venters. De brief is een typisch voorbeeld van de vroege bureaucratie rondom de distributie van schaarse goederen. Uit de handgeschreven aantekeningen blijkt dat het verzoek succesvol was: op basis van een berekening van het aantal kilometers (1000 km per week bij een verbruik van 1 op 5) is zijn toewijzing verhoogd naar 240 liter per week.

Archief 745 | 745-331 | Pagina 89 | 1940

Getypte brief (doorslag of archiefkopie).

* **Kernboodschap:** Een formeel verzoek aan de Rijks-Hoofdinspecteur voor het Verkeer om de benzinetoewijzing voor visgrossier H. Wijnschenk te verhogen van 750 liter naar 1500 liter voor de maand september 1940. * **Argumentatie:** De grossier vervoert vis vanuit Denemarken die bij de grens in Oldenzaal wordt afgeleverd door Deense vrachtwagens. Omdat deze de grens niet over mogen, moet Wijnschenk de vis zelf ophalen. Met vier ritten per week (100 liter per rit) is zijn huidige quotum halverwege de maand al verbruikt. * **Belang:** De auteur van de brief benadrukt het algemeen belang: de visaanvoer is cruciaal voor de voedselvoorziening van de stad Amsterdam. * **Taalgebruik:** De brief is geschreven in de formele, ambtelijke stijl van die tijd ("Hiermede heb ik de eer U te berichten", "quantum", "het op prijs stellen"). Er wordt gebruikgemaakt van de oude spelling (visch, Deensche, Nederlandsche).

Archief 745 | 745-330 | Pagina 244 | 1940

Ambtelijk rapport/brief.

Dit rapport doet verslag van een incident op de Amsterdamse vismarkt waarbij afgekeurde vis (circa 75 kg aan 'slipjes') werd gestolen met de intentie deze alsnog te verkopen. De vis was door keurmeester Snoek afgekeurd, wat betekent dat deze ongeschikt was voor menselijke consumptie. De dader, B. Groenteman, wordt met hulp van de politie opgespoord op het Waterlooplein. Er is proces-verbaal opgemaakt voor diefstal en het verhandelen van ondeugdelijke waar. De toon van de rapporteur aan het einde van de brief is opvallend streng: hij bestempelt Groenteman als iemand die "hier niet thuis hoort" en suggereert indirect dat er bestuurlijke maatregelen tegen hem moeten worden genomen bovenop de strafrechtelijke vervolging.

Archief 745 | 745-330 | Pagina 304 | 1940

Officieel rapport/ambtelijke correspondentie op voorgedrukt formulier ("Alg. Zaken Model No. 14").

Het document betreft een verslag van een incident bij een visafslag (waarschijnlijk in de regio van het IJsselmeer, gezien de vermelding van Urk en zoetwatervis). Op zaterdagochtend 20 april 1940 kwam er een lading vis binnen nadat de veiling al gesloten was. Door de warme weersomstandigheden liep de vis het risico te bederven voor de eerstvolgende veilingdag (dinsdag). De schrijver van het stuk (vermoedelijk de afslager of een marktmeester) nam de pragmatische beslissing om de vis direct aan te bieden aan de enige nog aanwezige handelaar, de heer H. Wijnschenk. Deze wilde de vis niet direct opkopen tegen een vaste prijs, maar stemde er wel mee in om te proberen de vis zo voordelig mogelijk te verhandelen (waarschijnlijk op commissiebasis) om totale vernietiging door de keuringsdienst te voorkomen.

Archief 745 | 745-331 | Pagina 337 | 1940

Document

* **Administratief proces**: Het document dient om een bestaande lijst van vishandelaren te actualiseren. De rode kruisjes en aantekeningen ("opgeheven", "vervallen") wijzen op een actieve controle, mogelijk door een keuringsdienst of brancheorganisatie. * **Bedrijfsvormen**: De lijst toont de diversiteit in de sector: van gespecialiseerde winkels (stokvis, gebakken vis) tot grote grossiers die geconcentreerd waren bij de Vischhal aan de De Ruyterkade. * **Topografie**: De adressen beslaan een groot deel van de Amsterdamse binnenstad, met duidelijke concentraties in de Jordaan (Westerstraat, Willemsstraat) en de toenmalige Joodse buurt (Weesperstraat, Rapenburgerstraat). * **Opmerkelijke namen**: Namen zoals "N.V. Saur's" (Rokin) verwijzen naar bekende Amsterdamse instituten.

Archief 745 | 745-330 | Pagina 374 | 1940

Getypte lijst van namen, adressen en financiële bedragen (waarschijnlijk een overzicht van registratiekosten op basis van vermogen of bedrijfswaarde).

Het document betreft een administratieve lijst, vermoedelijk opgesteld in het kader van de roof van Joodse vermogens tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945). Enkele observaties: * **Berekening:** De kolom "Te betalen registratie" bedraagt exact 0,6% van de "Hoofdsom". Dit duidt op een wettelijk vastgestelde heffing op kapitaal of bedrijfswaarde. * **Doelgroep:** Een groot deel van de namen (o.a. Aap, Cohen, Dotsch, Pais, Wijnschenk) is onmiskenbaar van Joodse origine. De adressen (zoals Waterlooplein, Rapenburgerstraat en Weesperstraat in Amsterdam) bevinden zich in de vooroorlogse Joodse buurten. * **Sector:** Er is een opvallend hoge concentratie aan ondernemers in de "Vischhandel" (vishandel), met name in kustplaatsen als Monnikendam, IJmuiden, Enkhuizen, Volendam en Spakenburg. * **Correcties:** Onderaan het document zijn "Suppletie" (aanvulling) en een aftrekpost (S. Moffie) verwerkt om tot een "Totaal Generaal" te komen.

Archief 745 | 745-359 | Pagina 88 | 1941

Handgeschreven verklaring / getuigenis.

Het document is een getuigschrift waarin wordt bevestigd dat A. Schoor (en/of zijn vrouw) al gedurende vele jaren verse vis afneemt van de ondertekenaar(s). De tekst bevat enkele grammaticale onjuistheden die kenmerkend zijn voor de tijd of voor een informele setting (zoals "verklaard" met een 'd' in plaats van een 't', en "velen jaren"). De opbouw van de ondertekening suggereert een zakelijke relatie: * **Sijmonberg:** Waarschijnlijk de hoofdondertekenaar en schrijver van de brief. * **fa G Hansen:** Mogelijk "Firma G. Hansen". * **p/a H. Wijnschenk:** "Per adres H. Wijnschenk", wat aangeeft dat deze persoon via het adres van Wijnschenk bereikbaar was of daar werkzaam was. * **P. J. de Ruyter:** Een aanvullende getuige of mede-eigenaar. De tussenvoeging van het woord "vrouw" boven de derde regel is later toegevoegd om de verklaring ook op de echtgenote van Schoor van toepassing te laten zijn.

Archief 745 | 745-359 | Pagina 102 | 1941

Handgeschreven verzoekschrift/brief.

* **Inhoud:** De schrijver, J.H.B. van Soelen, is sinds 1936 visboer met een standplaats op de Lindegracht (Amsterdam). Hij beklaagt zich over het feit dat hij sinds de voorgaande zaterdag niet meer op de "lijst van verdeeling" (distributielijst) staat. Zonder deze vermelding krijgt hij geen vis toegewezen bij de afslag, wat zijn inkomen direct bedreigt. * **Sociaal-economische details:** De brief noemt een reeks grossiers en handelaren (Bosbaan, Jansen, Roosman, Punt, Wijnschenk). Dit geeft inzicht in de lokale handelsnetwerken van de vismarkt in Amsterdam tijdens de oorlogsjaren. * **Administratieve verwerking:** Het document is intensief geannoteerd. De stempels en data (oktober/november 1941) wijzen op een bureaucratisch proces waarbij de aanvraag is geregistreerd, beoordeeld en mogelijk afgehandeld. De term "Oproepen" suggereert dat de afzender is ontboden voor overleg.

Archief 745 | 745-359 | Pagina 497 | 1941

Administratieve lijst met begeleidend schrijven (minuut of doorslag).

Het document bevat een overzicht van visgrossiers die in maart 1941 een standplaats bezetten op het buitenterrein van de vismarkt (zeer waarschijnlijk de vismarkt in Amsterdam). De lijst is gestructureerd per herkomstplaats van de handelaren: 1. **Amsterdam:** Hieronder vallen handelaren in verse vis, gerookte vis en mosselen. 2. **Monnikendam:** Vrijwel uitsluitend vishandelaren en rokers van gerookte vis. 3. **Volendam:** Handelaren in verse en gerookte vis. 4. **Enkhuizen, Breukelen en Zandvoort:** Individuele firma's in verse vis. De lijst is handgeschreven in een zakelijk handschrift uit het midden van de 20e eeuw. Het gebruik van "id." (idem) duidt op een herhaling van de bovenliggende kolomwaarde (plaats of product). De rode codering "46 B / 1 / 117" wijst op een archief- of dossierclassificatie van de ontvangende instantie.

Archief 745 | 745-380 | Pagina 35 | 1942

Document

* **Structuur:** Het document is een administratieve lijst met twee kolommen: "NAAM." en "ADRES . EN HUISNUMMER.". De namen zijn alfabetisch gesorteerd op achternaam, beginnend bij de letter V, doorlopend naar Z, en eindigend met enkele namen beginnend met H, K en P (mogelijk een vervolg of supplement). * **Geografie:** Alle identificeerbare straten bevinden zich in Amsterdam (o.a. Kinkerstraat, Tugelaweg, Blasiusstraat, Amstellaan). * **Aantekeningen:** Er is een handgeschreven toevoeging "Vischhandel" bij de naam Willems. Sommige namen hebben toevoegingen tussen haakjes, zoals bijnamen ("Appie", "Sjors") of onderscheid tussen familieleden ("Sr.", "Jonge", "Lange"). * **Typografie:** Gebruik van een schrijfmachine. Romeinse cijfers (I, II, III) en de letter 'h' (huis) worden gebruikt om de verdieping of woningtype aan te duiden. * **Opvallende namen:** De lijst bevat veel personen met de achternaam **Wijnschenk** en **Zwaan**, wat duidt op uitgebreide families of een specifieke registratie van deze groepen. ---

Archief 745 | 745-373 | Pagina 225 | 1942

Getypte lijst van marktkooplieden.

* **Demografie:** De lijst bevat namen van personen die nagenoeg allemaal van Joodse afkomst zijn. De geboortedata lopen uiteen van 1874 (B. Rozelou) tot 1920 (E. de Leeuw), wat wijst op een brede leeftijdsgroep die actief was in de handel. * **Geografie:** De woonadressen concentreren zich in de bekende Amsterdamse wijken waar veel Joodse burgers woonden, zoals de Jodenbuurt (St. Antoniesbreestraat, Rapenburg), de Transvaalbuurt (Retiefstraat, Tilanusstraat, Blasiusstraat) en de Rivierenbuurt (Rijnstraat, Lekstraat). * **Economie:** De verhandelde artikelen laten een divers beeld zien van de marktsector: textiel, manufacturen, verse eetwaren (aardappelen, groenten, fruit, vis, brood) en huishoudelijke artikelen. * **Administratieve bijzonderheden:** De optelsom onderaan is cruciaal. Het toont aan dat er 271 plaatsen zijn toegewezen ("uitgereikt"), terwijl er in eerste instantie slechts 254 beschikbaar waren, wat resulteert in een tekort of overschot van 17 plaatsen (mogelijk extra plekken die buiten het reguliere raster werden gecreëerd).

Archief 745 | 745-388 | Pagina 231 | 1942

Getypte lijst met persoonsgegevens (mogelijk een register van marktkooplieden).

De lijst bevat een alfabetisch geordend overzicht (op achternaam, hoewel de 'R' tot 'W' op deze pagina staan) van personen met hun geboortedatum, adres en de markt waar zij waarschijnlijk een staanplaats hadden. De adressen bevinden zich grotendeels in de Amsterdamse wijken (Zuid, Oost, Centrum), met enkele uitschieters naar randgemeenten zoals Badhoevedorp en Aalsmeer. Opvallend is het gebruik van marktlocaties die specifiek werden aangewezen tijdens de bezettingsperiode.

Archief 745 | 745-373 | Pagina 236 | 1942

Document

* **Administratieve Structuur:** De lijst is georganiseerd in vier kolommen: Naam, Geboortedatum, Adres en Artikel. Aan de voet van de pagina staat een berekening van de totale capaciteit van de marktstandplaatsen. De beschikbare capaciteit (240 met een 20% marge) komt uit op 288 plaatsen, waarvan er 271 zijn toegewezen, met een overschot van 17. * **Artikelen:** Er is een breed scala aan koopwaar zichtbaar, variërend van eerste levensbehoeften (aardappelen, groenten, fruit, vis, brood) tot textielwaren (manufacturen, kanten, mode-artikelen) en huishoudelijke artikelen. * **Geografie:** De adressen bevinden zich uitsluitend in Amsterdam, met een sterke concentratie in wijken als de Jodenbuurt (St. Antoniesbreestraat, Rapenburg, Jodenbreestraat), de Pijp (Albert Cuypstraat, Van Woustraat) en Amsterdam-Oost (Tilanusstraat, Retiefstraat, Blasiusstraat).

Archief 745 | 745-384 | Pagina 364 | 1942

Briefkaart (geadresseerd, voorzijde).

Het betreft een zakelijke briefkaart die werd gebruikt voor correspondentie of facturatie binnen de Amsterdamse Rivierenbuurt. De beleefdheidsvorm "Wel Edel Heer" was gebruikelijk in het vooroorlogse formele verkeer. Opvallend is dat de afzender (Amstellaan 62) en de ontvanger (Noorder Amstellaan 101) zeer dicht bij elkaar gevestigd waren, wat de aanduiding "Hier" verklaart. De verticale handgeschreven notitie lijkt een interne administratieve krabbel te zijn, mogelijk betreffende een specifieke zending of levering door een persoon genaamd Hendrik.

Archief 745 | 745-381 | Pagina 365 | 1942

Handgeschreven rapport/ambtelijke correspondentie.

Dit document betreft een intern incidentverslag van het Amsterdamse Marktwezen tijdens de bezettingsjaren. De kern van het conflict is een zending van 16 mandjes garnalen die door vishandelaar H. Wijnschenk niet tijdig van het Centraal Station werden opgehaald, terwijl andere vis (geep en schar) uit dezelfde zending wel was afgehaald. De rapporteur beschuldigt Wijnschenk expliciet van "tegenwerking" en een "gekke vertooning". Echter, in de kanttekening van de Inspecteur (De Haer) wordt de situatie genuanceerd: het zou gaan om een fout van de knecht. De bederfelijke waar is vervolgens direct verkocht aan een andere partij (Hagedoorn) om verspilling te voorkomen, waarbij een percentage van de opbrengst is ingehouden.

Archief 745 | 745-385 | Pagina 402 | 1942

Handgeschreven brief (verzoekschrift).

In deze brief verzoekt de ondergetekende, K. Jansen, om een officiële toewijzing van garnalen. Het verzoek wordt beargumenteerd op basis van historische afnamecijfers: Jansen stelt dat hij/zij in 1940 (vóór de volledige invoering van de strenge distributie) dagelijks 5 tot 6 blikjes garnalen afnam bij de leveranciers H. Wijnschenk of de firma Moorman. De brief is formeel en beleefd opgesteld ("Mijne Heeren", "ondergetekende verzoekt bij deze beleefd"). Onderaan lijkt een ambtenaar een besluit of aantekening te hebben genoteerd: "2 X ongep. garnalen", wat waarschijnlijk staat voor een toewijzing van twee eenheden (of twee keer per week) ongepelde garnalen.

Archief 745 | 745-384 | Pagina 537 | 1942

Zakelijke brief (typschrift met handgeschreven annotaties).

* **Inhoud:** De brief is een klacht over een verschil in gewicht bij een afrekening van de vismarkt. Er wordt verwezen naar een zending van J. Jonkers uit Stavoren van 21 juli. Het verschil betreft de hoeveelheid 'voorn': er is 146 pond verzonden, maar slechts 85 pond uitbetaald. * **Opvallende taalfouten:** De typist heeft enkele fouten gemaakt: "kiesten" in plaats van "kisten" en "Wart" in plaats van "Wat". Tevens wordt er gesproken over een afrekening van "22 Juni", wat chronologisch onmogelijk is aangezien de zending van 21 juli dateert; waarschijnlijk is hier 22 juli of augustus bedoeld. * **Annotaties:** Er zijn diverse controle-vinkjes geplaatst bij de genoemde vissoorten en gewichten. De opmerking "achterop de vrachtbrief" suggereert dat de specificatie daarop te vinden was. * **Administratieve context:** De correspondentie verloopt via een accountantskantoor, wat gebruikelijk was voor de financiële afwikkeling van dergelijke handelstransacties.

Archief 745 | 745-384 | Pagina 577 | 1942

Zakelijke brief op officieel briefpapier.

* **Inhoud:** Het kantoor van accountant Peerlkamp beklaagt zich namens hun cliënt, de Firma H. Wijnschenk, over een aanzienlijk verschil in gewicht bij de levering van vis (paling/aal). Er is een verschil van 125 pond tussen de verzonden hoeveelheid vanuit Enkhuizen (765 pond) en de door de Amsterdamse Vismarkt afgerekende hoeveelheid (640 pond). Daarnaast wordt een kleiner verlies van 4 pond gemeld bij een eerdere zending. * **Administratieve details:** De brief toont de verhuizing van het kantoor Peerlkamp van de Weteringschans naar de Heerengracht (doorstreept adres). De vermelding van "Vervoerder Duif" duidt op het logistieke proces tussen Enkhuizen en Amsterdam. * **Annotaties:** De rode tekst "Opbergen" links onderaan is een typische archiefinstructie. De diverse cijfers in de marge en onderaan (o.a. 37155 en berekeningen in potlood) wijzen op interne verwerking en controle door de ambtenaren van het Marktwezen.

Archief 745 | 745-384 | Pagina 581 | 1942

Zakelijke correspondentie (brief).

In deze brief kaart de firma Wijnschenk twee administratieve onjuistheden aan bij het Amsterdamse Marktwezen. 1. **Grootte van de zending:** Er is een discrepantie tussen de afrekening van het Marktwezen (392 pond) en de opgave van de Visafslag Urk (438 pond) wat betreft een partij voorn en baars. 2. **Ontbrekende afrekening:** Een verzending van 194 kg garnalen vanuit Den Helder op 30 juli is nog niet financieel afgehandeld, waarbij de afzender vraagt of de partij wellicht is afgekeurd (omdat garnalen zeer bederfelijk zijn). Opvallend is dat de brief niet door Wijnschenk zelf is ondertekend, maar door een accountantskantoor. Dit duidt op een strakke zakelijke of gedwongen administratieve afhandeling. De aanwezigheid van namen zoals "H. Müller" op de brief wijst op de betrokken ambtenaren of controleurs bij het Marktwezen die de zaak in behandeling hadden.

Archief 745 | 745-384 | Pagina 582 | 1942

Intern memorandum / ambtelijke notitie op voorgedrukt formulier.

* **Inhoud:** Het document betreft een administratieve correctie naar aanleiding van een discrepantie in de administratie van een visafslag. Er is geconstateerd dat de cijfers in de "afslagboeken" (betreffende meters en "banen", waarschijnlijk visnetten of vangstgebieden) niet overeenkwamen met eerdere registraties. Na contact met het bureau van een zekere mr. Piekkerp is vastgesteld dat de nota van de leverancier (J. Baansen) wel klopt met de daadwerkelijke afdracht (betaling). De administratieve fout wordt gelokaliseerd tussen de registratie bij de visafslag en de rekening van Baansen. * **Terminologie:** * *Afslagboeken:* Registers waarin de verkoopgegevens van de visveiling worden bijgehouden. * *Baan:* In de visserijcontext kan dit duiden op een specifiek viswater of een eenheid van netten. * *Afdracht:* Het bedrag dat door de afslag aan de visser/reder wordt uitgekeerd na aftrek van kosten. * **Opvallend:** De laatste opmerking over de afgekeurde partij garnalen van 30 juli suggereert dat er ook kwaliteitscontroles plaatsvonden die direct invloed hadden op de financiële afwikkeling.

Archief 745 | 745-411 | Pagina 107 | 1943

Ambtsbericht/Rapport betreffende de aanvoer en verkoop van vis.

* **Inhoud:** Het rapport beschrijft een incident waarbij een partij vis (garnalen en schol) van vishandelaar H. Wijnschenk direct verkocht moest worden omdat de kwaliteit achteruitging. De keurmeester oordeelde dat de garnalen niet tot de volgende dag bewaard konden blijven en de schol was niet met ijs gekoeld. De verkoop vond plaats onder toezicht van de politie door "de Commissie". * **Administratieve verwerking:** De handgeschreven noten onderaan laten zien dat dit rapport gekoppeld is aan een klacht van een persoon genaamd Rijsbergen, gedateerd op dezelfde dag. Het dossier moest worden doorgezonden naar de N.V.C. (mogelijk een afkorting gerelateerd aan de voedselvoorziening of distributie in oorlogstijd). * **Terminologie:** "Geijsd" verwijst naar het koelen van vis met ijs om bederf tegen te gaan. De "Commissie" verwijst waarschijnlijk naar een officieel orgaan dat tijdens de bezetting belast was met de noodverkoop of distributie van goederen.

Archief 745 | 745-401 | Pagina 129 | 1943

Document

- **Structuur**: De lijst is alfabetisch geordend op achternaam. Het bevat persoonlijke basisgegevens en een categorisering middels cijfers ("1") in specifieke kolommen. - **Gegevensvelden**: - **Naam**: Achternaam en initialen. "Wed." staat voor weduwe. - **Geb. datum**: Dag-maand-jaar. - **Adres**: Straatnaam met huisnummer en verdieping (I, II, III, hs = huis). "inw." staat voor inwonend. - **Markt (G, J, W, M)**: Deze kolommen representeren waarschijnlijk vergunningscategorieën voor marktkooplieden. In de context van de bezettingsjaren duidde 'J' vaak op de speciale "Joodse markten" die vanaf 1941 werden ingesteld. De overige letters staan waarschijnlijk voor productcategorieën (G = Groenten, W = Waren/Manufacturen, M = Melk/Vlees).

Archief 745 | 745-411 | Pagina 157 | 1943

Getypte zakelijke brief.

De brief betreft een administratieve correctie betreffende de aanvoer van garnalen door verschillende firma's (K. Zwaan, J. Goedhart, H. Wijnschenk en Seymonsbergen) in de maand november 1943. De kern van de brief is het rechtzetten van een foutieve opgave: een eerdere melding van 250 pond ongepelde garnalen moet 350 pond zijn. Daarnaast verklaart de afzender waarom de administratie van de ontvanger niet aansluit bij de werkelijkheid: er is een volledige dag aanvoer (26 november) over het hoofd gezien. Er wordt ook verduidelijkt hoe de cijfers van firma Seymonsbergen tot stand zijn gekomen door een verschuiving in de verkoopdatum (aanvoer op 27 november, verkoop op 28 november). De brief toont de nauwgezette controle op voedselstromen en gewichten (in ponden) tijdens de oorlogsjaren.

Archief 745 | 745-409 | Pagina 165 | 1943

Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen.

* **Kernboodschap:** De brief kaart onregelmatigheden aan bij de verplichte visleveranties aan de stad Amsterdam tijdens de bezetting. Specifiek wordt de firma 'Imex' uit IJmuiden en de grossier P.J. de Ruyter beschuldigd van het niet nakomen van de 100% leveringsplicht. * **Sleutelfiguren en Instanties:** * **Nederlandsche Visscherijcentrale:** Het controleorgaan voor de visserijsector tijdens de Tweede Wereldoorlog. * **Imex te Ymuiden:** Een bedrijf dat het beheer had over geconfisqueerde Joodse zaken. * **Joodsche zaken (H. Wijnschenk, Cohen, Cobi Wijnschenk):** Bedrijven die onder 'Verwaltung' (beheer door de bezetter) waren geplaatst. * **Heer Gouda:** Een vertegenwoordiger van Imex. * **P.J. de Ruyter:** Een visgrossier die eveneens te weinig leverde. * **Problematiek:** Er is een discrepantie tussen de toegewezen hoeveelheid vis (bijv. 1000 kg voor de zaken Wijnschenk/Cohen) en de daadwerkelijke aanvoer in Amsterdam (slechts 450 kg). De briefschrijver dringt aan op een "ernstig onderzoek".

Archief 745 | 745-409 | Pagina 167 | 1943

Handgeschreven brief/memorandum.

* **Kernboodschap:** De brief dient als begeleidend schrijven bij afschriften van eerdere correspondentie uit oktober 1942. Het gaat om opdrachten aan groothandelaren om een vastgesteld percentage van hun visvangst/voorraad naar Amsterdam te sturen. De afzender vraagt of deze regeling nog steeds van kracht is. * **Administratieve overname:** De laatste alinea is historisch cruciaal. De afzender meldt dat een (moeilijk leesbare) firma in IJmuiden het "beheer" heeft overgenomen van drie Joodse zaken (Wijnschenk en Cohen). Dit verwijst direct naar het proces van "arisering" tijdens de bezetting, waarbij Joodse ondernemingen onder dwang onder het beheer van een "Verwalter" (bewindvoerder) werden geplaatst. * **Handelswaar:** De focus op visvoorraden benadrukt de schaarste en de strakke distributiecontrole door de bezettingsautoriteiten in 1943.

Archief 745 | 745-408 | Pagina 267 | 1943

Getypt rapport van het Marktwezen.

* **Handhaving en controle:** Dit document illustreert de strikte regulering van de voedselvoorziening in bezet Amsterdam. De handel in vis, een schaars goed in 1943, mocht niet vrij plaatsvinden maar werd nauwlettend gevolgd door het 'Marktwezen' en de politie. * **Logistiek van schaarste:** De verkoop vindt plaats op centrale punten (Centraal Station) maar de distributie naar de consument (Albert Cuypmarkt, Lindengracht) gebeurt onder direct "politie-toezicht". Dit werd gedaan om zwarte handel te voorkomen en te zorgen dat de goederen de officiële markt bereikten tegen vastgestelde prijzen. * **Administratieve proces:** Het rapport toont de bureaucratische keten: een gebeurtenis op de 11e wordt op de 13e telefonisch gerapporteerd en op de 15e door een meerdere ('gezien') afgetekend.

Archief 745 | 745-414 | Pagina 382 | 1943

Administratieve lijst van personen (waarschijnlijk Joodse Amsterdammers) die zijn "afgevoerd" of verplaatst.

Dit document is een administratieve lijst die de verplaatsing en deportatie van Joodse inwoners van Amsterdam vastlegt tijdens de Tweede Wereldoorlog. Enkele kernpunten: * **L. Gombault:** De titel verwijst naar "Hr. Gombault". Louis Gombault was een functionaris die betrokken was bij de administratie van geconfisqueerde Joodse bezittingen (mogelijk gelieerd aan de LIRO-bank of de Joodsche Raad). * **Bestemmingen:** Veel personen worden overgebracht naar locaties zoals de **Gaaspstraat** (waar een schoolgebouw werd gebruikt als verzamelplaats), **Waterlooplein** of **Joubertstraat**. Dit waren adressen in de aangewezen Joodse wijken of verzamelpunten voor transport. * **Afkortingen en termen:** * **"n. Dsl."**: Staat voor "naar Duitschland". In de context van 1943 was dit het eufemisme voor deportatie naar de vernietigingskampen via Westerbork of Vught. * **"wanbetaling"**: Dit duidt op het niet betalen van huur of belastingen, wat door de bezetter vaak als juridisch voorwendsel werd gebruikt om mensen uit hun huizen te zetten en te deporteren. * **"insluiting"**: Arrestatie of opsluiting. * **"overlijden"**: Eén persoon (S. Schnitzler) is geregistreerd als overleden op de aangegeven datum. * **De blauwe lijn:** De verticale kronkellijn over de data suggereert dat deze mutaties zijn verwerkt in een centraal register of dat de genoemde personen definitief "afgehandeld" (gedeporteerd) waren.

Archief 745 | 745-400 | Pagina 523 | 1943

Administratief register (mogelijk een Liro-register of een vergelijkbare inventarislijst van geconfisqueerde goederen).

* **Handschrift:** Het document is geschreven in een net, ambtelijk cursief handschrift uit de eerste helft van de 20e eeuw. * **Structuur:** Het is een rigide tabelstructuur. De 'Serie'- en 'No.'-kolommen wijzen op een systematische registratie (mogelijk een dossier- of volgnummer). De adressen bevatten vaak een Romeins cijfer (I, II, III, IV) of "hs" (huis), wat de verdieping in het pand aangeeft. * **Marginalia en Opmerkingen:** * **"p post":** Geeft aan dat de inlevering of correspondentie via de post is verlopen. * **"V.V. bij N.S.":** Dit kan een afkorting zijn voor "Verzamelpunt bij Nieuwe Stadsschouwburg" (een bekende verzamelplek voor deportaties in Amsterdam) of een andere administratieve code. * **"door Sicherheitspol.":** Bij E. Hakker (Serie 8, No 100) staat dat de inlevering of actie is uitgevoerd door de Sicherheitspolizei. * **"Overleden":** Bij de laatste entry (M. Hamel) staat expliciet "Overleden" genoteerd achter de datum 27-1-42.

Archief 745 | 745-406 | Pagina 607 | 1943

Handgeschreven administratieve notitie / memo.

* **Inhoud:** Het document betreft de administratie van vis- en garnalentoewijzingen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Er wordt melding gemaakt van een tekort aan aanvoer gedurende twee maanden, wat typerend was voor de schaarste tijdens de bezettingsjaren. * **Personen:** * **M. Wijnschenk / H. Wijnschenk:** Waarschijnlijk de vishandelaar voor wie de toewijzing bestemd was. De naam Wijnschenk is een bekende Joodse naam in de Amsterdamse vishandel. * **H. de Vries:** Mogelijk een controleur of tussenpersoon die de goederen heeft opgenomen. * **Locaties:** * **Amstellaan 67, Amsterdam:** Het adres van de heer Wijnschenk. De Amstellaan (tegenwoordig Vrijheidslaan) lag in een buurt met veel Joodse bewoners. * **Texel:** Genoemd als bron of locatie van de 'bliek' (kleine vis). * **Terminologie:** * **"Amere":** Waarschijnlijk de naam van een vaartuig (kotter) of een specifieke handelsonderneming. * **Vischprins:** Verwijst vermoedelijk naar de firma 'De Vischprins', een groothandel of visverwerkingsbedrijf. * **Sprot en bliek:** Goedkope vissoorten die tijdens de oorlog veelvuldig werden geconsumeerd bij gebrek aan luxere soorten.

Archief 745 | 745-429 | Pagina 142 | 1944

Handgeschreven rapport/ambtelijke brief.

* **Kern van het incident:** De rapporteur (Lobbes) beschrijft een confrontatie bij de loodsen van het Centraal Station (C.S.) in Amsterdam. Medewerkers van de firma H. Wijnschenk (Bruul en Schouten) waren daar op zondag buiten de reguliere markturen om vis (schar, schol en tong) aan het sorteren. * **Conflict:** Wanneer Lobbes vraagt of de vis voor de officiële afslag bestemd is, reageert de heer Bruul vijandig en weigert antwoord te geven ("Dat gaat je geen pets aan"). * **Dreigement:** Bruul claimt een vergunning van de "V.C." (vermoedelijk de Voedselvoorzieningscommissie of een aanverwante instantie) te hebben om de vis pas maandag in de hal te brengen. Hij wil voorkomen dat de partij op de "zondags lijst" (de distributielijst) terechtkomt. Hij dreigt zelfs de levering aan de Vischmarkt (V.M.) volledig te staken als de inspecteur doorzet. * **Taalgebruik:** Het rapport is opgesteld in de toen gangbare formele spelling (visch, sorteeren, den heer). De toon van de tegenpartij is echter informeel en agressief.

Archief 745 | 745-430 | Pagina 149 | 1944

Doorslag van een officiële brief (typschrift).

* **Kernboodschap:** De brief is een formele klacht over het niet nakomen van de leveringsplicht door de firma H. Wijnschenk (Imex). Deze firma heeft de wekelijkse portie zeevis die bestemd was voor de gemeente Amsterdam, in plaats daarvan naar de gemeente Haarlem gestuurd. * **Verzoek:** De afzender verzoekt de directeur van het Bedrijfschap voor Visscherijproducten om in te grijpen, zodat de firma de achterstallige leveringen alsnog aan Amsterdam voldoet. * **Toon:** De toon is zakelijk en dwingend, passend bij de bureaucratische structuur van de voedselvoorziening in oorlogstijd. * **Terminologie:** Het gebruik van de term "leveringsplicht" duidt op de strikte regulering van goederenstromen tijdens de bezetting.

Archief 745 | 745-430 | Pagina 150 | 1944

Zakelijke brief / Ambtelijke correspondentie.

* **Inhoud:** De brief betreft een klacht over het niet nakomen van een leveringsplicht door de firma H. Wijnschenk (Imex). De voor Amsterdam bestemde zeevis is die week blijkbaar naar Haarlem gestuurd. De afzender verzoekt de toezichthoudende instantie (het Bedrijfschap) om in te grijpen zodat de achterstallige leveringen alsnog worden voldaan. * **Stijl:** Formeel en zakelijk, gebruikmakend van de toen gangbare spelling ("visscherij", "zeevisch", "afgeloopen"). * **Opmaak:** Getypt document met handgeschreven kanttekening bovenin betreffende de verzending. De adressering is onderstreept met dubbele lijnen ter nadruk.

Archief 745 | 745-430 | Pagina 156 | 1944

Brief (doorslag/afschrift van een getypt origineel).

In deze brief beklaagt de Amsterdamse vishandelaar H. Wijnschenk zich bij het Bedrijfschap voor Visscherijproducten over de handelwijze van de Amsterdamse Visafslag. De kern van het conflict is tweeledig: 1. **Financieel geschil:** De afslag heft een extra vergoeding van één cent per pond op vis uit Scheveningen om een controlecommissie te financieren. Wijnschenk weigert dit te betalen, gesteund door de instantie voor "Prijsbeheersing", die de heffing ongeoorloofd vindt. 2. **Vermeende pesterijen:** Wijnschenk stelt dat de afslag hem dwarsboomt als vergelding voor zijn weigering. Hij noemt drie voorbeelden: onterechte afkeuring van bot, een dubieus gewichtsverlies bij een zending kabeljauw uit IJmuiden, en een vermeende verkeerde sortering van schol (schol III vs. schol IV). De toon is zakelijk maar verontwaardigd. Het gebruik van "o.i." (onzes inziens) en de gedetailleerde weergave van gewichten en percentages onderstreept de professionele frustratie van de handelaar.

Archief 745 | 745-430 | Pagina 157 | 1944

Doorslag (carbonkopie) van een zakelijke brief, gecertificeerd als "eensluidend afschrift".

* **Kernboodschap:** De firma H. Wijnschenk uit Amsterdam verzoekt om toestemming om hun visvoorraad voortaan naar de afslag in Haarlem te sturen in plaats van de Amsterdamse afslag. * **Argumentatie:** De firma voelt zich slecht behandeld door de autoriteiten van de Amsterdamse visafslag (omschreven als "plagerijen"). Vanwege de reeds krappe winstmarges in de visserijsector kan de firma het zich niet veroorloven om extra verliezen te lijden door deze stroeve samenwerking. De uitspraak "onze firma is geen philantropische instelling" onderstreept hun zakelijke ongenoegen. * **Toon:** De toon is formeel en zakelijk, maar bevat een duidelijke ondertoon van frustratie over de bureaucreatie of bejegening bij de Amsterdamse afslag. * **Status:** Het betreft een officieel gewaarmerkt afschrift ("voor eensluidend afschrift"), wat betekent dat dit document als bewijsstuk diende in een officieel dossier, waarschijnlijk bij het toezichthoudende Bedrijfschap.

Archief 745 | 745-430 | Pagina 171 | 1944

Getypte zakelijke brief (waarschijnlijk een doorslag op dun papier).

* **Inhoud:** De brief dient als begeleidend schrijven bij een inspectierapport. Het rapport betreft een afwijking in het gewicht van een levering vis door de firma H. Wijnschenk. De afzender dringt aan op repressieve stappen ("strenge maatregelen"). * **Toon:** Zeer formeel en directief. De nadruk op "strenge maatregelen" wijst op een nultolerantiebeleid ten aanzien van economische vergrijpen. * **Opvallend detail:** De naam "Wijnschenk" is van oorsprong een Joodse achternaam. Gezien de datum (juli 1944) is het opmerkelijk dat deze firma nog onder deze naam wordt genoemd; de meeste Joodse bedrijven waren in deze fase van de bezetting reeds onder beheer gesteld van een 'Verwalter' of geliquideerd.

Archief 745 | 745-432 | Pagina 174 | 1944

Handgeschreven memo of ambtelijke notitie (kladversie).

* **Inhoud:** De notitie betreft een onderzoek naar de handelsrelatie tussen de handelaren Jongkind en H. Wijnschenk. Het gaat specifiek over de hoeveelheid vis die Jongkind in de zogenaamde "basisjaren" van Wijnschenk kocht. * **Terminologie:** * **Basisjaren:** Dit verwijst naar de referentieperiode (meestal 1938-1939) die na de Tweede Wereldoorlog werd gebruikt om de rechtmatige omvang van quota en toewijzingen voor handelaren vast te stellen. * **Vischcom.:** Afkorting voor de Vischcommissie, een orgaan dat toezicht hield op de visafslag en -distributie. * **vB.:** Waarschijnlijke afkorting voor "Van Bureau" of "Verbalisant", wijzend op een instructie voor een officieel rapport. * **Schrijfstijl:** De tekst bevat verschillende doorhalingen, wat duidt op een kladnotitie waarbij de schrijver zoekende was naar de juiste procedurele formulering. De conclusie is dat Jongkind voor zijn verzoek tot "doorlevering" (het recht om vis door te verkopen) bij de Bedrijfschappen moet zijn, die op hun beurt bewijsstukken (verklaringen) kunnen leveren over de historische aankopen.

Archief 745 | 745-430 | Pagina 225 | 1944

Afschrift van een officiële brief.

Het document betreft een formele klacht van de firma H. Wijnschenk, een grote visleverancier gevestigd aan het Amstelveld in Amsterdam. De kern van de klacht is een onregelmatigheid bij de visafslag: private personen (met name de heren Lammer en Böhne) voeren ambtelijke taken uit, zoals het wegen van de vis en het uitschrijven van officiële gemeentelijke afleverbonnen. De afzender wijst op een potentieel belangenconflict, aangezien een van de genoemde personen zelf kleinhandelaar is. De brief getuigt van de strikte scheiding die men destijds verwachtte tussen marktpartijen en de controlerende ambtenarij. Onderaan het document is de ambtelijke route zichtbaar: de Wethouder voor de Levensmiddelen stuurt de klacht op 24 mei 1944 door naar de Directeur van het Marktwezen en de adviseur voor distributie voor nader onderzoek of afhandeling.

Archief 745 | 745-431 | Pagina 428 | 1944

Document

* **Inhoud:** De vishandelaar J. Schalm legt verantwoording af over zijn inkoopcijfers bij diverse Amsterdamse groothandelaren. De tabel toont een dalende trend in de totale inkoopwaarde tussen 1938 en 1940. * **Betekenis van de markering:** Drie namen (Wijnschenk, Vischschoonmaker en Gerritsen) zijn gemarkeerd met een kruisje. De bijbehorende voetnoot luidt: *"X zijn Joden en hebben derhalve niet worden geraadpleegd"*. * **Historisch gewicht:** De opmerking is een direct bewijs van de gevolgen van de Jodenvervolging in bezet Nederland. De afzender geeft aan dat hij zijn administratie niet kan staven met bewijsstukken van deze leveranciers, omdat zij als Joodse ondernemers uit het economische leven zijn verwijderd, zijn gedeporteerd of zijn ondergedoken. Het gebruik van deze reden als administratief excuus is typerend voor de bureaucratische realiteit van die tijd.

Archief 745 | 745-1406 | Pagina 92 |

Document

* **Inhoud**: De lijst somt vishandelaren op uit diverse Noord-Hollandse plaatsen (met uitzondering van Breukelen in Utrecht). De kolommen scheiden de bedrijfsnaam van de locatie. * **Annotaties**: Er zijn handgeschreven letters 'J' geplaatst achter de namen H. Wijnschenk, S. Pais, M. Gerritse en J. de Haan, allen gevestigd in Amsterdam. * **Terminologie**: * `Gebr.`: Gebroeders. * `fa.`: Firma. * `Zn.`: Zonen. * `"`: Dittoo-teken (verwijst naar de hierboven genoemde plaatsnaam). * **Opmaak**: De tekst is gecentreerd bovenaan met een onderstreepte titel. De lijst zelf is in twee kolommen uitgelijnd.

Archieflijst-vermeldingen

Archief 745 | 745-290 | Pagina 201 | 1939

Kasboekpagina of grootboekblad met een overzicht van namen, metingen en bedragen.

#6 H. Wijnschenk
overzichtslijst 68%

| 6 | H. Wijnschenk | 28 | 30 | 200.- | 796.15 Volgens Hr. Stam moet W. minstens 50 à 60 M. hebben |

Archief 745 | 745-330 | Pagina 374 | 1940

Getypte lijst van namen, adressen en financiële bedragen (waarschijnlijk een overzicht van registratiekosten op basis van vermogen of bedrijfswaarde).

#65 H. Wijnschenk Boterdiepstr. 14
overzichtslijst getypt 68%

| H. Wijnschenk | Boterdiepstr. 14 | Amsterdam | " 1.600,84 | " 9,61 |

Archief 745 | 745-331 | Pagina 337 | 1940

Administratieve lijst - Westerstraat

#23 H. Wijnschenk "
administratieve lijst Westerstraat 68%

| " | H. Wijnschenk | " |

Archief 745 | 745-373 | Pagina 225 | 1942

Getypte lijst van marktkooplieden.

#14 H. Wijnschenk Iepelstraat 77 II
koopliedenlijst Gaaspstraat textiel getypt 80%

| H. Wijnschenk | 16-7-17 | Iepelstraat 77 II | textiel |

Archief 745 | 745-373 | Pagina 236 | 1942

Administratieve lijst - Gaaspstraat

#14 H. Wijnschenk Iepelstraat 77 II
administratieve lijst Gaaspstraat textiel 80%

| H. Wijnschenk | 16-7-17 | Iepelstraat 77 II | textiel |

Archief 745 | 745-388 | Pagina 231 | 1942

Getypte lijst met persoonsgegevens (mogelijk een register van marktkooplieden).

#67 H. Wijnschenk Vrolikstraat 38 II
koopliedenlijst " getypt 80%

| 347 | H. Wijnschenk | 16-7-17 | Vrolikstraat 38 II | " |

Archief 745 | 745-400 | Pagina 523 | 1943

Administratief register (mogelijk een Liro-register of een vergelijkbare inventarislijst van geconfisqueerde goederen).

#74 H. Wijnschenk Dan Theronstr. 38 III
register Lindengracht 80%

| 10 | 264 | H. Wijnschenk | Dan Theronstr. 38 III | 29-1-42 per post |

Archief 745 | 745-401 | Pagina 129 | 1943

Administratieve lijst - Zwanenburgwal

#53 H. Wijnschenk Vrolikstraat 38 II
administratieve lijst 1 80%

| H. Wijnschenk | 16-7-17 | Vrolikstraat 38 II | 1 | | | |

Archief 745 | 745-414 | Pagina 360 | 1943

Getypte lijst met namen, adressen en marktgegevens.

#33 H.Wijnschenk Vrolikstr. 38 II
verdeellijst idem handschrift onder 80% 80%

| H.Wijnschenk | 16-7-17 | Vrolikstr. 38 II | idem | 3-5-43 | manufacturen |

Koopliedenlijsten

Bron: 745-330.md | 1940

Waterlooplein — standplaats Boterdiepstr

1.600,04 Overig
Bron: 745-414.md | 1943

meerdere — standplaats idem 3-5-43 manufacturen

manufacturen Textiel
Bron: 5256-12661.md | 5256

Waterlooplein

Relevante Archieffragmenten

Archief 745 | 745-384 | Pagina 587 | 1942

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Zakelijke correspondentie (brief). * **Afzender:** H. Wijnschenk, Groothandel en commissionnair in alle soorten zee- en riviervisch, Biesboschstraat 54, Amsterdam (Z.). * **Ontvanger:** Aan het Marktwezen Amsterdam, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam - (W.). * **Datum:** 14 augustus 1942. * **Kenmerken:** Briefhoofd van de firma Wijnschenk; paars arch...

Relevantie: 85% ** h. wijnschenk, groothandel en commissionnair in alle soorten zee- en riviervisch, biesboschstraat 54 +4
Archief 745 | 745-384 | Pagina 542 | 1942

# DOCUMENT INFO * **Type document:** Zakelijke brief (typschrift met handgeschreven annotaties). * **Afzender:** H. Wijnschenk, Groothandel en commissionair in alle soorten zee- en riviervisch. * **Geadresseerde:** Dienst van het Marktwezen Amsterdam, Jan van Galenstraat 14. * **Datum:** 29 juli 1942. * **Referentienummer:** No 46A/490/1 M. 1942 30/7. * **Kenmerken:** Briefhoofd van d...

Relevantie: 85% ** h. wijnschenk, groothandel en commissionair in alle soorten zee- en riviervisch.
Archief 745 | 745-289 | Pagina 205 | 1939

# DOCUMENT INFO * **Afzender:** H. Wijnschenk, Groothandel en commissionnair in alle soorten zee- en riviervisch. * **Adres afzender:** Amstelkade 15, Amsterdam (Z.). * **Ontvanger:** Weledele Heer Dr. v. d. Laan, Amsterdam (Alhier). * **Datum:** 13 januari 1939. * **Kenmerken:** Gedrukt briefhoofd; getypte tekst met handgeschreven ondertekening en marginalia; archiefstempel/kenmerk bove...

Relevantie: 85% ** h. wijnschenk, groothandel en commissionnair in alle soorten zee- en riviervisch., ** amstelkade 15 +3
Archief 745 | 745-430 | Pagina 156 | 1944

# TRANSCRIPTIE **BEDRIJFSCHAP VOOR VISSCHERIJPRODUCTEN** ~~NEDERLANDSCHE VISSCHERIJCENTRALE~~ AFDEELING: Verd. BETREFFENDE: fa.H.Wijnschenk AMSTERDAM. BERICHT OP SCHRIJVEN: 'S-GRAVENHAGE, 31 Mei 1944. BIJ ANTWOORD VERMELDEN: 11960/V/Gr. BIJLAGEN: 2 STUKS, T.W. 1 afschr.brief van H.Wijnschenk 1 afschr.brief aan H.Wijnschenk [Stempel in paars: Nº 46A/91/3] [Stempel in paars: M. 1944 2/6] Den ...

Relevantie: 84% ** bedrijfschap voor visscherijproducten (voorheen nederlandsche visscherijcentrale)., ** den heer directeur van het marktwezen, jan van galenstraat 14 +1
Archief 745 | 745-381 | Pagina 35 | 1942

# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven:] *Wijnschenk nh* [Rechtsboven getypt:] HG. [Geadresseerde:] den Heer Jan J.Wijnschenk, Westerstraat 250 III, Amsterdam-Centrum. Wijk 9. [Referentie en datum:] 46A/77/8 M. 23 April 1942. [Inhoud:] Naar aanleiding van Uw brief d.d. 20 dezer deel ik U mede, dat na behandeling van Uw verzoek in de door de Visscherij-centrale ingestelde Commissie is gebleken, dat er ...

Relevantie: 84% ** de directeur (van de visscherijcentrale).