Melhado (Mevrouw)
Bekijk Verhaal ➔AI-Synthese 51
Mevrouw Melhado was actief als marktkoopvrouw in Amsterdam tussen 1939 en 1944, met een concentratie van documentatie in 1939 en 1940. Haar activiteiten raakten samenhangend met het distributiestelsel, de Joodsche Raad en de bloemenmarkt. Ze woonde in 1941 in Wijk 11 op adres Blasiusstraat 46. De archiefdata uit 1943 en 1944 wijzen op een verdere betrokkenheid bij de marktwezen en groep 21.
Lotgevallen
Handel
Bron-evidence
Deze gebeurtenissen staan op documenten die aan deze persoon gekoppeld zijn, maar zijn nog niet als hard persoonsfeit bevestigd.
De heer H Lap .. heeft in verband met z'n gezondheidstoestand hulp nodig bij werk op de markt
Archiefdocumenten
Officiële brief (doorslag/kopie voor archief)
* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek om uitstel van betaling. De heer Kroon had per briefkaart verzocht om meer tijd voor het betalen van zijn marktgeld. De directeur weigert dit en voegt een ernstige waarschuwing toe: bij het niet (regelmatig) betalen van de schuld zal Kroon zijn vaste standplaats op de Dapperstraatmarkt verliezen, conform het vigerende marktreglement. * **Toon:** De toon is strikt zakelijk, bureaucratisch en onverbiddelijk. Er is geen ruimte voor coulance. * **Vorm:** Het document betreft een doorslag van de verzonden brief voor het administratieve archief. Dit is te zien aan de handgeschreven aantekening "Verzonden 8/2", wat aangeeft dat de originele brief op die datum is uitgegaan.
Getypte brief (doorslag of officiële kopie) met handgeschreven kanttekeningen.
* **Inhoud:** De brief is een afwijzing van een specifiek verzoek. De heer Delzenne had gevraagd om de vaste marktplaats van een zekere H.F. Theunis over te mogen nemen op de Lindengrachtmarkt. De directeur laat weten dat dit niet mogelijk is en verwijst naar de officiële procedure. * **Taalgebruik:** Formeel Nederlands uit de vooroorlogse periode. Opvallend is het gebruik van de 'y' in woorden als *wyzen*, *zyn*, *verkrygen* en *sollicitantenlyst*, wat op typemachines uit die tijd vaak werd gebruikt als vervanging voor de 'ij'. * **Administratieve context:** De handgeschreven notitie "Verzonden 18/4" duidt op de feitelijke postverzending, één dag na de datering van de brief. De vermelding "Wyk 9" refereert aan de oude administratieve wijkindeling van Amsterdam; de Lindengracht ligt in de Jordaan. * **Procedure:** De brief verduidelijkt het onderscheid tussen een "losse plaats" (dagplaats voor meelopers) en een "vaste plaats" (standplaats waarvoor een wachtlijst bestond). De gemeente hield strikt vast aan de volgorde van de "sollicitantenlyst" om vriendjespolitiek of informele overdracht van plaatsen te voorkomen.
Document
In deze zakelijke correspondentie reageert de directeur van een niet nader genoemde gemeentelijke dienst op een schrijven van de heer L. Denneboom van 17 mei 1939. De kern van de brief is een afwijzing van een verzoek tot teruggave van gespaard geld. De heer Denneboom had blijkbaar gevraagd om de teruggave van "gespaarde kwartjes" (een vorm van verplichte besparingen of borgstelling) omdat hij er wellicht vanuit ging dat zijn ventvergunning was ingetrokken. De directeur stelt echter vast dat er bij zijn dienst niets bekend is over een intrekking van de vergunning, waardoor er geen reden is voor uitbetaling. Bovendien wijst de directeur de aanvrager erop dat hij voor dergelijke financiële verzoeken bij de verkeerde instantie aanklopt: hij dient zich te wenden tot de directeur van de Dienst voor Maatschappelijken Steun (DMS).
Officiële brief/correspondentie.
Deze brief is een zakelijke reactie op een verzoek van de heer L. Denneboom van 17 mei 1939. De kern van de correspondentie draait om twee zaken: een ventvergunning en "gespaarde kwartjes" bij de Dienst voor Maatschappelyken Steun (DMS). De heer Denneboom had blijkbaar gevraagd om de teruggaaf van gespaard geld, vermoedelijk omdat hij in de veronderstelling verkeerde dat zijn vergunning om te mogen venten (straatverkoop) was ingetrokken. De directeur van de betreffende dienst laat echter weten dat er bij hen geen sprake is van een intrekking van de vergunning. Hierdoor is er geen aanleiding om het gespaarde geld uit te keren. Tevens wijst de afzender de heer Denneboom op de juiste procedure: voor zaken betreffende het gespaarde geld bij de DMS moet hij zich rechtstreeks tot de directeur van die specifieke dienst wenden.
Getypte brief.
Het betreft een formele, ambtelijke mededeling betreffende de restitutie van een klein bedrag (0,97 gulden). De heer Helmstadt had dit bedrag blijkbaar betaald voor een marktvergunning die hij niet bleek te bezitten of te hebben gekregen. De brief hanteert een strikt formele toon met ouderwetse grammaticaal-juridische vormen zoals "eener vergunning" en "te mijnen kantore". De procedure voor terugbetaling vereist fysieke aanwezigheid met een getekende kwitantie bij de kas.
Doorslag van een verzonden brief.
* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek. De heer Oudhof had schriftelijk verzocht om opnieuw toegang te krijgen tot het terrein van de Centrale Markt. De directeur herinnert hem eraan dat een dergelijk verzoek al eerder (in maart 1937) door het college van Burgemeester en Wethouders is afgewezen. * **Toon:** De toon is kortaf en bureaucratisch. De zin "Ik heb daaraan niets toe te voegen" wijst op een definitieve beslissing waarbij geen ruimte is voor verdere correspondentie of discussie. * **Administratieve sporen:** De afkorting "vP/G." zijn waarschijnlijk de initialen van de typist(e) en de opsteller. De handgeschreven notitie "Verzonden 15/7" dient als bewijs voor de verzendadministratie. De onderstreping van de plaatsnaam en de toevoeging van "Wyk 21" hielpen bij de postbezorging binnen Amsterdam.
Getypte brief (doorslag of kopie voor archief)
* **Inhoudelijke kern:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek. De heer Duys had op 16 mei 1939 gevraagd om een "voorkeurskaart". De directeur laat weten dat de aanvrager op dat moment niet voldoet aan de eisen die hiervoor zijn vastgelegd in het "Reglement op de Markten". * **Taalgebruik:** Het taalgebruik is uiterst zakelijk en formeel ("16 dezer", "geschiedt met in acht neming van"). De spelling "dergelyke" (met een y in plaats van ij) was in die tijd nog gebruikelijk in ambtelijke correspondentie. * **Administratieve sporen:** De handgeschreven notitie "Verzonden 26/5" is een typisch archiefkenmerk dat bevestigt wanneer de brief daadwerkelijk de deur uit is gegaan.
Getypte brief (doorslag of archiefkopie) met handgeschreven aantekeningen.
Deze brief is een zakelijke correspondentie van de Amsterdamse marktmeester of directeur van het marktwezen aan een marktkraamhouder, de heer H. Acohen. De toon is formeel en berispend. De kern van de brief is tweeledig: 1. **Mosplein:** De heer Acohen had zelf aangegeven te willen stoppen met zijn standplaats op het Mosplein (Amsterdam-Noord). De directeur merkt echter fijntjes op dat de plaats sowieso al was ingetrokken vanwege een betalingsachterstand van 1,35 gulden. 2. **Waterlooplein:** Acohen had geklaagd over een gebrek aan reactie op een eerdere brief. De directeur weerlegt dit door te stellen dat Acohen twee keer is opgeroepen voor overleg maar niet is verschenen. Als sanctie is zijn standplaats op de prestigieuze markt op het Waterlooplein ingetrokken op basis van het marktreglement.
Medisch getuigschrift / Doktersverklaring.
Het document is een medische verklaring opgesteld door arts Salomon Meijer ten behoeve van zijn patiënt, de heer H. Lap. De arts verklaart hierin dat de patiënt vanwege zijn fysieke gesteldheid hulp nodig heeft bij het uitvoeren van zijn werkzaamheden als marktkoopman. De lijst met afkortingen aan de linkerzijde verwijst naar diverse Amsterdamse ziekenfondsen uit die periode (zoals het *Amsterdamsch Ziekenfonds voor Ambtenaren* (A.Z.A.) en *Victoria* (VICT.)). De letter "R." bovenaan de handgeschreven tekst staat voor het Latijnse *Recipe* ('neem'), wat gebruikelijk was op doktersrecepten, maar hier dient als inleiding voor een algemene medische aantekening.
Getypte officiële brief (doorslag of kopie).
* **Inhoud:** De brief is een formele bevestiging van ontvangst en afhandeling van een klacht. De heer Dagloonder had op 6 februari 1939 een klacht ingediend over overlast veroorzaakt door "kramenzetters" (personen die marktkramen opbouwen en afbreken). De directeur laat weten dat de klacht is genoteerd en spreekt de hoop uit dat de overlast in de toekomst zal verminderen. * **Stijl:** De toon is zakelijk, afstandelijk en formeel-ambtelijk, kenmerkend voor de vooroorlogse correspondentie van overheidsinstanties. * **Sociale aspecten:** De naam van de geadresseerde, Dagloonder, is een bestaande familienaam maar verwees historisch ook naar een sociaal-economische status. De locatie, Nieuwe Uilenburgerstraat, bevond zich in een dichtbevolkte buurt waar veel straathandel en markten plaatsvonden.
Getypte brief (doorslag/kopie) op ongeletterd papier.
De brief is een formeel besluit van een gemeentelijke instantie (waarschijnlijk de Marktdienst van Amsterdam) gericht aan een marktkoopman, de heer Ph. Arons. De toon is zakelijk en bureaucratisch. De kern van de brief is de afwijzing van een verzoek. De heer Arons had gevraagd of hij zich op zijn standplaats op de Albert Cuypmarkt mocht laten bijstaan door een mevrouw Cohen-Arons (mogelijk zijn echtgenote of een familielid). De weigering is kort en bondig, zonder opgaaf van specifieke redenen in deze brief. Het woord "niet" is onderstreept om de negatieve beslissing te benadrukken en elke onduidelijkheid weg te nemen. De codes linksboven (VP/HG) verwijzen waarschijnlijk naar de opsteller en de typist van de brief. De handgeschreven notitie "extra" en "2 ex." wijzen op een administratieve handeling voor de archivering of verspreiding van kopieën.
Ambtelijke notitie / intern memo betreffende een verzoek om restitutie.
De tekst betreft een afwijzing van een verzoek om terugbetaling (restitutie). Een zeker persoon, de heer Gier, had verzuimd zijn legitimatiebewijzen of toegangskaarten tijdig te vernieuwen of te ordenen. Ondanks herhaalde waarschuwingen van het controlepersoneel ("portiers en personeel kaartencontrole") bleef hij nalatig. Als gevolg daarvan moest hij bij iedere controle een bedrag van 25 cent (f 0.25) betalen, waarschijnlijk als administratieve boete of voor tijdelijke bewijzen. Nu de definitieve kaarten voor het jaar 1939 eindelijk in orde zijn, heeft de heer Gier gevraagd om het eerder betaalde geld terug te krijgen. De opsteller van de notitie (waarschijnlijk Mees) vindt dit verzoek "onbeschaamd", aangezien de kosten het directe gevolg waren van de eigen laksheid van de betrokkene. De conclusie is dan ook resoluut: "geen restitutie". Deze beslissing wordt door een hogere functionaris geaccordeerd.
Document
Dit document is een officieel afschrift van een besluit genomen door het college van Burgemeester en Wethouders (B&W) van de gemeente Amsterdam. De kern van de zaak is de intrekking van een specifieke vergunning voor de heer K. Cramer. * **De vergunning:** De heer Cramer had sinds 30 november 1938 toestemming om marktkramen te plaatsen op de Ten Katestraat buiten de reguliere markttijden (mogelijk voor opslag of vroege opbouw). * **De aanleiding:** De Dienst van het Marktwezen rapporteerde dat de heer Cramer geen gebruik meer maakte van dit recht. * **Het besluit:** Op basis van dit rapport hebben B&W besloten de vergunning officieel in te trekken. * **Ondertekening:** Het document is namens de burgemeester (Willem de Vlugt) en de secretaris (Van Lier) opgesteld. Het onderste deel is een officiële bevestiging dat dit een getrouwe kopie ("eensluitend afschrift") is, bekrachtigd door de handtekening van de secretaris.
Getypte brief (doorslag of archiefkopie) met handgeschreven annotaties.
Het document is een zakelijke mededeling van een gemeentelijke instantie aan een burger. De kern van de brief is de intrekking van een toegewezen marktplaats op de Dapperstraat-markt in Amsterdam. **Kernpunten:** * **Intrekking:** De heer Stam had een plaats toegewezen gekregen die op 11 september 1939 in had moeten gaan, maar deze is ingetrokken naar aanleiding van een briefkaart die Stam zelf op 5 september stuurde. * **Procedure:** De directeur wijst de ontvanger op de strikte procedure voor heraanvraag: men kan niet schriftelijk reageren, maar moet "persoonlijk ten hoofdkantore" verschijnen om weer op de sollicitantenlijst (wachtlijst) te worden geplaatst. * **Vorm:** De tekst is zakelijk en bureaucratisch van toon. De handgeschreven toevoeging "extra" en de notitie rechtsboven duiden op administratieve verwerking binnen het archief of de verzending.
Getypte brief met handgeschreven aantekeningen.
* **Inhoud:** De brief is een formeel verzoek aan een marktkoopman (de heer Draayer) om een medisch bewijsstuk aan te leveren. De heer Draayer had blijkbaar op 10 januari laten weten dat hij niet op de markt kon verschijnen. De directie eist nu een officiële doktersverklaring om deze afwezigheid te legitimeren. * **Taal en spelling:** Het document hanteert de destijds gebruikelijke formele spelling en naamvallen ("den Heer", "by", "blyken", "dezer"). De term "per omgaande" onderstreept de urgentie van het verzoek; het antwoord werd met de eerstvolgende post terug verwacht. * **Administratieve sporen:** De aantekening "Verzonden 26/1" bevestigt dat de brief op de dag van datering daadwerkelijk is uitgegaan. De code "Wyk 9" verwijst naar de administratieve wijkindeling van Amsterdam in die periode; de Anjeliersstraat ligt in de Jordaan.
Getypte brief (doorslag of kopie).
Deze brief is een formeel antwoord van een niet nader genoemde directeur (zeer waarschijnlijk van de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen) aan de heer A.J. Koestal. De heer Koestal had op 11 september 1939 een verzoek ingediend, mogelijk om marktonderzoek te doen of om andere redenen achter marktkramen te mogen staan. De directeur wijst dit verzoek resoluut af. Hij stelt dat het zonder expliciete toestemming verboden is om zich achter de stal van een marktkoopman te bevinden. Tevens wordt specifiek vermeld dat het doel dat de heer Koestal in zijn brief beschreef, geen aanleiding geeft om een uitzondering te maken. De toon is zakelijk, ambtelijk en streng. De handgeschreven aantekening "Verzonden 2/10 - '39" geeft aan dat de brief effectief twee dagen na datering is verstuurd.
Officiële brief/kennisgeving (waarschijnlijk een doorslag voor het archief).
Deze brief is een officiële reactie op een verzoek van de heer S. Boer. De heer Boer had blijkbaar een brief gestuurd (gedateerd 5 oktober 1939) met het verzoek om tijdelijk niet aan zijn verplichting te hoeven voldoen om zijn standplaats op de Dappermarkt in te nemen. De directeur willigt dit verzoek in en verleent hem een uitstel van vier weken, ingaande op de datum van de brief (24 oktober 1939). Uit de tekst blijkt dat er strikte regels waren voor marktkraamhouders: zij hadden de plicht hun toegewezen plek regelmatig te bezetten, op straffe van het mogelijk verliezen van hun vergunning of standplaats.
Getypte brief (doorslag of kopie).
* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek. De heer Eggers had gevraagd of hij gratis een staanplaats mocht krijgen op de markt aan de Lindengracht. De directeur antwoordt dat dit niet mogelijk is: als hij daar als koopman wil staan, moet hij gewoon het geldende marktgeld betalen. * **Taalgebruik:** De stijl is ambtelijk en zakelijk ("niet voor inwilliging in aanmerking kan komen", "ernstige bedoeling"). * **Administratieve sporen:** De aantekening "verzonden 23/3" laat zien dat de brief een dag na de datering daadwerkelijk op de post is gegaan. De initialen "VP/G." verwijzen waarschijnlijk naar de opsteller en de typist.
Getypte brief (doorslag of kopie voor archief).
* **Inhoud:** De brief is een officiële sommatie aan de heer G.v.d. Woudt. De aanleiding is een overtreding geconstateerd op vrijdag 24 maart 1939 op de Lindengrachtmarkt. De heer Woudt had daar materiaal (zoals marktkramen of uitstaltitels) verhuurd zonder de benodigde vergunning. * **Doel:** De ontvanger wordt ontboden op het kantoor aan de Jan van Galenstraat 14 op woensdag 29 maart. * **Sanctie:** Er wordt gedreigd met een verbod op het plaatsen van materiaal op markten als de ontvanger niet verschijnt. * **Taalgebruik:** Formeel, ambtelijk Nederlands uit het interbellum (gebruik van "jl.", "a.s.", "mynen", "zoudt"). * **Administratieve sporen:** De aantekening "Verzonden 28/3" geeft aan dat de brief een dag na datering daadwerkelijk is uitgegaan. Het adres Jan van Galenstraat 14 duidt op het kantoor van de Centrale Markthallen in Amsterdam.
Getypte brief op roze/mauve papier.
* **Kernboodschap:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek om een verklaring van vakbekwaamheid of opleiding. * **Inhoud:** De heer Spruyt had een brief van de Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale overlegd om aan te tonen dat hij over de juiste papieren of ervaring beschikte in de kleinhandel van tuinbouwgewassen (vroege aardappelen). De betreffende instantie stelt echter dat zij geen gegevens hebben die bevestigen dat hij de afgelopen twee jaar een afdoende opleiding heeft genoten, waardoor de gevraagde verklaring niet kan worden afgegeven. * **Stijl:** De brief is geschreven in de formele, ambtelijke stijl van de jaren dertig, inclusief de toenmalige spelling (bijv. "den", "overgelegden").
Getypte brief met handgeschreven kanttekeningen.
Deze brief is een formeel administratief schrijven van een Amsterdamse directeur (waarschijnlijk van het Marktwezen) aan de heer H. Frank. De kern van de brief is de inwilliging van een verzoek om uitstel. De heer Frank had blijkbaar een vaste staanplaats op de Lindengracht-markt, waarvoor de verplichting gold deze regelmatig te bezetten om het recht op de plek te behouden. Naar aanleiding van een brief van Frank van 20 oktober 1939 krijgt hij uitstel van deze bezettingsplicht tot eind november 1939. De toon is zakelijk en procedureel. De handgeschreven toevoegingen ("extra" en namen/codes) duiden op interne administratieve verwerking of prioriteitsstelling binnen het gemeentelijk apparaat.
Getypte brief (doorslag of officieel afschrift).
* **Taalgebruik:** De brief is opgesteld in zakelijk, ambtelijk Nederlands met de destijds gangbare spelling (bijv. "mogelyk", "den regel", "U" met hoofdletter). * **Inhoud:** De brief is een afwijzing van een specifiek verzoek, maar biedt tegelijkertijd een alternatieve oplossing. De heer Koning had gevraagd om zijn oude vaste staanplaats op de Ten Katemarkt terug te krijgen. Hoewel dit specifiek niet kan, wordt hij erop gewezen dat hij nu een 'voorkeurskaart' heeft. * **Administratieve context:** De codes links- en rechtsboven duiden op een zorgvuldige archivering binnen een gemeentelijke instelling. De handgeschreven toevoeging "extra" zou kunnen duiden op een bijzondere verzendwijze of een specifieke status van het dossier.
Zakelijke brief (doorslag).
Deze brief is een formeel antwoord van de directeur (waarschijnlijk van de Centrale Markt in Amsterdam) op een verzoek van de heer P. Vroegop. Het verzoek van Vroegop, gedaan op 14 september 1939, wordt afgewezen. De kern van de afwijzing is van financiële aard. De heer Vroegop had blijkbaar gevraagd om een aanpassing of teruggaaf van het "entréégeld" (toegangsgeld) voor zijn personeel (vier man) voor de Centrale Markt over de periode van 1 januari tot 15 augustus van dat jaar. De directeur rekent voor dat de kosten bij een maandtarief (4 man x 8 maanden x 0,25 gulden = 8 gulden) precies gelijk zijn aan het jaartarief dat reeds betaald is. Er is dus geen financieel nadeel voor de heer Vroegop, waardoor er geen reden is om aan zijn verzoek tegemoet te komen. De handgeschreven aantekeningen bovenin suggereren dat de brief door verschillende functionarissen ("ter griffie"?) is gezien of afgehandeld.
Brief (doorslag/kopie voor administratie)
In deze brief reageert de directeur van (vermoedelijk) het Amsterdams Marktwezen op een verzoek van markthandel P. Edel uit Landsmeer. De heer Edel had gevraagd om tijdelijk zijn standplaats op de Albert Cuypmarkt niet te hoeven bezetten en om gedurende die tijd vrijgesteld te worden van de betaling van marktgeld. De directeur gaat akkoord met de afwezigheid voor een periode van maximaal twee maanden. Echter, het verzoek om vrijstelling van betaling wordt strikt afgewezen. De koopman moet het wekelijkse marktgeld blijven voldoen, ook als hij er niet staat. De handgeschreven notitie "Verzonden 5/11" bevestigt dat het schrijven daadwerkelijk een dag na de opstelling is verzonden.
Officiële correspondentie (kopie/doorslag).
Deze brief is een formeel antwoord van de directeur van het Amsterdamse marktwezen aan de heer I. Bonte Jr. De heer Bonte had op 20 november 1940 verzocht om vrijstelling van de plicht om zijn marktkraam persoonlijk te bemannen. De directeur stemt hiermee in voor de periode tot 1 maart 1941. Er wordt echter een strikte voorwaarde gesteld: het wekelijkse marktgeld (stageld) moet gedurende zijn afwezigheid gewoon doorbetaald worden aan de dienstdoende marktambtenaar. De brief bevat ambtelijke details zoals het wijknummer ("Wyk 1") en een referentienummer, wat duidt op een strak gereguleerd administratief systeem. De handgeschreven aantekening "Verzonden" geeft aan dat dit een archiefkopie is van een verzonden stuk.
Dienstbrief (doorslag of kopie).
* **Inhoud:** Het document is een officiële afwijzing van een verzoek. De heer Zandvoort had gevraagd of hij op zijn marktplaats op de Lindengracht hulp mocht krijgen van een 13-jarig meisje. * **Besluit:** Het verzoek wordt resoluut afgewezen. Het woord "niet" is in de getypte tekst onderstreept om de nadruk te leggen op de weigering. * **Taalgebruik:** Formeel en ambtelijk ("naar aanleiding van", "vervatte verzoek", "inwilliging"). * **Handgeschreven toevoegingen:** De notitie "Zie M. de Haan" verwijst waarschijnlijk naar een relevante ambtenaar of een gerelateerd dossier. De notitie "extra" zou kunnen wijzen op een specifieke administratieve afhandeling of status van de brief.
Officiële waarschuwingsbrief.
Het document is een formeel schrijven van een Amsterdamse instantie aan een marktkoopman, de heer J.A. Pitters. De kern van de brief is een "ernstige waarschuwing" vanwege een overtreding van de marktvoorschriften op 30 maart 1940. De heer Pitters had zijn twee karren op de Lindengrachtmarkt zodanig geplaatst dat zij de doorloop blokkeerden. De toon is zakelijk en autoritair, kenmerkend voor de vooroorlogse bureaucratie. De afkorting "HG." linksboven zou kunnen verwijzen naar een specifieke afdeling of dossiercategorie (mogelijk 'Handelsgelegenheid'). Het nummer "28/30/2 M." is een archief- of dossierkenmerk. De vermelding "Wijk 9" duidt op de indeling van Amsterdam in administratieve wijken destijds.
Officiële brief/kennisgeving (doorslag van een typoscript).
Deze brief is een officiële reactie van een gemeentelijke instantie (waarschijnlijk de Dienst der Markten) op een verzoek van de heer I. Gobets. De heer Gobets had op 29 oktober 1940 verzocht om tijdelijk ontheven te worden van de plicht om zijn marktplaats op de Westerstraat-markt in te nemen. De directeur verleent dit uitstel voor een periode van maximaal twee maanden, ingaande op de datum van de brief (18 november 1940). Hieraan is echter de strikte voorwaarde verbonden dat het wekelijkse marktgeld doorbetaald moet worden, ook al wordt de plek niet bezet. Dit type administratieve correspondentie was gebruikelijk voor de regulering van markthandel in Amsterdam.
Officiële brief (doorslag van een getypt exemplaar).
Deze brief is een formeel besluit naar aanleiding van een verzoek van de heer W.M. Pitters. De heer Pitters had op 18 mei 1940 (vlak na de Nederlandse capitulatie) verzocht om tijdelijk ontheven te worden van de plicht om zijn staanplaats op de markt aan de Lindengracht in te nemen. De directeur verleent dit uitstel tot uiterlijk 1 augustus 1940. Er wordt echter een belangrijke voorwaarde gesteld: de wekelijkse betaling van het marktgeld moet ononderbroken doorgaan. Dit wijst erop dat de gemeente haar inkomsten wilde veiligstellen en de marktplaats formeel bezet wilde houden, zelfs als de koopman er fysiek niet aanwezig was.
Doorslag van een zakelijke brief (typschrift op dun doorslagpapier).
* **Inhoud:** De brief is een formele uitnodiging voor een gesprek. De heer Huis had op 24 oktober 1940 een brief gestuurd naar het "Quartieramt". In reactie daarop wordt hij nu verzocht om zich te melden bij bedrijfschef J. Broerse op de Centrale Markt in Amsterdam voor een onderhoud tussen 9 en 10 uur 's ochtends. * **Taalgebruik:** De brief hanteert de destijds gebruikelijke formele ambtelijke stijl en spelling (bijv. "Utrechtschedwarsstraat", "gerichten", "tusschen"). Opvallend is het consequente gebruik van de letter "y" in plaats van "ij" (bijv. "by", "bedryfschef", "myn", "Wyk"), wat vaker voorkwam op schrijfmachines uit die tijd of als specifieke stijlvoorkeur. * **Organisatie:** De afzender is een directeur van een niet nader genoemde gemeentelijke dienst. Gezien de locatie van de afspraak (de Centrale Markt aan de Jan van Galenstraat) en de betrokkenheid van een "bedrijfschef", gaat het waarschijnlijk om de directie van de Amsterdamse Marktwezen.
Document
Dit document is een formele afwijzing van een verzoek tot tijdelijke overdracht van een ventvergunning. Mevrouw Lijmer had verzocht of haar zoon de nering van haar echtgenoot, Nathan Lijmer, mocht voortzetten omdat deze laatste in hechtenis zat. De wethouder, Floor van Meurs, wijst dit verzoek af op basis van het "strafblad" van de echtgenoot; hij zou de regels voor straathandel veelvuldig hebben overtreden. De toon is kort en bureaucratisch, typerend voor de gemeentelijke correspondentie uit die tijd. De afkorting "Afd. L.M." staat voor de Afdeling Levensmiddelen.
Doorslag van een getypte brief (officieel schrijven).
Deze brief is een formeel antwoord op een verzoek van de heer L. Kanes. De heer Kanes had via een briefkaart op 16 december 1940 verzocht om zijn staanplaats op de markt in de Westerstraat tijdelijk niet te hoeven bezetten. De directeur verleent hiervoor toestemming voor een periode van twee weken vanaf de datum van de brief (dus tot ongeveer 16 januari 1941). Er wordt echter een belangrijke voorwaarde gesteld: hoewel hij er niet hoeft te staan, moet het wekelijkse marktgeld wel gewoon doorbetaald worden aan de dienstdoende ambtenaar. Dit duidt op strikte handhaving van de marktreglementen, zelfs bij afwezigheid. De vermelding "Wijk 20" heeft waarschijnlijk betrekking op de administratieve indeling van de stad of de marktsector.
Getypte doorslag van een officiële brief.
* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek. De heer Wessels had op 13 maart 1940 verzocht om assistentie te krijgen van een jongen die jonger is dan 18 jaar. Dit verzoek wordt door de directeur afgewezen. * **Taalgebruik:** Het taalgebruik is typisch voor de ambtelijke correspondentie van die tijd: formeel, afstandelijk en beknopt ("niet voor inwilliging in aanmerking kan komen"). * **Administratieve details:** De handgeschreven aantekening "Verzonden 22/3-'40" bevestigt de feitelijke verzending op de dag van datering. De code "Wijk 22A" duidt op de administratieve indeling van Amsterdam in die periode.
Doorslag van een officiële brief (ambtelijke correspondentie).
Deze brief is een zakelijke mededeling van de directeur van een Amsterdamse gemeentedienst aan de heer M. Stoller. De heer Stoller had op 12 december 1940 per briefkaart verzocht om een standplaats voor de verkoop van kerstbomen. In het antwoord wordt hem meegedeeld dat hij zich op maandag 16 december om 10:00 uur 's ochtends moet melden bij de marktambtenaar op de Boom- en Bloemmarkt aan het Singel in Amsterdam. De toon is strikt formeel en administratief, kenmerkend voor ambtelijke correspondentie uit die periode. De afkortingen "jl." (jongstleden), "a.s." (aanstaande) en "v.m." (voormiddag) worden gebruikt conform de toenmalige schrijfwijze.
Getypte officiële brief (doorslag/kopie) met handgeschreven kanttekeningen.
De brief is een officiële aanzegging van een strafmaatregel tegen een marktkopman, de heer I. Ensel. De kern van het vergrijp is dat de heer Ensel zich op de Albert Cuypmarkt heeft laten "assisteren" zonder de vereiste officiële toestemming. Dit document onthult een strikt handhavingsbeleid: 1. **Recidive:** De heer Ensel had reeds een voorwaardelijke straf uitstaan van 16 juli 1940. 2. **Cumulatie van straffen:** Omdat hij de voorwaarde schond, wordt de oude straf (1 dag ontzegging) geactiveerd én wordt er een nieuwe straf (1 dag ontzegging) opgelegd voor de nieuwe overtreding. 3. **Sanctie:** Een totaalverbod om op de Amsterdamse markten te staan voor de duur van twee opeenvolgende dagen (2 en 3 oktober 1940). Dit betekende direct inkomstenverlies voor de betrokkene.
Doorslag van een getypte brief (officieel schrijven).
Deze brief is een officiële aanzegging van een straf aan een marktkraamhouder, de heer G. Slikker. De aanleiding is een overtreding van de marktregels op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam op 21 september 1940. De heer Slikker had de markt niet op tijd verlaten. Omdat hij reeds een voorwaardelijke straf had uitstaan (van 16 juli 1940), wordt deze nu omgezet in een onvoorwaardelijke straf. Daarnaast krijgt hij voor de nieuwe overtreding een extra dag straf. Het resultaat is een verbod om op woensdag 2 en donderdag 3 oktober 1940 een standplaats in te nemen op de Amsterdamse markten. De brief is zakelijk en streng van toon, typerend voor de gemeentelijke handhaving van die tijd.
Officiële waarschuwingsbrief.
Deze brief is een formele waarschuwing aan een marktkopman, de heer I. Drukker. De aanleiding is een overtreding van de marktvoorschriften op de Ten Katemarkt op zaterdag 12 oktober 1940. De heer Drukker had die dag twee assistenten bij zijn marktkraam, terwijl hij slechts toestemming had voor één assistent. De toon van de brief is ambtelijk en streng ("Ik waarschuw U hierbij ernstig"). De brief bevat diverse administratieve kenmerken, zoals een dossiernummer, een wijknummer en een verzenddatum. De handgeschreven aantekening "verzonden 18/10" laat zien dat de brief de dag na dagtekening daadwerkelijk is verstuurd.
Getypte brief (doorslag) met handgeschreven kanttekeningen.
Deze brief is een officiële beschikking van een gemeentelijke directeur aan een marktkoopman, de heer J. Dagloonder. De heer Dagloonder had op 22 april 1940 schriftelijk verzocht om uitstel van zijn verplichting om zijn "voorkeurskaart" te gebruiken. Een voorkeurskaart gaf een koopman recht op een vaste standplaats op een markt, maar daar stond vaak de plicht tegenover om die plaats ook daadwerkelijk en regelmatig te bezetten. De directeur willigt het verzoek in en verleent een uitstel van maximaal vier weken, ingaande op de datum van de brief (16 mei 1940). De betreffende markt is de bekende Albert Cuypmarkt in Amsterdam. De toon van de brief is strikt zakelijk en bureaucratisch.
Doorslag van een uitgaande ambtelijke brief.
Deze brief is een zakelijke mededeling van een Amsterdamse gemeentelijke instantie aan een burger. De heer Verduin had blijkbaar op 10 oktober 1940 een brief gestuurd met een vraag over een specifieke koopman op de Dapperstraat-markt. De directeur antwoordt dat deze koopman terug is uit Duitsland en zijn plek op de markt weer heeft ingenomen. Het document vertoont de typische kenmerken van een archiefstuk: een referentienummer voor dossiervorming en een handgeschreven aantekening van de verzenddatum (een dag na de datering van de brief zelf). De toon is strikt formeel en beknopt.
Typoscript (doorslag van een uitgaande brief).
* **Inhoud:** Het betreft een uiterst korte, formele afwijzing. De heer Dessaur had op 2 juni 1941 een schriftelijk verzoek ingediend, dat hier zestien dagen later zonder opgaaf van redenen wordt afgewezen. * **Stijl:** De toon is ambtelijk en afstandelijk ("bericht ik U", "niet kan worden voldaan"). Dit is kenmerkend voor de zakelijke correspondentie uit die periode. * **Annotaties:** De aantekening "Verzonden 18/6" dient als administratieve verificatie van de verzenddatum. De initialen "HG." en de handgeschreven naam/paraaf "M. de Leeuw" verwijzen waarschijnlijk naar de opsteller en de controlerend ambtenaar. * **Conditie:** De tekst is goed leesbaar, hoewel de typemachine-aanslag op het doorslagpapier soms wat vaag is.
Officieel besluit / Beschikking van het College van Burgemeester en Wethouders.
Dit document betreft de intrekking van een specifieke vergunning van een marktkoopman genaamd J. Brand. * **De kern:** De heer Brand had sinds 1938 de gunst om zijn kramen op te zetten buiten de reguliere markttijden op vier Amsterdamse locaties (Westerstraat, Noordermarkt, Lindengracht en Mosplein). * **De aanleiding:** De vergunninghouder heeft structureel verzuimd het verschuldigde 'kramengeld' (staangeld) te betalen, ondanks eerdere waarschuwingen van de Dienst van het Marktwezen. * **Het besluit:** Het college besluit de extra faciliteit in te trekken voor drie van de vier locaties (de Westerstraat, Noordermarkt en Lindengracht worden expliciet genoemd in het besluit onderaan). * **Opvallend:** De handgeschreven krabbels rechtsboven duiden op de interne circulatie binnen de gemeentelijke diensten (Marktwezen, Directeur, Inspectie).
Brief (doorslag of officieel bericht)
* **Kernboodschap:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek. De heer Nyenhuis had op 31 oktober 1941 gevraagd om een toewijzing van riviervis, maar een onderzoekscommissie heeft besloten dat hij hier niet voor in aanmerking komt. * **Toon:** De stijl is strikt zakelijk en ambtelijk, kenmerkend voor overheidscommunicatie uit die periode. De afwijzing wordt niet nader gemotiveerd, behalve door te verwijzen naar het besluit van de commissie. * **Organisatie:** De genoemde "Visschery-Centrale" was het orgaan dat tijdens de bezettingsjaren toezicht hield op de visserij en de distributie van visproducten.
Officiële brief van een gemeentelijke instantie.
Deze korte zakelijke brief is een formele afwijzing van een verzoek. De heer Segers had op 18 september (vermoedelijk 1941) een brief gestuurd naar het Marktwezen. De directeur antwoordt dat een identiek verzoek precies een jaar eerder, op 18 september 1940, ook al was afgewezen. De directeur stelt dat er na een "hernieuwd onderzoek" geen reden is om de eerdere beslissing te herzien. De toon is kortaf en ambtelijk-beslist. De spelling (zoals "my", "mynerzyds", "dezen") is kenmerkend voor de vroege 20e-eeuwse ambtelijke schrijfwijze die destijds nog gangbaar was.
Handgeschreven brief (waarschijnlijk gericht aan een gemeentelijke instantie of werkgever).
Deze brief is een indringend persoonlijk bewijsstuk van de vroege Jodenvervolging in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. Mevrouw Melhado-Haring reageert op een schrijven (mogelijk een oproep voor werk of een administratieve navraag) en legt uit dat haar echtgenoot, J. Melhado, niet aanwezig kan zijn. De kern van de brief is de mededeling dat haar man op **22 februari [1941]** "van straat is opgepakt" en naar Duitsland is overgebracht. Zij verzoekt de instantie om zijn "plaats vrij te houden" tot zijn terugkeer. Dit getuigt van de hoop, die achteraf bezien tragisch was, dat de opgepakte mannen spoedig zouden terugkeren. De onderin genoemde locaties "Zwanenburgwal" en "Uilenburg" verwijzen naar het hart van de oude Jodenbuurt in Amsterdam, wat de context van de razzia's verder bevestigt.
Document
In dit document verleent de directeur van het Amsterdamse marktwezen een officiële vrijstelling aan de heer R.J. Koot. De heer Koot had een vaste standplaats op de markt in de Jan Evertsenstraat, maar kon deze niet persoonlijk bezetten omdat hij in Frankrijk werkzaam was. De brief stelt twee belangrijke voorwaarden: 1. De vrijstelling is tijdelijk en gekoppeld aan de duur van de werkzaamheden in Frankrijk. 2. De financiële verplichting blijft bestaan: het wekelijkse "marktgeld" moet doorbetaald worden aan de dienstdoende ambtenaar, ondanks de fysieke afwezigheid van de koopman. Dit was essentieel voor het behoud van de vergunning op de lange termijn.
Zakelijke brief/kennisgeving (mogelijk een doorslag).
De brief is een formele afwijzing van een niet nader gespecificeerd verzoek. De heer Verschuren had op 19 december 1941 een brief gestuurd, die binnen drie dagen is afgehandeld door een speciale commissie van de Visscherijcentrale. De toon is kort en bureaucratisch ("geen aanleiding bestaat aan Uw verzoek te voldoen"), zonder verdere onderbouwing of motivering van het besluit. Het adres op de Zeedijk 126 II bevindt zich in het hart van het oude centrum van Amsterdam.
Getypte brief (doorslag of kopie).
Deze brief is een zakelijke correspondentie van de Amsterdamse marktautoriteiten aan een individuele marktkoopman, Abraham Schelvis. De kern van de brief is een akkoord op een verzoek tot betalingsregeling. * **Schuldvraag:** De heer Schelvis had een standplaats op de Albert Cuypmarkt die blijkbaar is ingetrokken. Hieraan was een schuld verbonden (waarschijnlijk achterstallig staangeld). * **Regeling:** Hij krijgt toestemming om deze schuld af te lossen met een bedrag van 0,50 gulden per week, te betalen aan de marktambtenaar ter plaatse. * **Sanctie:** De brief bevat een expliciete uitsluiting: zolang de schuld niet volledig is afbetaald, is hij uitgesloten van deelname aan alle markten in Amsterdam.
Getypte brief (doorslag/archiefkopie).
De brief is een officiële beschikking aan de heer J. Canes betreffende zijn standplaats op de markt in de Westerstraat te Amsterdam. De heer Canes had op 29 april een verzoek ingediend, waarop de directie hem een uitstel van twee maanden verleent voor de plicht om zijn marktplaats fysiek te bezetten. Een strikte voorwaarde is dat het verschuldigde marktgeld gedurende deze periode wekelijks blijft worden voldaan aan de dienstdoende ambtenaar. Opvallend is de administratieve precisie (verwijzing naar "Wijk 20" en dossierkenmerk "33/33/2 M") en de opmerkelijke spelfout in de functietitel van de ondertekenaar ("Diredteur").
Doorslag van een officiële brief (archiefkopie).
Deze brief is een zakelijke afwijzing van een verzoek om een "toewijzing van gerookte aal". De heer Nijenhuis had op 5 juni 1942 een verzoek ingediend, dat vervolgens is getoetst door een speciale commissie van de Visscherijcentrale. De uitkomst is negatief: hij krijgt geen toewijzing. De toon is kort, formeel en bureaucratisch, kenmerkend voor de ambtelijke correspondentie uit die tijd. Het feit dat dit een doorslag is op grijsachtig papier met een verzendkrabbel suggereert dat dit het exemplaar is dat voor de administratie van de verzender is bewaard.
Officiële brief/kennisgeving (waarschijnlijk een doorslag voor het archief).
Dit document is een formele afwijzing van een verzoek om extra rantsoentoewijzing. De structuur is typisch voor ambtelijke correspondentie uit de jaren '40: * **Adressering:** Zeer specifiek, inclusief wijknummer, wat hielp bij de postbezorging en administratie in Amsterdam tijdens de bezetting. * **Inhoud:** De heer Lammers had op 16 augustus verzocht om een grotere toewijzing van aal (paling) en zoetwatervis. Dit verzoek is getoetst door een speciale commissie van de Visscherijcentrale en afgewezen. * **Taalgebruik:** Formeel en afstandelijk ("deel ik U mede", "geen gevolg worden gegeven"). * **Administratieve sporen:** De aantekening "Verzonden" met datum linksboven bevestigt dat de brief daadwerkelijk is uitgegaan en dat dit exemplaar het archiefstuk is.
Getypt doorslagexemplaar van een officiële brief.
* **Inhoud:** De brief is een korte, zakelijke afwijzing van een verzoek. De heer Karseboom had op 13 juli 1942 verzocht om opnieuw toegang te krijgen tot de Centrale Markt in Amsterdam. Dit verzoek wordt zonder opgaaf van redenen afgewezen door de waarnemend directeur. * **Terminologie:** Het gebruik van "weder toegang" impliceert dat de geadresseerde de toegang tot het marktterrein al eerder was ontzegd. De afkorting "dd." staat voor *de dato* (van de datum) en "j.l." voor *jongstleden*. * **Vorm:** Het document is een doorslag (carbonkopie), herkenbaar aan de typerende vage lettertekening en de kleur van het papier. De handgeschreven aantekening linksboven diende als administratieve bevestiging dat het origineel daadwerkelijk was verzonden.
Getypte brief (doorslag of kopie op dun grijs/blauw papier).
Dit document is een formele, bureaucratische afwijzing. De heer Stieltjes had op 9 mei 1942 een verzoek ingediend bij de Visscherijcentrale. De brief vermeldt dat een speciale commissie dit verzoek heeft behandeld, maar tot de conclusie is gekomen dat het niet ingewilligd wordt. Er wordt geen specifieke reden voor de afwijzing gegeven, wat typerend is voor de zakelijke en soms afstandelijke correspondentie van overheids- of semi-overheidsinstanties uit die tijd. De handgeschreven aantekening "Verzonden 10/6" duidt op de administratieve verwerking in het archief van de afzender.
Getypte brief (doorslag of officieel archiefstuk).
* **Inhoud:** De brief is een zakelijke afwijzing van een aanvraag. De heer Portengen had op 2 februari 1942 verzocht om een "expediteurskaart". De directeur laat weten dat deze op dit moment niet worden uitgegeven, maar dat de aanvrager op een wachtlijst ("sollicitantenlijst") is geplaatst. * **Toon:** Formeel-ambtelijk taalgebruik, kenmerkend voor de vroege jaren 40 ("jl.", "bericht ik U", "te zijner tijd"). * **Administratieve context:** Het document bevat diverse bureaucratische kenmerken zoals een wijknummer (Wijk 11) en een specifiek dossiernummer, wat wijst op een strak georganiseerde administratie tijdens de bezettingsjaren.
Doorslag van een officiële brief/kennisgeving.
De brief is een zakelijke afwijzing van een aanvraag voor een "expediteurskaart". De heer Kleuver had op 10 februari 1942 een verzoek ingediend, maar krijgt te horen dat deze kaarten op dat moment niet worden uitgegeven. Als enige tegemoetkoming wordt vermeld dat zijn naam op een wachtlijst ("sollicitantenlijst") is geplaatst. De toon is kort en formeel-bureaucratisch. De toevoeging "Wijk 16" bij het adres duidt op een administratieve onderverdeling van de stad Amsterdam.
Getypte brief (doorslag of officieel bericht).
De brief is een formele, ambtelijke afwijzing. De heer Hofstee had op 4 maart 1942 een verzoek ingediend voor een "kruierskaart". Dit was een officiële vergunning of legitimatiebewijs om als kruier (iemand die bagage versjouwt, meestal op een station) te mogen werken. De directeur deelt mede dat er op dat moment geen kaarten worden uitgegeven. De reden hiervoor wordt niet expliciet genoemd, behalve dat de uitgifte is stopgezet. De aanvrager wordt wel op een wachtlijst ("sollicitantenlijst") geplaatst. De toon is kort en zakelijk, kenmerkend voor de bureaucratie uit die tijd.
Ambtelijke correspondentie / intern memo van de gemeente Amsterdam (Afdeling Marktwezen).
Dit document is een typisch voorbeeld van de ambtelijke molen binnen de gemeente Amsterdam tijdens de vroege jaren '40. De kern van de zaak is de intrekking van een marktvergunning van de heer M.J. Dinkeloo, wonende aan de Van der Hoopstraat 33 (in de Staatsliedenbuurt). De heer Dinkeloo had sinds november 1938 toestemming om kramen te plaatsen op drie specifieke locaties: de Lindengracht, de Jacob Catskade en de Westerstraat. Dit waren (en zijn) belangrijke marktlocaties in en rond de Jordaan. Omdat hij zijn bedrijf per 15 juni 1942 heeft stopgezet, moet de vergunning formeel worden beëindigd door het college van Burgemeester en Wethouders. De annotaties bovenin tonen het interne traject: van de bespreking van het voorstel op 16 juli tot de definitieve vastlegging op 20 juli.
Getypte brief (doorslag).
De brief is een formeel, zakelijk schrijven waarin een verzoek van de heer Gb. Veen uit Oostzaan wordt afgewezen. De heer Veen had op 16 oktober 1942 schriftelijk verzocht om een verhoging van zijn "toewijzing garnalen". De onbekende instantie (ondertekend door 'De Directeur') meldt dat een speciale commissie van de Visscherijcentrale onderzoek heeft gedaan en heeft besloten dat de verhoging niet wordt toegekend. De toon is kort en bureaucratisch, zonder opgaaf van specifieke redenen voor de afwijzing anders dan de uitkomst van het onderzoek door de commissie.
Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag op dun carbonpapier).
Dit document is een ambtelijke afwijzing van een schadeclaim of klacht. De heer Agterberg had op 16 augustus geklaagd over de kwaliteit van door hem gekochte aardappelen. De directie wijst de verantwoordelijkheid voor de slechte kwaliteit af door deze toe te schrijven aan de weersomstandigheden, wat juridisch of beleidsmatig als overmacht werd beschouwd. De brief eindigt met een optimistische noot dat de kwaliteit van de nieuwe oogst of leveringen beter is, waarmee verdere correspondentie wordt afgedaan. Het taalgebruik is formeel en typerend voor de vroege 20e eeuw (gebruik van de "u"-vorm met hoofdletter, spelling zoals "zoover" en "zoodat").
Getypte brief (doorslag of kopie).
* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek om een toewijzing van zoetwatervis. De heer Schoos had op 21 januari 1942 een verzoek ingediend, dat door een commissie van de Visscherij-centrale is beoordeeld en afgewezen. * **Toon:** De toon is ambtelijk, kortaf en beslist. Er wordt geen specifieke reden gegeven voor de afwijzing, anders dan dat de commissie heeft geoordeeld dat de geadresseerde niet in aanmerking komt. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de toenmalige spelling (bijv. "visch", "Februari" met hoofdletter) en formele briefstijlen ("deel ik U mede", "derhalve").
Getypte zakelijke brief (waarschijnlijk een doorslag/kopie).
* **Inhoud:** Het betreft een afwijzing van een verzoek om een "kruierskaart". De heer Fonteyne had hierom verzocht in een brief van enkele dagen daarvoor. De directeur laat weten dat er momenteel geen kaarten worden uitgegeven, maar dat de aanvrager op een wachtlijst (sollicitantenlijst) is geplaatst. * **Terminologie:** Een "kruierskaart" was een officiële vergunning of legitimatiebewijs om als kruier (iemand die tegen betaling bagage van reizigers versleept) te mogen werken, doorgaans op spoorwegstations. * **Vorm:** De brief is kort en strikt zakelijk. De handgeschreven notitie "Verzonden 9/7" dient als administratieve bevestiging van de verzenddatum, corresponderend met de datum in de tekst.
Officiële brief/correspondentie.
* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek om restitutie. De heer Blom had blijkbaar een betalingsbewijs verloren en dacht dat een gevonden en ingeleverd bewijs het zijne was. * **Kernboodschap:** De directeur deelt mede dat het gevonden betalingsbewijs dat op zijn kantoor ligt, niet overeenkomt met het door de heer Blom opgegeven verloren document. * **Taalgebruik:** Typisch ambtelijk Nederlands uit de jaren '40. Termen als "restitutie verleenen", "te mijnen kantore" en de afkorting "j.l." (jongstleden) getuigen van een formele, afstandelijke schrijfstijl. * **Fysieke kenmerken:** Getypte brief op dun papier (mogelijk doorslagpapier gezien de kleur), met een handgeschreven paraaf/handtekening en een klein administratief stempel.
Getypte brief (doorslag of kantoorkopie).
De brief is een formele, ambtelijke afwijzing. De heer Kuysten had op 10 maart 1942 een verzoek ingediend voor een "toewijzing van zoetwatervisch", wat door een speciaal ingestelde commissie is onderzocht en afgewezen. De toon is afstandelijk en beslist, zonder verdere opgaaf van redenen voor de afwijzing anders dan het resultaat van het "onderzoek". De handgeschreven aantekening "Verzonden 14/4" bevestigt dat de brief op de dag van datering daadwerkelijk is uitgegaan; dit exemplaar diende waarschijnlijk als dossierkopie voor de administratie.
Officiële brief/kennisgeving.
De brief is een formele afwijzing van een verzoek om extra rantsoentoewijzing. De heer Zwaan had op 3 augustus 1942 verzocht om een grotere hoeveelheid zoetwatervis en garnalen, waarschijnlijk voor commerciële doeleinden (gezien de adressering en het formele karakter). De beslissing is genomen door een specifieke commissie die was ingesteld door de Visscherijcentrale. De toon is kort en bureaucratisch, typerend voor overheidscommunicatie uit die periode. De afkorting "Kzn" achter de naam van de ontvanger staat voor "Klaaszoon" of een vergelijkbare patroniem, wat toen nog gebruikelijk was ter onderscheiding.
Doorslag van een getypte brief (officieel schrijven).
* **Inhoud:** Het document is een formele afwijzing van een verzoek. De heer Blom had op 4 mei 1943 een brief gestuurd. Dit verzoek is behandeld door een speciale commissie van de Visscherijcentrale, die heeft besloten het verzoek niet in te willigen. De aard van het verzoek wordt in deze brief niet gespecificeerd, maar gezien de afzender hield het waarschijnlijk verband met visserijrechten, toewijzingen of vergunningen. * **Toon:** De toon is kort, zakelijk en afstandelijk, typerend voor ambtelijke correspondentie uit die periode. * **Administratieve sporen:** De aantekening "Verzonden 8/5" duidt aan dat dit een kopie is voor het eigen archief (een doorslag), waarbij de verzenddatum handmatig is toegevoegd ter verificatie. De toevoeging "wijk 26a" bij het adres in Amsterdam werd vaak gebruikt voor een fijnmazige administratieve indeling, bijvoorbeeld voor de distributie.
Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag/kopie voor het archief).
* **Inhoud:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek betreffende "vischtoewijzingen". De heer Braan had blijkbaar gevraagd om een (extra) toewijzing van vis, wat door de Verdeelingcommissie van de Nederlandsche Visscherij Centrale is behandeld en afgewezen. Er wordt nadrukkelijk vermeld dat herhaling van het verzoek zinloos is omdat de lijsten tot april 1944 vaststaan. * **Taalgebruik:** De tekst is opgesteld in een ambtelijke en zakelijke stijl, typerend voor de bureaucratie tijdens de bezettingsjaren. Woorden als "vischtoewijzingen", "in zake" en "termen zijn gevonden" (gronden zijn gevonden) zijn kenmerkend voor deze periode. * **Fysieke kenmerken:** Het betreft een getypt document op dun doorslagpapier. De handgeschreven rode notitie dient als administratieve bevestiging van verzending.
Typschrift (waarschijnlijk een doorslag/kopie van een officiële verzonden brief).
Dit document is een ambtelijke afwijzing op een verzoek van een kleine handelaar uit de Jordaan (Amsterdam). De heer Bommels had blijkbaar een aanvraag ingediend om opgenomen te worden in de officiële distributie van verse vis. De kern van de afwijzing is categorisering. De gemeente stelt dat Bommels geen "visroker" is in de strikte zin van het woord, omdat hij zelf geen verse vis verwerkt (rookt), maar enkel handelde in haring en reeds gerookte vis. De bureaucratische logica dicteert dat hij daarom geen recht heeft op een toewijzing van verse vis. Dit illustreert hoe de overheid tijdens de bezettingsjaren de volledige controle probeerde te houden over de schaarse goederenstromen door middel van rigide definities van beroepsgroepen.
Getypte brief (doorslag/archiefexemplaar).
* **Inhoud:** Het betreft een zakelijke afwijzing van een huurverzoek. De heer Fafieanie had op 24 juni 1944 verzocht om een "loodsje" te mogen huren. De waarnemend directeur deelt mede dat dit niet mogelijk is, omdat het object al aan een andere gegadigde is verhuurd. * **Vorm:** De brief is kort en bondig, zoals gebruikelijk in formele correspondentie uit die tijd. Het feit dat het een doorslag is met een handgeschreven verzenddatum ("Verzonden 2/8") wijst erop dat dit het exemplaar is dat voor de eigen administratie van de verzender bewaard werd. * **Naam:** De achternaam 'Fafieanie' is een specifieke familienaam die vaker in Amsterdam voorkomt. De Egelantierstraat bevindt zich in de Jordaan.
Relevante Archieffragmenten
# TRANSCRIPTIE *extra* VD/HG. den Heer A. Melhado, Zandstraat 38 I, Amsterdam-Centrum. Wijk 2. 30/63/2 M. 2 December 1940. Naar aanleiding van Uw brief d.d. 8 November jl. verleen ik U hierbij toestemming Uw plaats op de markt Waterlooplein gedurende vier weken na dato dezes niet te bezetten, zulks in verband met Uw gezondheidstoestand. Het terzake verschuldigde marktgeld dient echter wekeli...
# TRANSCRIPTIE [Handgeschreven, rechtsboven:] *M. de Boer* [?] [Handgeschreven, midden boven:] *Verzonden 3/12* VD/HG. den Heer A. Melhado, Zandstraat 38 I, <u>Amsterdam-Centrum.</u> Wijk 2. 30/63/2 M. ...
# TRANSCRIPTIE [Briefhoofd met wapen van Amsterdam] **Gemeentelijke Verzorgingshuizen voor** **ouden van dagen en Weduwenhof** Roetersstraat 2 (Centrum). Telefoon 53155, 53156, 53157. _________________________________________________________________________ No. **617-** ............ Bijlage ........................................ Spreekuur van den Directeur elken werk- dag van 14-15 uur; behalv...
# TRANSCRIPTIE [Briefhoofd gedrukt] S. MEIJER, ARTS MUIDERSCHANS 109 SPREEKUUR 8-9 V.M. AMSTERDAM, 29/3 1943 [Linkerkant, gedrukte afkortingen] A.Z.A. A.O.Z. A.Z. B.Z. E.M.M. N.A.Z. NED. R.Z. VICT. Z.Z. [Handgeschreven tekst] R Mevr R. Morpurgo - Waterlooplein 21 II hoog in verband met haar gezondheidstoestand haar plaats op de markt niet innemen. Haar dochter Mevr. L. Delcanho - Morpurgo zal h...
# TRANSCRIPTIE **[Briefhoofd]** Gemeentelijke Verzorgingshuizen voor ouden van dagen en Weduwenhof Roetersstraat 2 (Centrum). Telefoon 53155, 53156, 53157. [Wapen van Amsterdam] No. 640. .......... Bijlage ................................ Spreekuur van den Directeur elken werk- dag van 14-15 uur; behalve op Zaterdag. Amsterdam, 28 Juni 1944. **[Adres]** Den Heer Directeur van het Marktwezen, Jan...