J.P.N. Boon

Document

* **Administratieve proces:** Dit document is een doorslag of kopie van de officiële ziekmelding van een ambtenaar bij de gemeente Amsterdam. De melding wordt gestuurd naar de controlerend arts, wiens taak het was om het ziekteverzuim te verifiëren. * **Persoonsgegevens:** De heer J.P.N. Boon, 43 jaar oud, woonde aan de Admiraliteit de Ruyterweg (tegenwoordig Admiraal de Ruyterweg) 362 huis. Dit wijst op een Amsterdamse context. * **Dienstverband:** Boon was werkzaam als 'controleur (A)' bij de Dienst Marktwezen. Hij viel onder salarisgroep II en had een vaste aanstelling ('vasten en vollen dienst'). * **Verzuimhistorie:** Dit was zijn derde ziektegeval in het jaar 1939. De stempel met de datum 3/10 (3 oktober) duidt waarschijnlijk op de datum van verwerking of ontvangst door de medische dienst, één dag na de datum op de kopie.

Document

* **Administratieve procedure:** Dit document is een officieel bericht van de Dienst van het Marktwezen aan de controlerend gemeente-arts. Het doel is de arts te informeren over het ziekteverzuim van een ambtenaar, zodat medische controle kan plaatsvinden. De handgeschreven datum "27/1" rechtsboven duidt op de daadwerkelijke verzenddatum. * **Personeelsgegevens:** De betrokkene, de heer J.P.N. Boon, was werkzaam als "Contrôleur A" (een rang binnen de marktdienst). Hij was 43 jaar oud en woonde op de begane grond ("huis") van de Admiraal de Ruyterweg in Amsterdam. * **Dienstverband:** Boon was een vaste ambtenaar in voltijddienst (vasten en vollen dienst) en ingedeeld in Salarisgroep II. Dit was zijn eerste ziekmelding van het jaar 1939. * **Stempels en markeringen:** Het paarse stempel bevat waarschijnlijk het archiefnummer van de specifieke afdeling binnen het Marktwezen (de "M" in het nummer verwijst vermoedelijk naar de dienstnaam). Het woord "COPIE" geeft aan dat dit het administratieve doorslagje is voor het eigen dossier van de dienst. ---

Doorslag/kopie van een ziektemelding-formulier voor gemeenteambtenaren.

Dit document is een officiële kopie (**COPIE**) van een ziektemelding ten behoeve van de administratie van de gemeente Amsterdam. Het betreft de heer **J.P.N. Boon**, een 43-jarige ambtenaar met de rang van **Controleur (A)**, werkzaam bij de dienst **Marktwezen** (geregistreerd onder code 57). Uit de details kunnen we het volgende afleiden: * **Ziekteverzuim:** Dit is het vierde ziektegeval van de heer Boon in het jaar 1939, wat duidt op een frequente mate van verzuim of een kwetsbare gezondheid. * **Controle:** De melding is verzonden aan **Dr. J.P. Hofstee**, de controlerend gemeente-arts. In deze periode was het gebruikelijk dat een arts in dienst van de gemeente de zieke thuis bezocht om de legitimiteit van het verzuim vast te stellen. * **Status:** Door de doorhalingen onderaan is te zien dat Boon een man is, een vaste aanstelling heeft ("vasten en vollen dienst") en in salarisgroep II valt. * **Adres:** Hij woonde op de Admiraal de Ruyterweg 362 huis (hs) in Amsterdam. Het grote paarse stempel (**M. 1939**) is een archiefkenmerk van de betreffende dienst om de correspondentie te ordenen.

Document

* **Salarisverschillen:** De bedragen variëren aanzienlijk. De meeste ambtenaren verdienen tussen de 1.000 en 2.000 gulden per jaar. Opvallende uitschieters zijn Dr. A.v.d. Laan met ƒ 7.503,13 (mogelijk een hoge functionaris of specialist) en H. Groeneveld met ƒ 678,18 (mogelijk een deeltijdfunctie of iemand die niet het hele jaar in dienst was). * **Administratieve stijl:** Het document is getypt, wat standaard was voor de bureaucratie in de jaren 30. Er zijn kleine onregelmatigheden in het typewerk, zoals "Bekke ring" met een spatie en de ontbrekende beginletter "N" in de titel (waarschijnlijk door het scannen of de rand van het papier). * **Valuta:** Het symbool 'ƒ' staat voor de Nederlandse gulden (florin).

Officieel formulier (kopie) betreffende een ziektemelding van een gemeenteambtenaar.

* **Status van de ambtenaar:** De heer J.N. Boon (43 jaar oud) was werkzaam als 'contrôleur (A)' bij de Dienst Marktwezen. Hij bevond zich in 'vasten en vollen dienst', wat duidt op een vaste aanstelling. Hij was ingedeeld in salarisgroep II. * **Administratieve context:** Dit is een melding van het tweede ziekteverzuim van de betrokkene in het jaar 1939. Het document is een kopie (COPIE) bestemd voor de administratie of de controlerend arts. * **Medische controle:** De melding is gericht aan Dr. J.P. Hofste, de controlerend gemeente-arts. In die tijd was het gebruikelijk dat een speciale arts namens de gemeente controleerde of een ambtenaar daadwerkelijk ziek was. * **Adres:** Het adres "Admiraal de Ruyterweg 362 hs" (huis, begane grond) bevestigt dat de betrokkene in Amsterdam woonde, wat overeenkomt met de Dienst Marktwezen van de Gemeente Amsterdam.

Proces-verbaal (Ambtseed)

* **Overtreding:** Het document betreft een proces-verbaal voor het onbevoegd betreden van het terrein van de Centrale Markt (nu het Food Center Amsterdam). Dit is een overtreding van Artikel 461 van het Wetboek van Strafrecht, beter bekend als "verboden toegang voor onbevoegden". * **De handeling:** De 28-jarige koopman Hyman Wegloop probeerde het streng bewaakte marktterrein binnen te komen door op de achterkant van een rijdende paard-en-wagen te springen. Hij werd echter direct opgemerkt door de dienstdoende ambtenaar bij de poort aan de Jan van Galenstraat. * **Toegangscontrole:** Het document benadrukt dat het terrein fysiek afgesloten is (door kanalen en hekken) en dat er specifieke toegangskaarten vereist zijn, verstrekt door de directeur van het Marktwezen. Dit wijst op een strak gereguleerd economisch proces op de groothandelsmarkt in de jaren 30.

Officieel rapport van het Marktwezen te Amsterdam.

* **Inhoud:** Het rapport beschrijft een incident van vermoedelijke verduistering of fraude met statiegeldkisten op de Centrale Markt in Amsterdam. Een handelaar (B. van Dijk) vertrouwt het niet dat een voor hem onbekende jongeman plotseling grote hoeveelheden kisten inlevert op naam van een derde ("van der Pas") vlak voordat de markt sluit. * **Verloop:** De controleur stelt de identiteit van de verdachte vast (Kortens, 19 jaar oud). Bij controle van de toegangspas blijkt de naam niet overeen te komen. Wanneer de controleur de jongen mee terug neemt voor nader onderzoek naar de herkomst van de kisten, slaat deze op de vlucht. * **De arrestatie:** Na een achtervolging te voet en per fiets (gevorderd van een burger) wordt de verdachte op de Geuzenkade klemgereden met hulp van omstanders en overgebracht naar het politiebureau aan de Admiraal de Ruyterweg. * **Taalgebruik:** Formeel ambtelijk Nederlands ("des voormiddags", "argwaan", "ik rapporteur").

Ambtsverslag / Rapportage van een controleur.

Dit verslag betreft een onderzoek naar de mogelijke verduistering of diefstal van transportmiddelen (ledige kisten). De kern van de zaak is als volgt: 1. **De aanklacht:** Een knecht genaamd Uijtenboogaard is aangetroffen met tien lege kisten op zijn bakfiets. Hij claimt dat hij deze namens zijn baas, D. v. Klaveren, heeft ingeleverd bij een zekere B. v. Dijk om het statiegeld of de vergoeding aan zijn baas af te dragen. 2. **De getuigenis van de werkgever:** D. v. Klaveren ontkent dit stellig. Hij geeft aan dat de knecht juist vanwege zijn onbetrouwbaarheid nooit kisten voor hem mocht inleveren. Hij hield de man slechts uit medelijden met diens ouders in dienst, maar kondigt naar aanleiding van dit incident direct ontslag aan. 3. **De getuigenis van de ontvanger:** B. v. Dijk bevestigt dat de knecht vaker kisten kwam brengen op naam van zijn patroon, maar beweert dat hij nooit had vermoed dat deze van diefstal afkomstig waren. 4. **De verdediging:** Uijtenboogaard houdt een tamelijk ongeloofwaardig verhaal vol: hij beweert niet te weten hoe de kisten op zijn bakfiets zijn beland, maar wilde de opbrengst desondanks aan zijn baas geven. 5. **Conclusie:** De controleur heeft de kisten in beslag genomen in afwachting van verdere afhandeling.

Dienstverslag / Rapport van de keuringsdienst/controleur van het Marktwezen.

Het document is een getypt rapport van een controleur van het Amsterdamse Marktwezen. De kern van de zaak is een vermoeden van diefstal of onrechtmatige aanwezigheid op het terrein van de Centrale Markthallen (C.M.) na sluitingstijd (6 uur 's avonds). * **Verdachte situatie:** F. de Loor jr. wordt na sluitingstijd aangetroffen bij het pakhuis van Grossier Keizer met twee lege kisten in zijn handen. * **Verweer:** De jongeman claimt dat hij daar altijd zijn driewieler parkeert en slechts zijn eigen fust telde. De vader (De Loor sr.) ondersteunt dit door te verklaren dat de jongen de kisten al bij zich had toen hij van huis vertrok. * **Resultaat:** Omdat de grossier (Keizer) niet kan vaststellen of er daadwerkelijk kisten ontbreken uit zijn voorraad, kan er geen diefstal bewezen worden. De zaak wordt afgedaan met een waarschuwing (de vader belooft dat de zoon daar niet meer zal parkeren). De handgeschreven krabbel "Niets aan te doen" bevestigt dat de zaak gesponeerd is.

Ziekmeldingsformulier (doorslag/copie) van de Gemeente Amsterdam.

Het betreft een administratieve kopie van een ziekmelding van een gemeentelijke ambtenaar in Amsterdam. De heer J.P.N. Boon, een 44- of 45-jarige 'contrôleur' bij de Dienst der Marktwezen, meldt zich voor de eerste maal in 1941 ziek. Opvallend is de gedetailleerde categorisering van het personeel (salarisgroep II, klasse IA-IB2), wat typerend is voor de rigide hiërarchie binnen de gemeentelijke bureaucratie van die tijd. De vermelding "uitwonend" duidt erop dat hij niet intern bij de instelling verbleef of kostganger was. Het paarse stempel met de datum "12/2" suggereert dat het formulier één dag na de ziekmelding administratief is verwerkt.

Getypte nominatieve lijst (loonaffiche/salarisoverzicht).

* **Inhoud:** Het document bevat een alfabetische lijst van ambtenaren met hun totale jaarsalaris over 1940. De tekst in de koptekst verwijst naar "stamkaarten", wat aangeeft dat dit een uittreksel is uit de centrale personeelsadministratie. * **Salarisverhoudingen:** Er is een aanzienlijk verschil in bezoldiging zichtbaar. De meeste ambtenaren verdienen tussen de 1.500 en 2.000 gulden. Uitschieters zijn de lagere bedragen (zoals A.H. Klaassens met 610,88 gulden, mogelijk een deeltijd- of juniorfunctie) en de hoge bedragen (zoals Dr. A.v.d. Laan met 6.550,08 gulden, wat duidt op een hoge academische of leidinggevende positie). * **Administratieve tekens:** * De handgeschreven kruisjes ('x') bij A.H. Drukker en Dr. A.v.d. Laan en de diverse schuine strepen/vinkjes achter bedragen wijzen op een handmatige verificatie door een accountant of administrateur. * Onderaan staat de term "Transporteeren", wat betekent dat het totaalbedrag (76.978,77 gulden) wordt overgedragen naar een volgende pagina van de lijst.

Document

* **Doel van het document:** Het is een administratief overzicht voor het doorvoeren van salarisverhogingen en bijbehorende aanpassingen in pensioengrondslagen. * **Salarisontwikkeling:** Voor de meeste ambtenaren in salarisgroep II stijgt het basissalaris van $f$ 1800,- naar $f$ 1900,-. Bij de 'schrijvers' (groep I) is er een stapsgewijze verhoging per 1 augustus en 1 oktober 1941 te zien. * **Toelagen:** Naast het basissalaris zijn er twee soorten toelagen: een "Toelage unif. kl." (mogelijk uniformklasse) en een "Toelage 5%". Deze laatste stijgt vaak mee met het basissalaris (van $f$ 90,- naar $f$ 95,-). * **Pensioengrondslag:** De pensioengrondslag is het bedrag waarover pensioen wordt opgebouwd. Opvallend is dat voor personen als J. Hykamp, J.H. Nieuwenhuys en P. Plekké de pensioengrondslag aanzienlijk hoger ligt dan de optelsom van salaris en toelagen, wat duidt op specifieke historische regelingen. * **Wetgeving:** Er wordt herhaaldelijk verwezen naar "art. 150 P.W.1922". Dit staat voor de Pensioenwet 1922, die de pensioenvoorziening voor ambtenaren in die periode reguleerde.

Proces-verbaal / Rapport van de keuringsdienst/marktwezen.

* **Context van het incident:** Het betreft een strafbaar feit gepleegd op de Centrale Markt te Amsterdam (Jan van Galenstraat). De overkruier Kleijnkramer heeft zes houten kisten (veilingkisten uit Leiden) "gevonden" in zijn handkar en deze voor de helft van de waarde (3 gulden in plaats van 6) doorverkocht aan de koopman Roemer. Roemer heeft deze kisten vervolgens met 100% winst ingeleverd bij de rechtmatige eigenaar, grossier Van der Valk, die ze herkende aan zijn eigen merktekens. * **Juridische kwalificatie:** De controleur concludeert tot **diefstal** voor Kleijnkramer (die wist dat de kisten niet van hem waren) en **heling** voor Roemer (die als professioneel koopman had moeten weten dat de prijs te laag was en de herkomst dubieus). * **Taalgebruik:** Het rapport hanteert een ambtelijke stijl met typische spelling uit die tijd (bijv. "kooper", "Veling", "teeken"). Er zitten enkele typefouten in de originele doorslag, zoals "RAPPPPOORT" met vier P's, "Roener" in plaats van Roemer, en "adminstratie". * **Strafmaat:** De handgeschreven notitie onderaan suggereert een veroordeling van 14 dagen (waarschijnlijk gevangenisstraf) met een proeftijd ("prob."). Opvallend is de opmerking dat de straf wordt gebaseerd op het tarief voor diefstal, zelfs als er sprake is van heling.

Document

De lijst toont een collectieve salarisherziening voor ambtenaren in twee categorieën: "Contrôleur" (Salarisgroep II) en "Schryver" (Salarisgroep I). * **Contrôleurs:** Voor de meeste functionarissen in groep II stijgt het basissalaris van ƒ 1800,- naar ƒ 1900,-. Er is sprake van een "Toelage unif. kl." (waarschijnlijk uniformkleding) van ƒ 75,- of ƒ 85,- en een "Toelage 5%", die stijgt van ƒ 90,- naar ƒ 95,-. * **Uitzonderingen:** Enkele personen (zoals Bekkering, Hykamp, Nieuwenhuys en Plakké) hebben een afwijkende pensioensgrondslag. De opmerking over "art. 150 P.W. 1922" wijst op een specifieke juridische bepaling uit de Pensioenwet van 1922 die op hen van toepassing is, wat vaak een bevriezing of speciale berekening van de pensioengrondslag inhield. * **Tijdsfasering:** Onderaan de lijst (bij Plakké, Fleurbaay en Gottmer) is te zien dat de verhoging in twee stappen plaatsvindt: een tussentijds tarief voor de periode augustus-september 1941, gevolgd door een definitief nieuw tarief vanaf 1 oktober 1941.

Proces-verbaal (pagina 3).

* **Inhoud:** Het document betreft de afronding van een onderzoek naar de diefstal en wederverkoop van zes kisten. De verbalisant (ambtenaar Boon) heeft een getuigenis afgenomen waarin iemand de kisten herkent als de exemplaren die voor 3 gulden van de verdachte (Klijnramer/Klijnkamer) zijn gekocht. De rechtmatige eigenaar, Van der Valk, verklaart geen toestemming te hebben gegeven voor de vervreemding. * **Taal en Spel:** Er zijn diverse inconsistenties in de spelling van de naam van de verdachte ("Klijnkamer", "Klijnramer", "Klijn-kramer"). Tevens is er een typfout in de eerste alinea ("vertoon" staat dubbel binnen en buiten de haakjes). De spelling is conform de toen geldende normen (bijv. "inbeslag", "geteekend"). * **Juridische afhandeling:** Vijf kisten zijn geretourneerd aan de eigenaar; één kist wordt als bewijsstuk ("corpus delicti") gedeponeerd bij de arrondissementsrechtbank. De verdachten (Roemer en Klijnramer) zijn na verhoor voorlopig in vrijheid gesteld.

Getypte tabel met salarisgegevens en handgeschreven correcties/vinkjes.

* **Structuur:** De tabel is zeer gestructureerd en bevat vergelijkingen tussen de 'Bestaande toestand' en de 'Nieuwe toestand'. Dit wijst op een algemene salarisherziening. * **Salarissen:** De meeste 'Contrôleurs' (Salarisgroep II) gaan van ƒ 1800,- naar ƒ 1900,- per jaar. De 'Schryvers' (Salarisgroep I) zien verhogingen in twee stappen gedurende 1941. * **Toelagen:** Er wordt onderscheid gemaakt tussen een toelage voor uniformkleding ('Toelage unif.kl.') en een procentuele toelage van 5%. * **Annotaties:** De handgeschreven vinkjes ([v]) en de doorhalingen (zoals bij No. 123 en No. 134) tonen aan dat dit een werkdocument was voor administratieve controle. De pensioensgrondslag voor sommigen (Bekkering, Hykamp, Nieuwenhuys, Plakké) wijkt af van de standaard som van salaris en toelagen, hetgeen verklaard wordt door de verwijzing naar Artikel 150 van de Pensioenwet 1922.

Proces-verbaal (politierapport).

Dit document is een getypt proces-verbaal van het Amsterdamse Marktwezen. De kern van de zaak is de diefstal van 30 lege veilingkisten van de groenteveiling in Leiden. In 1941 was op deze kisten een statiegeld van één gulden per stuk van kracht. De totale waarde van de buit bedroeg dus 30 gulden, wat destijds een aanzienlijk bedrag was (vergelijkbaar met ongeveer een weekloon voor een ongeschoolde arbeider). De recherchemethode is klassiek: de verbalisant (Boon) begeeft zich direct na de aangifte naar de "kistencentrale" op de markt (gerund door Barend van Dijk). Dit was de logische plek waar een dief de kisten te gelde zou proberen te maken. De strategie werpt snel vruchten af: minder dan twee uur na de aangifte meldt een "onbekende jongen" zich met exact 30 kisten bij de centrale, wat leidt naar de 17-jarige knecht Christiaan van Petten.

Proces-verbaal (uittreksel/afschrift).

* **De kern van de zaak:** Een aangifte van diefstal van 30 lege groentekisten. De kisten hebben een statiegeldwaarde van 1 gulden per stuk (totaal 30 gulden, wat in 1941 een aanzienlijk bedrag was voor een 17-jarige knecht). * **Locatie:** De Centrale Markt in Amsterdam-West (tegenwoordig het Food Center Amsterdam aan de Jan van Galenstraat). * **Personages:** * **Verbalisant:** J.P.N. Boon, een ambtenaar die tevens als onbezoldigd veldwachter fungeert. * **Slachtoffer:** Jacobus van der Meij, een grossier uit Rijnsburg die een pakhuis huurt op de markt. * **Verdachte:** De 17-jarige Christiaan van Petten. Uit de tekst onderaan blijkt dat hij werd betrapt toen hij de kisten probeerde in te leveren bij de kistencentrale op pier C. * **Getuige:** Barend van Dijk, beheerder van de kistencentrale. * **Modus Operandi:** De kisten werden gestolen tussen vrijdagmiddag 15:30 uur en zaterdagochtend 07:35 uur van de achterzijde van pakhuis D.5. De dief probeerde ze direct weer te verzilveren bij de officiële kistencentrale op hetzelfde terrein.

Dienstverslag / Rapportage van wangedrag.

Dit document is een officieel rapport van een controleur van het Amsterdamse Marktwezen betreffende een overtreding van de marktvoorschriften. De 16-jarige J.H. Brockhoff, werkzaam als 'personeel kooper' (een hulp of bediende van een handelaar), werd betrapt op het illegaal storten van afval op Pier D (waarschijnlijk bij de Centrale Markthallen). Hoewel de controleur opmerkt dat de jongen nog niet eerder gestraft is (wat als een pleidooi voor clementie gelezen kan worden), is er door de bedrijfschef hard opgetreden. De handgeschreven notitie in blauwe inkt onderaan vermeldt de sanctie: een schorsing van drie dagen, ingaande op 22 november tot en met 24 november 1941. De inname van zijn 'kaart' (marktvergunning of toegangsbewijs) was de directe ordemaatregel.

Dienstbrief / Rapportage van een strafmaatregel.

De brief is een formeel verzoek van de directeur van de Amsterdamse Centrale Markt aan de wethouder voor Levensmiddelen om een werknemer van een marktkoopman permanent de toegang tot de markt te ontzeggen. De aanleiding is de diefstal van negen lege kisten van een grossier op 24 maart 1941. De directeur heeft zelf reeds de maximaal toegestane voorlopige straf opgelegd (14 dagen ontzegging conform art. 35 lid 1 van het Marktreglement). Hij acht dit echter onvoldoende voor de handhaving van de orde en verzoekt om de zwaardere maatregel van een levenslang toegangsverbod (conform art. 35 lid 2). Opvallend is dat de directeur vermeldt dat de dader niet eerder met de regels in aanraking is gekomen, maar desondanks aandringt op de zwaarst mogelijke sanctie.

Officieel rapport van de Centrale Markt Amsterdam.

Het document is een zakelijk verslag van een controleur op de Amsterdamse Centrale Markt. Het beschrijft de aanhouding van twee 17-jarige mannen voor de diefstal van zes lege veilingkisten. De daders werden opgemerkt door een oplettende burger (Barend van Dijk) toen zij de kisten probeerden te verkopen. Een van de verdachten, Kruk, bleek voorkennis te hebben van de marktlocatie door een vorig dienstverband bij een koopman. Het rapport is juridisch onderbouwd met verwijzingen naar het Wetboek van Strafrecht (artikel 310: diefstal) en vermeldt dat de gestolen goederen grotendeels zijn geretourneerd aan de eigenaar (grossier Keijzer), met uitzondering van één kist als bewijsstuk.

Proces-verbaal (proces-verbaal van inbeslagname/afwikkeling).

Dit document is de afsluitende pagina (bladzijde 3) van een proces-verbaal. Het betreft de administratieve afhandeling van een inbeslagname van goederen. De verbalisant, J.P.N. Boon, werkzaam bij de Dienst van het Marktwezen, verklaart dat hij van de zes in beslag genomen kisten er vijf heeft geretourneerd aan de eigenaar. De zesde kist wordt als bewijsstuk ("stuk van overtuiging") verzegeld en overgedragen aan de griffie van de Arrondissementsrechtbank te Amsterdam. Het document is formeel opgesteld op een voorgedrukt formulier van de Amsterdamse politie. Het is ondertekend door de verbalisant onder vermelding van zijn ambtseed en voorzien van de aantekening "Gezien" door de Commissaris van Politie van de betreffende sectie.

Officieel rapport / Proces-verbaal van een tuchtrechtelijke overtreding.

* **Inhoud:** Het rapport betreft een incident op de Centrale Markt in Amsterdam. Een jonge personeelskoper, N. de Bruijn, overtrad de marktregels door afval te storten op de kade (Pier A). Zijn daaropvolgende weigering om zijn identificatiekaart te tonen en zijn naam te noemen, verergerde de situatie, waardoor hij van het terrein moest worden verwijderd voordat hij inbond. * **Besluitvorming:** De controleur (Boon) rapporteert het incident aan de bedrijfschef. Een handgeschreven aantekening merkt op dat de dader een "first offender" is ("nog nimmer gestraft"). Desondanks is er een disciplinaire maatregel opgelegd: een schorsing van drie dagen. * **Administratieve sporen:** Het document is rijk aan administratieve handelingen. De verschillende kleuren inkt (rood voor de strafmaat, groen voor de tijdsduur, potlood voor achtergrondinformatie) duiden op een proces waarbij meerdere functionarissen het document hebben ingezien en bewerkt. Het grote rode nummer onderaan is waarschijnlijk een registratienummer in het strafregister van het Marktwezen.

Dienstverslag / Rapport van een marktcontroleur.

* **Incident:** De 18-jarige L.H. de Groot, werkzaam voor een koper op de markt, wordt gerapporteerd omdat hij afval op de grond heeft gegooid bij Pier 4. Hoewel hij het zelf moest opruimen, werd zijn marktkaart (zijn legitimatie of vergunning om op het terrein te werken) direct ingenomen door de controleur. * **Administratieve afhandeling:** De controleur (Boon) merkt op dat de jongen niet eerder is gestraft. De handgeschreven toevoegingen in rood en groen geven de uiteindelijke sanctie aan: een schorsing van één dag, die de volgende dag (12 december 1941) direct is uitgevoerd. * **Dossiervorming:** Het document vertoont sporen van actieve archivering. Het nummer "77/93/1" en de latere toevoeging "77/93/2" duiden op een lopende correspondentie of dossieropbouw over dit incident.

Ambtelijke brief/memorandum (doorslag van een getypt origineel).

Het document is een zakelijke correspondentie waarin de directeur van de Centrale Markt (waarschijnlijk de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat in Amsterdam) de wethouder adviseert over een tuchtrechtelijke maatregel. De kern van de zaak is de diefstal/heling van "10 ledige kisten" door G. Verbruggen, een medewerker van een marktkoopman (H. Twint). De directeur heeft Verbruggen reeds een tijdelijk toegangsverbod van 14 dagen opgelegd op basis van het marktreglement. Hij acht dit vergrijp echter ernstig genoeg om een verzwaarde straf voor te stellen: een permanent (onbepaald) toegangsverbod, waarvoor een formeel besluit van de burgemeester vereist is. Opvallend is de administratieve precisie en de hiërarchische weg die bewandeld wordt (controleur -> directeur -> wethouder -> burgemeester) voor een relatief klein vergrijp als het helen van lege kisten.

Proces-verbaal / Rapport van orde.

Het document betreft een incidenteel rapport over een kleine diefstal op de Centrale Markt in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. Willem Gerrit Sjouwerman, een magazijnbediende, werd betrapt op het ontvreemden van een tros druiven bij de firma Beugel. Hoewel de eigenaar van de firma besloot geen aangifte te doen ("geen strafrechtelyke vervolging"), had het incident wel administratieve gevolgen. Uit de aantekeningen onderaan blijkt dat de marktmeester/bedrijfschef strenger oordeelde dan de bestolen partij. Er werd een 'provisorische kaart' (een dossier) aangemaakt in het kaartenkantoor met de expliciete instructie dat de man de toegang tot de Centrale Markt (C.M.) ontzegd moest worden. Het document illustreert de strikte controle op voedselstromen en de handhaving van de orde op de marktplaats in die periode.

Officieel rapport van een onderzoek naar de levering van levensmiddelen.

Dit document verslaat een onderzoek naar een vermeende onregelmatigheid bij de distributie van voedsel. De kern van het geschil is het niet leveren van twee kisten bieten aan het Spinoza ziekenhuis door groenteman D. Bosse. * **De beschuldiging:** De directrice van het ziekenhuis vermoedt dat Bosse de officiële stempel en bestelbon van het ziekenhuis heeft misbruikt om extra voorraad (bieten) te bemachtigen op de Centrale Markt (C.M.), om deze vervolgens in zijn eigen winkel te verkopen in plaats van aan het ziekenhuis te leveren. * **De verdediging:** Bosse ontkent dit en stelt dat de bieten die hij die dag ontving, simpelweg zijn reguliere, wekelijkse rantsoen waren waar hij als winkelier recht op had. Omdat de groothandel (Gebr. Kitz) geen extra voorraad had voor het ziekenhuis, kon hij de extra bestelling niet uitvoeren. * **Het bewijs:** De leverancier (Gebr. Kitz) bevestigt de lezing van Bosse. Zij geven aan dat zij strikt moeten rantsoeneren en dat de bestelling van het ziekenhuis te laat kwam om extra voorraad te reserveren. * **Conclusie van het rapport:** Hoewel er geen expliciet oordeel staat, pleit de getuigenis van Gebr. Kitz de handelaar Bosse vrij van fraude met de ziekenhuisbon. De handgeschreven notitie onderaan geeft aan dat de directrice over de uitkomst is geïnformeerd.

Officieel controlerapport (prijsopdrijving).

Dit document is een getuigenis van de strikte economische handhaving in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. De kern van de zaak is **prijsopdrijving**: het verkopen van goederen boven de vastgestelde maximumprijs. * **Vergrijp:** Willem Bommels verkocht kwalitatief slechte peren ("afval" of "stekperen") voor de relatief hoge prijs van 75 cent per kilo. In een tijd van schaarste werd dit streng bestraft om de zwarte markt tegen te gaan. * **Vergunning:** Opvallend is dat de verdachte wel een ventvergunning had, maar enkel voor vis en zuurwaren. Het verkopen van fruit viel buiten zijn bevoegdheid. * **Herkomst:** Bommels claimt de partij gekocht te hebben van een onbekende in een koffiehuis aan de Jan van Galenstraat. Dit is een bekende locatie vlakbij de Centrale Markthallen, wat suggereert dat de handel buiten de officiële veiling om ging. * **Sanctie:** Naast een proces-verbaal werd de handelswaar direct in beslag genomen. Uit de handgeschreven notities blijkt dat er intern werd gecontroleerd of de man toegang had tot de Centrale Markt (C.M.), wat blijkbaar niet het geval was.

Ambtelijk rapport (Rapport over diefstal en aanhouding)

Dit document is een verslag van een interne opsporingsactie op de Amsterdamse Centrale Markt tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het betreft de aanhouding van twee jonge mannen, Joannes Schijffers (17 jaar) en Leendert Rooseman (18 jaar), die stelselmatig lege veilingkisten stalen. Enkele kernpunten uit het rapport: * **Economische waarde:** De daders bekenden dat zij wekelijks voor ongeveer 80 gulden aan kisten ontvreemdden. In 1942 was dit een zeer aanzienlijk bedrag (ruim twee keer een gemiddeld weekloon voor een volwassene). Door de oorlogsschaarste was emballage (kisten) zeer waardevol en essentieel voor de voedseldistributie. * **Modus operandi:** De daders maakten gebruik van hun legale toegang tot de markt als werknemers van grossiers. Zij kenden de logistiek van de "perrons" en "tuindersplaatsen" en konden de kisten zo onopvallend achteroversdrukken. * **Bestraffing:** De daders zijn onmiddellijk overgedragen aan de politie ("in verzekering gesteld"). Naast strafrechtelijke vervolging betekende het innemen van de toegangskaarten het einde van hun legale werkzaamheden op de markt.

Getypte ambtelijke brief/rapportage (doorslag of kopie).

De tekst vormt het slot van een verslag over een lopend onderzoek naar een mogelijk "complot". De precieze aard van dit complot wordt op deze pagina niet expliciet vermeld, maar de context suggereert onregelmatigheden met goederen of emballage (fust) op de Centrale Markt in Amsterdam. Er is sprake van 23 lege kisten die door een zekere "Bommezijn" zijn ingeleverd bij de Amsterdamsche Fustcentrale. Deze kisten zijn als bewijsmateriaal of voor onderzoek voorlopig in beslag genomen of apart gezet in het pakhuis. De controleurs Boon en Felthuis kondigen aan dat er een afzonderlijk rapport met de definitieve bevindingen zal volgen. Het document is geformaliseerd als een "eensluidend afschrift", wat betekent dat het een officiële kopie is van het originele rapport voor administratief gebruik.

Officieel rapport / Proces-verbaal.

* **Verdachte handeling:** De rapporteur merkt op dat een vrachtwagen met sperziebonen, die volgens omstanders naar Haarlem zou gaan, na het lossen op de Centrale Markt (C.M.) de binnenstad van Amsterdam inrijdt. Dit was in strijd met de destijds geldende distributieregels. * **Locatie van overtreding:** De auto wordt door de recherche van Bureau Stadhouderskade aangetroffen bij een pakhuis aan de Albert Cuypstraat 214. * **Verdediging:** De chauffeur (De Regt) claimt onwetendheid over het verbod om rechtstreeks in de stad te leveren. De eigenaren (Andriessen en De Graaff) verklaren dat de handel legaal is ingekocht via de veiling in Oudenbosch en bedoeld is voor hun vaste standplaats op de markt. * **Taalgebruik:** Het document bevat diverse typische ambtelijke spellingen uit die tijd (zoals "ondergeteekende", "perceel", "spercieboonen") en enkele typefouten die handmatig zijn gecorrigeerd.

Handgeschreven memo/brief.

* **Inhoud:** De afzender stuurt een kopie van een rapport van controleur J.P.N. Boon door naar de Directeur van Publieke Werken. Het rapport betreft een incident of situatie waarbij een werknemer van de dienst Publieke Werken betrokken is. De afzender verzoekt de directeur om de verdere afhandeling van deze zaak op zich te nemen, aangezien de betreffende persoon onder zijn bevoegdheid valt. * **Stijl en taal:** Het taalgebruik is formeel en ambtelijk ("heb ik de eer U", "afschrift te doen toekomen", "betr. aangelegenheid"). Het gebruik van de naamval in "den controleur" en de afkorting "dd." (de dato) wijst op een administratieve context uit de eerste helft van de 20e eeuw. * **Handschrift:** Een vlot, hellend cursief handschrift. De letters zijn goed gevormd, wat duidt op een geoefende schrijver (waarschijnlijk een ambtenaar of afdelingshoofd).

Officieel rapport van de Gemeente Amsterdam, Dienst van het Marktwezen.

Het document is een zakelijk verslag van een incident waarbij de Duitse bezettingsmacht betrokken was bij een relatief klein vergrijp (verkeershinder en vernieling van handelswaar), dat echter escaleerde door machtsvertoon. **Kernpunten uit het rapport:** 1. **De aanleiding:** Een Duitse soldaat gooit eigenhandig een handkar met groenten om die "geheel aan de kant" stond, enkel om ruimte te maken voor een militair voertuig. 2. **De escalatie:** In plaats van te stoppen, rijdt de vrachtwagen over de handelswaar heen. Wanneer omstanders of het verkeer de doorgang blokkeren, trekt een Duitse onderofficier een automatisch pistool om de menigte te intimideren. 3. **Identificatie:** De controleur heeft het kenteken genoteerd: **W.L. 236-143**. De letters 'W.L.' staan voor *Wehrmacht Luftwaffe*, wat overeenkomt met de vermelding dat de auto van Schiphol kwam (destijds een belangrijke Luftwaffebasis). 4. **Houding van de bezetter:** De militairen weigeren verantwoording af te leggen aan de Nederlandse marktcontroleur ("niets mee te maken"). Het rapport is opgesteld met een opvallende balans tussen ambtelijke neutraliteit en een nauwkeurige registratie van de getuigenverklaringen, wat essentieel was voor eventuele schadeclaims bij de bezetter. ---

Dienstverslag / Rapport.

Dit rapport beschrijft een incident op de Centrale Markt in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. Een controleur, J.P.N. Boon, rapporteert een overtreding van de luchtbeschermingsvoorschriften door een koper genaamd J.H.H. van Weerdenburg. **De kernpunten van het incident zijn:** 1. **Overtreding:** Van Weerdenburg bevond zich om 9:00 uur buiten op het terrein (tussen pier A en E) terwijl er sinds 8:30 uur een luchtalarm van kracht was. 2. **Smoes:** Toen hij geconfronteerd werd, deed hij snel een armband van de Luchtbeschermingsdienst (LBD) om en beweerde dat hij onderweg was naar zijn 'blokploeg'. 3. **Tegenbewijs:** De controleur merkt terecht op dat hij daar dan al om 8:30 uur had moeten zijn. Bovendien werd hij om 9:45 uur (bij het 'veilig' signaal) nog steeds doelloos op het terrein aangetroffen, wat bewijst dat hij zich nooit bij een post had gemeld. 4. **Sanctie:** Zijn toegangskaart werd direct ingenomen. De handgeschreven notitie onderaan bevestigt dat hem als straf voor één dag de toegang tot de markt wordt ontzegd. Het document toont de strikte handhaving van orde en veiligheid op de markt, evenals de pogingen van burgers om onder regels uit te komen door zich voor te doen als functionarissen (LBD-lid).

Officieel rapport / proces-verbaal van de Centrale Markt Amsterdam.

* **Inhoud:** Het document beschrijft de aanhouding van de dertienjarige Johannes Drenth voor het stelen van een handkar met leeg fust (kisten). De jongen bekent dat hij aanvankelijk kwam om aardbeien te stelen, maar werd verleid door een onbekende jongen om gestolen fust in te wisselen voor geld. * **Motivatie:** De verdachte geeft als reden op dat hij het geld wilde gebruiken om in de zomer "eenige dagen uit te gaan". * **Juridische afhandeling:** Er wordt een proces-verbaal (P.v.B.) opgemaakt voor de Kinderpolitie. Er is een bedrag van 29,50 gulden in beslag genomen. Uit de handgeschreven notities blijkt dat er later (16 juli 1943) een officiële 'strafkaart' is aangemaakt in het register van de markt. * **Taalgebruik:** Formeel administratief Nederlands met typische politietermen uit die tijd ("ter hoogte van", "desgevraagd gaf de jongen op"). Er staan enkele typefouten in (zoals de dubbele "met" in de eerste alinea en de herhaalde "50" bij het bedrag). ---

Proces-verbaal (vervolgblad/pagina 2).

Dit document is de tweede pagina van een proces-verbaal waarin een verdachte (gezien de context een minderjarige jongen) een bekentenis aflegt. De verdachte geeft toe dat hij wist dat acht kisten (vermoedelijk met aardbeien) van misdrijf afkomstig waren. Hij verklaart dat hij de kisten wilde verkopen om een vakantie met de Nederlandsche Jeugdherberg-centrale (NJHC) te kunnen betalen, aangezien hij daar zelf geen geld voor had. De verklaring eindigt met de bevestiging dat de jongen geen strafblad heeft ("nimmer met de Justitie in aanraking geweest"). Opvallend is de procedurele afhandeling: de jongen is na verhoor direct aan zijn ouders overgedragen, wat wijst op een relatief mild vergrijp of rekening houden met zijn jeugdige leeftijd.

Officieel politierapport / proces-verbaal van de Centrale Markt.

Dit document is een verslag van een onderzoek naar de diefstal (of onrechtmatige toe-eigening) van 29 kilogram tomaten op de Amsterdamse Centrale Markt in juli 1943. De kern van de zaak draait om de 17-jarige (bijna 18-jarige) H.W. Weggelaar, die beweert dat hij als beloning voor zijn hulp bij het lossen van een schuit tomaten mocht meenemen voor zichzelf en twee werknemers van de firma Hakker. De werknemers, Nagtegaal en Breeland, ontkennen echter dat zij deel uitmaakten van dit "akkoord" en verklaren dat de hoeveelheid (29 kg) veel groter was dan de bedoelde kleine beloning. Uiteindelijk wordt de zaak geseponeerd omdat de firma Hakker geen aangifte doet. De schade was over vele kisten verspreid ("onderwicht"), waardoor geen enkele individuele koper klaagde. Opvallend is de pragmatische afhandeling: de tomaten worden opnieuw geveild ten bate van de kas van het Marktwezen, en tegen Weggelaar wordt geen proces-verbaal opgemaakt, mede omdat hij binnenkort toch moet verschijnen voor de *Arbeidsdienst*.

Getypte officiële brief met handgeschreven aantekening.

In deze brief rapporteert de waarnemend directeur van de Centrale Markt in Amsterdam een diefstal van tomaten door een zekere H.W. Weggelaar op 8 juli 1943. De directeur heeft zelf reeds de maximale straf opgelegd die binnen zijn eigen bevoegdheid valt (14 dagen ontzegging van de toegang). Hij acht deze straf echter onvoldoende en verzoekt de Wethouder voor de Levensmiddelen om bij de Burgemeester aan te dringen op een zwaardere sanctie: een toegangsverbod van vier maanden. Dit verzoek is gebaseerd op artikel 35, lid 2 van het marktreglement. De toon is uiterst formeel en bureaucratisch, typerend voor overheidscommunicatie uit die periode.

Getypte kwijting/verantwoording op papier.

Dit document is een administratieve verantwoording van een kasstorting door een controleur van het Amsterdamse Marktwezen tijdens de Tweede Wereldoorlog. **Inhoudelijke details:** * **De transactie:** Controleur Boon heeft 23,24 gulden afgedragen aan de kas. * **De herkomst:** Het geld is de opbrengst van dertien "kistenbonnen" die twee dagen eerder in beslag waren genomen bij een zekere Wiesener. * **De berekening:** * 8 bonnen à ƒ 2,00 = ƒ 16,00 * 5 bonnen à ƒ 1,50 = ƒ 7,50 * Subtotaal = ƒ 23,50 * Inhouding (kosten voor inlevering): 13 x ƒ 0,02 = ƒ 0,26 * Netto storting: ƒ 23,50 - ƒ 0,26 = ƒ 23,24. * **Referentie:** Er wordt verwezen naar een uitgebreider rapport van dezelfde datum voor verdere details over de inbeslagname.

Rapport / Dienstmededeling.

* **Persoonsgegevens:** De aanvrager is Franciscus Christiaan (F.Ch.) van der Bergh, op dat moment 64 jaar oud. Hij woonde aan de Prinsengracht 274 in Amsterdam. * **Beroep:** Een 'overkruier' was een sjouwer of transporteur die met een handkar (een kruiwagen of 'overslagkar') goederen verplaatste op het marktterrein. Dit was een fysiek zwaar beroep, essentieel voor de logistiek van de Centrale Markt aan de Jan van Galenstraat. * **Bureaucracie:** Het document toont de strenge controle tijdens de bezettingsjaren (1943). Voor een simpele toegangskaart tot de markt werd informatie ingewonnen bij zowel de afdeling Sociale Zaken als het Hoofdbureau van Politie. * **Resultaat van het onderzoek:** Uit het rapport blijkt dat Van der Bergh "onbekend" is bij deze instanties. In de context van die tijd betekende dit meestal dat er geen strafblad of politieke bezwaren tegen hem bekend waren, wat gunstig was voor zijn aanvraag. * **Opmerkelijke details:** De handgeschreven toevoeging "aldaar" dient ter verduidelijking van de zin. De afgebroken zin onderaan ("F is gebleken, dat") suggereert dat dit een doorslag of kladversie is waar een vervolgbesluit op zou volgen.

Dienstverslag / Rapport van een marktcontroleur.

Dit rapport beschrijft een incident waarbij twee personen illegaal het terrein van de Centrale Markt in Amsterdam probeerden te betreden. Hoewel de verstekelingen (een kind van 11 en een volwassene van 23) beweerden dat de koetsier van niets wist, wijst de waarneming van de heer Sieburgh op medeplichtigheid: de jongens waren gezien tijdens het verstoppen en het dekzeil was van buitenaf vastgeknoopt. De administratieve afhandeling is zichtbaar in de kanttekeningen: 1. Er wordt in eerste instantie voorgesteld om de koetsier, J.P. Kruyt, te ontslaan ("ontslagen uit de dienst"). 2. Uiteindelijk lijkt dit te zijn gematigd of is er een definitief besluit genomen voor een minder zware straf, namelijk "14 dagen schorsing", zoals linksonder genoteerd.

Administratieve salarislijst.

Dit document is een indringend voorbeeld van de Nederlandse bureaucratie onder Duitse bezetting. Terwijl het op het eerste gezicht een droge financiële lijst lijkt, onthullen de voetnoten de persoonlijke drama's en politieke keuzes van die tijd: * **Vervolging:** Voetnoot 4 toont de werking van de rassenwetten; een ambtenaar (R. Hooft) werd ontslagen vanwege een "gemengd huwelijk" (meestal een huwelijk tussen een niet-Jood en een Jood). * **Verzet/Repressie:** Voetnoot 7 vermeldt een ambtenaar (D.H.V. Schiermeier) wiens salaris stopte vanwege arrestatie door de *Sicherheitsdienst* (SD). * **Collaboratie:** Voetnoot 6 laat zien dat een werknemer (R. Poelstra) vrijwillig dienst nam bij de *Waffen S.S.*. * **Arbeidseinsatz:** Voetnoot 1 documenteert de gedwongen tewerkstelling in Duitsland. * **Bestuurlijke aanpassingen:** Voetnoten 8 en 9 verwijzen naar de "Gevolmachtigde voor Gross.bedrijven", wat duidt op de reorganisatie van de handel en distributie onder toezicht van de bezetter.

Officieel politierapport / ambtelijk verslag.

Dit document is een verslag van een onderzoek naar een vermoedelijke diefstal op de Centrale Markt in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. **Kernpunten van de inhoud:** 1. **De diefstal:** Een kist abrikozen (10 kg) met een waarde van 55 gulden is verdwenen. De waarde van 55 gulden was in 1943 aanzienlijk, zeker gezien de voedselschaarste tijdens de bezetting. 2. **De verdachte:** Willem Dirk Postma, een chauffeur die tijdens de oorlog was aangesteld als 'tijdelijk hulpbrandwacht'. Dit was een veelvoorkomende rol voor mannen om aan de *Arbeitseinsatz* in Duitsland te ontkomen of om legaal op straat te mogen zijn tijdens de avondklok. 3. **Het getuigenis:** De 17-jarige A.M. Kelders meende iets onder de jas van Postma te zien nadat hij had getelefoneerd in het pakhuis. 4. **Opsporing:** Er is een huiszoeking verricht door de recherche van bureau Admiraal de Ruyterweg. Omdat er niets gevonden is, is de verdachte vrijgelaten. 5. **Bureaucratie:** De handgeschreven kanttekening onderaan ("Waarom ging Postma bij v. Bladeren telefoneeren?!") toont aan dat de superieur niet geheel tevreden was met de verklaring en opdracht gaf tot nader bericht op 28 januari 1943.

Getypt rapport (officiële correspondentie).

* **Inhoud:** Dit document is een vervolgrapport over een onderzoek naar fraude met vervalste stempels op veilingkisten van de "Ned: Veiling". * **Betrokken partijen:** De gedupeerden zijn de grossiers C. Ooms en T. Wiggemans. De hoofdverdachte wordt genoemd als "Oudhof, e.a." (en anderen). * **Juridische afhandeling:** De controleur heeft de zaak overlegd met een inspecteur van de Justitiële Dienst van het politiebureau aan de Marnixstraat in Amsterdam. De conclusie van de inspecteur is dat er onvoldoende gronden ("termen") zijn voor strafrechtelijke vervolging. * **Terminologie:** "Voldoende termen" is een juridische uitdrukking voor voldoende wettelijke aanleiding of bewijslast om een proces te starten.

Officieel rapport/ambtelijk schrijven (kopie van een tweede pagina).

Dit document is de tweede pagina van een rapportage door een controleur van de Amsterdamse Centrale Markt tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het beschrijft drie specifieke incidenten of administratieve afhandelingen: 1. **Geldverbeurdverklaring:** Er is een bedrag van f. 10,67 in beslag genomen van een persoon genaamd Sunnotel. De verklaring voor dit bedrag (statiegeld op kisten) wordt in twijfel getrokken en onderzocht. 2. **Toegangsbeheer:** De toegangspas van een zekere Kirsenstein wordt ingeleverd. Tevens wordt vermeld dat Sunnotel is ontslagen bij de firma Schilder en geen recht meer heeft op toegang tot de markt. 3. **Afhandeling strafzaak:** Een mogelijke strafrechtelijke vervolging tegen Sunnotel wordt gestaakt omdat het slachtoffer, Fred. Looyen, weigert aangifte te doen. Het document is een "eensluidend afschrift", wat betekent dat dit een getypeerde kopie is van het originele handgeschreven of getypte rapport voor administratief gebruik door de Directeur van het Marktwezen. ---

Ziekteverzuim-formulier (Copié).

* **Administratieve aard:** Het betreft een officieel meldingformulier van ziekteverzuim voor een Amsterdamse gemeenteambtenaar. Het document is een doorslag of kopie voor de eigen administratie van de dienst. * **Persoonsgegevens:** J.P.N. Boon, geboren op 4 februari 1896, was ten tijde van de melding 47 jaar oud. Hij was werkzaam als 'contrôleur' bij het Marktwezen, een functie die toezicht hield op de handel op Amsterdamse markten. * **Salaris en Status:** De betrokkene was ingedeeld in loongroep II en had de status van ambtenaar (IA). Dit duidt op een vaste aanstelling in de middenmoot van het ambtelijk apparaat. * **Fysieke kenmerken:** Het document bevat een paarse archiefstempel die waarschijnlijk door de gemeentelijke geneeskundige dienst is gezet ter registratie. De tekst in de onderste helft is deels doorgehaald om de specifieke status van de werknemer (man, vaste dienst) aan te duiden.

Ziektemelding (formulier Model S.G.A. 0.58)

Dit document is een doorslag ('COPIE') van een officiële ziektemelding voor een ambtenaar van de gemeente Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het betreft de heer J.P.N. Boon, een 47-jarige 'Contrôleur' bij de Dienst Marktwezen. Enkele opvallende details: * **Medische controle:** De melding is gericht aan Dr. J.P. Hofstee, de controlerend gemeente-arts. Dit wijst op een strikt verzuimbeleid waarbij een arts de legitimiteit van de ziekte moest vaststellen. * **Frequentie:** Het formulier vermeldt dat dit het tweede verzuimgeval van de heer Boon is in het kalenderjaar 1943. * **Administratie:** Het gebruik van voorgedrukte formulieren (Model S.G.A. 0.58) door de Stadsdrukkerij toont de vergaande bureaucratisering van het gemeentelijk apparaat. De paarse stempel met het dossiernummer wijst op de archivering binnen de dienst.

Administratief formulier voor "Lichte Dienst" (LD).

Dit document is een officieel bewijs van "Lichte Dienst" voor een gemeenteambtenaar in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De heer J.P.N. Boon, werkzaam als controleur bij de Dienst van het Marktwezen, is na een ziekteperiode van bijna vier weken (van 7 oktober tot 1 november 1943) weer gedeeltelijk aan het werk gegaan. De "Lichte Dienst" status hield in dat de werknemer wel aanwezig was, maar nog niet volledig belastbaar werd geacht. Het formulier is gericht aan Dr. J.P. Hofstee, de controlerend gemeente-arts die toezag op het ziekteverzuim van het Amsterdamse stadspersoneel. De vermelding "COPIE" duidt erop dat dit het administratieve doorslagje is voor het dossier van de dienst of de werknemer zelf. Opvallende details zijn het woonadres aan de Admiraal de Ruyterweg 362 en de salarisgroep II, wat wijst op een middenkaderfunctie binnen de gemeentelijke hiërarchie.

Document

* **Doel:** Het verkrijgen van een ontheffing voor de avondklok (spertijd) voor twee specifieke ambtenaren zodat zij hun werk in de nachtelijke uren kunnen uitvoeren. * **Inhoud:** De brief specificeert dat de ambtenaren, J.P.N. Boon en J.H. de Grebber, belast zijn met recherchewerk in de handel van levensmiddelen (groenten, fruit en vis). Om hun gezag te onderstrepen, wordt vermeld dat zij ook de status van 'onbezoldigd gemeenteveldwachter' hebben. * **Toon:** Formeel, ambtelijk en dringend. Het gebruik van "beleefd verzoeken" en "bevorderen" is typerend voor de bureaucratische correspondentie uit die tijd. * **Opvallende details:** De namen van de betrokkenen en hun persoonsbewijsnummers zijn exact genoteerd, wat essentieel was voor de Duitse bezettingsautoriteiten die dergelijke *Ausweise* verstrekten.

Document

* **Persoonsgegevens:** De heer J.P.N. Boon woonde aan de Admiraal de Ruyterweg 362-huis in Amsterdam. Hij was op dat moment 48 jaar oud. * **Dienstverband:** Hij was werkzaam bij de gemeentelijke dienst 'Marktwezen' (verantwoordelijk voor de markten in de stad). Zijn status was 'Ambtenaar IA-IB₂', wat wijst op een vaste aanstelling in een specifieke loonschaal (Groep II). * **Ziekteverloop:** Dit betreft zijn eerste ziektemelding van het jaar 1944. De arts die de controle uitvoerde was Dr. J.P. Hok. * **Administratieve kenmerken:** Het betreft een doorslag of kopie van de officiële melding. Het formulier is gedrukt door de Stadsdrukkerij Amsterdam in september 1943 (gezien de code 9-43 in de voetnoot). ---

Registratieformulier voor 'Lichte Dienst' (L.D.) na ziekte.

Dit document is een administratief bewijs van de overgang van volledige ziektewet naar 'Lichte Dienst' voor een ambtenaar van de gemeente Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. J.P.N. Boon, werkzaam als controleur bij de Dienst Marktwezen, was vanaf 14 februari 1944 ziek en hervatte zijn werkzaamheden in aangepaste vorm (Lichte Dienst) op 22 februari 1944. De loongroep 'II' duidt op zijn positie binnen de gemeentelijke hiërarchie. Opvallend is de gedetailleerde controle door de 'Controleerend gemeente-arts', wat getuigt van een strikte personeelsadministratie, zelfs in oorlogstijd.

Ambtsverslag / Rapport van het Marktwezen.

* **Kern van de zaak:** Het betreft een proces-verbaal van twee marktbeambten die op de Ten Katemarkt in Amsterdam een illegale handelaar in appelen hebben betrapt. * **Overtreding:** J. Th. Meeuwisse verkocht goederen zonder de benodigde vergunningen (geen 'plaatshouder') en zonder 'toewijzing' (distributiemachtiging). Bovendien was er sprake van prijsopdrijving: hij kocht in voor 2,75 gulden en wilde verkopen voor 3,50 gulden per kilo. * **Maatregel:** De ambtenaren hebben ter plekke gesanctioneerd door de handelswaar in beslag te nemen en direct aan het publiek te laten verkopen tegen de officieel vastgestelde maximumprijs. Dit was een gebruikelijke methode om zwarte handel te bestrijden en de voedselvoorziening voor de burgerbevolking enigszins te reguleren. * **Persoonsgegevens:** De verdachte, J. Th. Meeuwisse, was op dat moment 22 jaar oud en woonachtig in de Rivierenbuurt (Hunzestraat). ---

Officieel rapport van de gemeente Amsterdam.

Het document is een verslag van een onderzoek door de Dienst van het Marktwezen naar aanleiding van een incident bij een rubberfabriek (firma Overman). De kern van de zaak is de schaarste aan voedsel. De arbeiders probeerden collectief appelen te kopen van een schuit bij de Berlagebrug, maar deze bleek in beslag genomen te zijn (waarschijnlijk wegens illegale handel of vordering door de autoriteiten). Vervolgens probeerde de directie de appelen via de officiële weg (het Marktwezen) te bemachtigen voor hun 78 personeelsleden. Opvallend is de rode kanttekening onderaan. De ontvanger van het rapport merkt op dat de verklaring in het rapport niet strookt met wat de directie telefonisch had beweerd: de directie zou hebben gezegd dat ze 78 *kisten* appels zouden krijgen (één kist per man), wat een zeer grote hoeveelheid was voor die tijd. Dit wijst op een mogelijke discrepantie of een poging van de fabriek om meer voedsel te bemachtigen dan strikt noodzakelijk of toegestaan.

Officieel rapport (getypt)

* **Context:** Het incident vindt plaats op 27 november 1944, midden in de Hongerwinter. Voedselvoorziening was streng gereguleerd via verdeelkantoren en distributiebonnen. * **De kern:** Een ambtenaar uit Zaandam (de heer Kooy) probeert partijen bloemkool die kwalitatief achteruit zijn gegaan door transportvertragingen, buiten de reguliere kanalen om in Amsterdam direct aan het publiek te verkopen. * **Interventie:** De Amsterdamse Dienst van het Marktwezen grijpt in omdat de verkoop niet volgens de regels verloopt. In plaats van de partij in beslag te nemen, wordt een pragmatische oplossing gekozen: de verkoop mag doorgaan, maar de prijs wordt verlaagd van 6 voor een gulden naar 10 voor een gulden, vanwege de slechte staat van de groente. * **Taalkundige details:** Het document bevat enkele typfouten die kenmerkend zijn voor haastig typewerk op een typemachine: "Heerr" (dubbele r), "Zaandan" (met een n), "verkeede" (ontbrekende r), en "soortgeijk" (ontbrekende l). ---

Document

Dit document is een kort officieel rapport van een controleur van het Amsterdamse Marktwezen. De kern van het rapport is het toezicht op de verkoop van een aanzienlijke partij peren (3.000 kg) op het Zonneplein in Amsterdam-Noord (Tuindorp Oostzaan). **Kernpunten:** * **Toezicht:** De aanwezigheid van de controleur was noodzakelijk om te garanderen dat de verkoop ordelijk verliep en dat de handelaren zich hielden aan de officiële prijsafspraken. * **Vastgestelde prijs:** Er wordt expliciet vermeld dat de verkoop plaatsvond tegen de "vastgestelden prijs". Dit wijst op de strikte prijsbeheersing tijdens de oorlogsjaren om woekerprijzen en de zwarte markt tegen te gaan. * **Administratieve verwerking:** De rode aantekening linksonder suggereert dat het rapport op 6 september 1944 is ingezien of verwerkt door een zekere "de Haar". ---

Politierapport / Ambtsedig verslag.

Het document is een handgeschreven rapport van een opsporingsambtenaar (waarschijnlijk politie) over een incident op de Bosch en Lommerweg in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kern van het rapport betreft de inbeslagname of controle van een grote hoeveelheid appelen (700 kg). De situatie was gespannen; de menigte op straat probeerde de lading te plunderen. Dit wijst op de extreme voedselschaarste in die periode. De eigenaar, de 43-jarige Jan Willem Biedenhorst, geeft toe dat hij de appelen heeft gekocht voor de handel (zogenaamde 'zwarte handel') met een winstmarge van 0,75 gulden per kilo, uit bittere noodzaak omdat hij geen inkomen heeft. De spelling is conform de destijds geldende normen (bijv. "ondergeteekende", "verkoopen").

Officieel getypt rapport (dienstverslag).

* **Kernboodschap:** De controleur rapporteert dat er op een zondag in augustus 1944 bijna 2.500 kilo pruimen is verkocht op het Van Koetsveldplein tegen de officieel vastgestelde prijs. * **Taal en Stijl:** Het rapport is opgesteld in de toen gangbare formele ambtelijke stijl (bijv. "Ondergeteekende", "den verkoop"). * **Typefouten:** De tekst bevat een opvallende typefout/correctie in de derde regel van de body: "vastgesteldenxpri" gevolgd door "prijs" op de volgende regel. De 'x' fungeerde hier waarschijnlijk als een primitieve methode om een foute aanslag te markeren of te neutraliseren.

Officieel rapport/ambtelijke rapportage.

Het betreft een getypt verslag van een inspectie in een viswinkel in Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De controleur, J.P.N. Boon, rapporteert aan zijn superieur over de verkoop van 20 kilogram aal (paling) door de vishandelaar K. Visser aan de Koninginneweg. De kern van de rapportage is dat de verkoop rechtmatig is verlopen: de vis werd ingekocht bij de Gemeentelijke visafslag voor 41 cent per kilo en vervolgens onder direct toezicht van de controleur aan het publiek verkocht tegen de officieel vastgestelde prijs. Dit duidt op een strikte overheidscontrole op de distributie en prijsvorming van schaarse levensmiddelen.

Officieel rapport

Dit korte rapport is opgesteld door een controleur van de gemeentelijke dienst Marktwezen in Amsterdam. De kern van de rapportage is de verkoop van een aanzienlijke partij peren (2200 kg) aan de bewoners rond het Zaanhof in de Spaarndammerbuurt. Opvallende details zijn: * **Prijsbeheersing:** De controleur benadrukt dat de verkoop geschiedde tegen de "vastgestelde prijs". Dit wijst op de strikte overheidsregulering van voedselprijzen om woekerprijzen te voorkomen. * **Kwaliteitscontrole:** Er wordt expliciet melding gemaakt van 100 kg bedorven fruit dat vernietigd is, wat de nauwkeurigheid van de administratie onderstreept. * **Handgeschreven toevoegingen:** De aanwezigheid van een paraaf en de notitie "dossier controle" onderaan het document wijzen op een administratief proces waarbij het rapport is verwerkt in een groter archief.

Dienstverslag / Rapport.

* **Inhoud:** Het rapport doet verslag van een vijandige confrontatie bij de poort van de Centrale Markthallen in Amsterdam. Twee Nederlandse beambten, belast met marktcontrole, worden tijdens hun werk geconfronteerd met een agressief individu dat claimt van de "Wehrmacht" te zijn. Wanneer de beambten om legitimatie vragen vanwege de duisternis, reageert de "Schutzmann" (Duitse politieman) met beledigingen en dreigementen. * **Taalgebruik:** Het Duits in het document bevat diverse "germanismen" en spelfouten die verraden dat de opstellers waarschijnlijk Nederlanders waren die voor de bezettingsautoriteiten rapporteerden. Voorbeelden zijn: *"das Hek"* (Nederlands: het hek, Duits: *das Tor*), *"schreihte"* (foutieve vervoeging van *schrie*), *"Wortwechselung"* (Nederlands: woordwisseling, Duits: *Wortwechsel*), en *"schnaute"* (waarschijnlijk bedoeld als *schnauzte*). * **Toon:** De toon is enerzijds ambtelijk en feitelijk, maar beschrijft anderzijds een duidelijke intimidatie door een gewapende autoriteit ten opzichte van civiele controleurs.

Dienstverslag/Rapport van marktbeambten.

* **Inhoud:** Het rapport beschrijft een incident op de Centrale Markt in Amsterdam tijdens de nacht van 21 op 22 december 1944. Marktbeambten betrappen twee mannen van de "Wache- und Schutzdienst" (een paramilitaire bewakingsdienst) die zonder toestemming een driewielige transportfiets meenemen. Wanneer zij worden aangesproken, reageren de mannen arrogant en claimen zij dat ze voor de Wehrmacht werken en boven de lokale marktregels staan. Zelfs een Nederlandse politieofficier (Swier) wordt afgeblaft. Uiteindelijk wordt de Feldgendarmerie (Duitse militaire politie) ingeschakeld, die adviseert de zaak in de gaten te houden. De fiets wordt later die nacht teruggebracht. * **Taalgebruik:** Het document is geschreven in een soort "bestuurs-Duits" dat doorspekt is met Nederlandse grammaticale structuren en woorden (bijv. "alsob", "Hekken", "verschwindet" als gebiedende wijs, en "Mit Dit"). Dit wijst erop dat de opstellers Nederlandse ambtenaren waren die verplicht waren in het Duits te rapporteren aan de bezettende macht of hun Duitsgezinde superieuren. * **Toon:** De toon is formeel maar ook gefrustreerd. Het illustreert de machteloosheid van de reguliere civiele diensten (zoals de marktopzichters en de staatspolizei) tegenover groepen die zich direct beriepen op de autoriteit van de Wehrmacht.

Getypte ambtelijke verklaring/rapportage (pagina 2).

Dit document betreft een formeel oordeel van een marktcontroleur over een vermeende overtreding door een persoon genaamd Schilder. De kern van de zaak is of Schilder de intentie had om goederen te verkopen buiten de hem toegewezen marktplaats. Opvallend is de tekstuele correctie. Oorspronkelijk stond er getypt dat het "vast staat dat Schilder *niet* de bedoeling had", wat een vrijspraak van opzet zou betekenen. Door de correctie (het woord "niet" in de getypte zin is doorgehaald en voor "vast" ingevoegd) verandert de strekking naar: "het staat voor mij *niet vast* dat Schilder de bedoeling heeft gehad". Dit is een juridisch-administratieve nuance: de controleur verklaart hiermee niet dat Schilder onschuldig is, maar dat de kwade opzet op basis van de verklaringen niet onomstotelijk bewezen kan worden.

Getypte brief/rapportage (pagina 2 van een groter geheel).

Dit document vormt het sluitstuk van een onderzoek naar een mogelijke overtreding door een marktkoopman genaamd Schilder. De tekst is met een typemachine opgesteld, waarbij er achteraf een belangrijke correctie is aangebracht: het woord "niet" is voor de zin geplaatst en een deel van de oorspronkelijke tekst is met x-jes onleesbaar gemaakt. De essentie van de tekst is een vrijpleitende conclusie door controleur J.P.N. Boon. Hij stelt vast dat er geen bewijs is dat Schilder de intentie had om zijn toegewezen waren of marktplaats buiten de regels om ("buiten de aangegeven markt") te verhandelen. Dit oordeel is gebaseerd op verklaringen van andere marktambtenaren. In een tijd van schaarste en strikte regulering was het toezicht op de rechtmatige verkoop van goederen een kerntaak van de overheid.

Typschrift (fragment, vermoedelijk de tweede pagina van een rapport of correspondentie).

Het betreft een ambtelijk fragment waarin een oordeel wordt geveld over een mogelijke overtreding van de marktvoorschriften. De essentie van de tekst ligt in de handmatige/getypte correctie: door het toevoegen van "niet" in de linkermarge en het weghalen van de "niet" na de naam Schilder (doorstreept met een 'x'), concludeert de controleur dat het **niet** bewezen is dat Schilder de opzet had om buiten de aangewezen marktplaats om te handelen. Het document is getypt op dun, bijna transparant papier (doorslagpapier), waarbij de tekst van de voor- of achterliggende pagina vaag zichtbaar is. Rechtsboven is het papier licht beschadigd. De opmaak is formeel, met de geadresseerde links en de dagtekening en ondertekening rechts.

Officieel rapportfragment / Ambtelijke correspondentie (vervolgvel, pagina 2).

Dit getypte document is de tweede pagina van een verslag over de hachelijke staat van de voedselvoorziening in Amsterdam. De controleur, J.P.N. Boon, rapporteert aan de directeur van het Marktwezen dat er in oktober 1944 een reële kans was dat kleinhandelaren (winkeliers) volledig zonder voorraad aardappelen en groenten kwamen te zitten. De tekst wijst expliciet op de "stagnatie met de transport moeilijkheid" als de hoofdoorzaak. Dit duidt op het feit dat de reguliere aanvoerlijnen naar de stad waren doorgesneden. Het noemen van de V.B.N.A. versterkt de betrouwbaarheid van de melding; dit was de sectororganisatie die toezicht hield op de handel in aardappelen. De formele toon en de hiërarchische adressering zijn typerend voor de gemeentelijke administratie in oorlogstijd.

Dienstverslag / Rapport van de Dienst van het Marktwezen.

Dit document is een officieel inspectierapport betreffende de handel in vis (schol en spiering) op de markt in de Jan Evertsenstraat in Amsterdam. De kern van de rapportage is een overtreding van de administratieve en logistieke voorschriften door een groep handelaren (Estenje, Braam en Brave). Hoewel de hoeveelheden vis door controleur Boon zijn gecontroleerd middels "turfen" (tellen/turven) en in eerste instantie "in orde" werden bevonden, blijkt uit de handgeschreven toevoeging van de Inspecteur dat er een ernstiger probleem was: de vis zat ongesorteerd op één handkar. Hierdoor konden de verschillende kwaliteitsklassen (soort II en III) niet goed onderscheiden worden. De Inspecteur stelt een sanctie voor ("niet meer toe te staan"), wat wijst op een streng handhavingsbeleid.

Officieel ambtelijk rapport van de Gemeente Amsterdam, Afdeling Marktwezen.

Dit rapport documenteert een economisch delict tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De kern van de overtreding is tweeledig: 1. **Overtreding van de distributiewet:** Het verkopen van schaarse goederen (gebak/koek) zonder de vereiste distributiebonnen ("zonder bon"). 2. **Overtreding van de marktverordening:** De vergunninghouder (Homma) liet zijn standplaats onbeheerd achter bij een onbevoegde vervanger (Martens) zonder hiervoor officiële toestemming te hebben. Uit de handgeschreven notities blijkt de administratieve afhandeling. Er wordt gecontroleerd of Homma een recidivist is ("eerste geval van Homma?"). Omdat dit zijn eerste overtreding lijkt te zijn, volgt er een relatief zware sanctie voor die tijd: een schorsing van 14 dagen en het tijdelijk vervallen van zijn standplaatsrechten op de Dapperstraat. De data onderaan (*11/5 t/m 16/5*) duiden waarschijnlijk op de feitelijke periode waarin de straf werd uitgevoerd.

Officieel formulier voor inlichtingen uit het Bevolkingsregister.

Dit document is een standaardformulier dat door de gemeente Amsterdam werd gebruikt tijdens de Tweede Wereldoorlog om informatie uit het bevolkingsregister te verstrekken aan derden. * **De Aanvraag:** J.P.N. Boon deed op 12 juni 1944 een verzoek om informatie over een persoon genaamd J. Eskes. * **Het Onderzoek:** De aantekeningen in de rechterbovenhoek duiden op het resultaat van het onderzoek door de ambtenaar. Er is gezocht in de Dapperbuurt op het adres Wagenaarstraat 110. * **Het Resultaat:** De bevindingen waren negatief. De tekst "niet de bedoelde" suggereert dat er mogelijk wel een persoon met de naam Eskes woonde, maar dat dit niet de gezochte persoon was. De uiteindelijke conclusie is "niet gevonden". * **Snelheid:** Opvallend is dat de aanvraag en het antwoord op dezelfde dag zijn verwerkt (12 juni 1944).

Formulier 'Inlichtingen uit het Bevolkingsregister'.

Het betreft een officieel verzoek om informatie uit het bevolkingsregister van Amsterdam. De aanvraag is gedaan door J.P.N. Boon betreffende een zekere G. Berkhout. Uit de handgeschreven notities blijkt dat de gezochte persoon geïdentificeerd is als Gerrit Berkhout, geboren op 22 juli 1913. Hij stond geregistreerd als groentekoopman, woonachtig aan de Wijttenbachstraat 12 in de Dapperbuurt. Opmerkelijk is de vermelding "v. Galden onbekend" bovenaan, wat mogelijk duidt op een eerdere, onsuccesvolle zoekpoging naar een andere naam of een foutieve referentie. De stempel van de dienst 'Marktwezen' wijst op een administratieve controle die waarschijnlijk gerelateerd is aan zijn beroep als koopman.

Dienstverslag / Rapport van de Dienst van het Marktwezen Amsterdam.

Dit rapport is een proces-verbaal opgesteld door een marktcontroleur in bezet Amsterdam. De kern van de overtredingen is tweeledig: 1. **Verkoop zonder bon:** In 1944 was voedseldistributie strikt gereguleerd. Voor het kopen van koek of gebak waren distributiebonnen nodig. Verkoop "zonder bon" duidt op handel in het illegale circuit (zwarte markt) of het omzeilen van de rantsoenering. 2. **Onbevoegde plaatsvervanging:** Bij de casus op het Waterlooplein wordt opgemerkt dat de officiële vergunninghouder (J.F. Boekelman) zich liet vervangen zonder toestemming, wat tegen de marktverordening was. De handgeschreven notities onderaan tonen de administratieve afhandeling. Er wordt gecontroleerd of de daders "recidivisten" (herhaalde overtreders) zijn. De voorgestelde straffen zijn fors: een schorsing van de markt voor vier maanden of zelfs voor "onbepaalde tijd". De afkorting "Bm" in de rode inkt verwijst waarschijnlijk naar een voorstel aan de Burgemeester om een marktverbod op te leggen. ---

Officieel rapport van de Dienst van het Marktwezen, Amsterdam.

* **Problematiek:** Het document beschrijft de distributieproblemen van aardappelen in Amsterdam-Zuid tijdens de Tweede Wereldoorlog. Er is een schaarste aan kwalitatieve "kleiaardappelen", waardoor klanten bij beschikbaarheid direct grote hoeveelheden (30 tot 40 kg) inslaan met verzamelde rantsoenbonnen. * **Regelgeving vs. Praktijk:** De winkelier mocht volgens de regels geen klanten weigeren, ook niet als zij geen vaste klant waren. Dit leidde echter tot een snelle uitputting van de voorraad, waardoor vaste klanten misgrepen. * **Logistieke obstructie:** De V.B.N.A. (Verkoopbureau voor Nederlandsche Aardappelen) kampte met transportmoeilijkheden, een veelvoorkomend probleem in 1944 door brandstoftekorten en vorderingen door de bezetter. * **Consumentenvoorkeur:** Er wordt een duidelijk onderscheid gemaakt tussen "kleiaardappelen" (zeer gewild) en "zwarte aardappelen" (zandaardappelen, minder gewild). Bij de laatste categorie bleef de verkoop beheersbaar. * **Bestuurlijke reactie:** De handgeschreven notitie van de superieur toont een pragmatische, doch kritische houding: de winkelier had de regels feitelijk moeten buigen om zijn vaste klantenkring te beschermen tegen "hamsteraars".

Dienstverslag / Rapportage.

* **Kernproblematiek:** Het rapport beschrijft de grootschalige zwarte handel in koek en gebak op Amsterdamse markten tijdens de bezettingsjaren. Handelaren verkopen producten zonder de verplichte distributiebonnen tegen sterk verhoogde prijzen. * **Omzeiling van toezicht:** De handelaren herkennen de controleur inmiddels ("geen onbekende meer"), waardoor ze enkel de regels volgen wanneer hij fysiek aanwezig is. Dit wijst op een goed georganiseerd waarschuwingssysteem onder de standplaatshouders. * **Economische overleving:** De verklaring van de heer Helder biedt een interessant inkijkje in de economische realiteit van die tijd: de consument heeft geen bonnen meer, maar de groothandel/bakker eist deze wel van de handelaar. Hierdoor is de handelaar gedwongen zelf bonnen op de zwarte markt te kopen, wat de prijzen voor de consument verder opdrijft. * **Handhavingsmachteloosheid:** De controleur constateert dat handelaren hun waar achterlaten of aan kinderen toevertrouwen zodra hij verschijnt. Hij adviseert daarom harde maatregelen: definitieve verwijdering van de markt en politie-ingrijpen.

Dienstverslag / Rapport van opsporing.

* **Kern van de zaak:** Een marktkoopvrouw (A.M.M. Stork-Meinert) wordt gesnapt terwijl zij tweedehands kinderschoenen verkoopt op de Noordermarkt. Hoewel zij een vergunning heeft voor de Albert Cuypmarkt, is handelen op een andere markt zonder specifieke toestemming verboden. * **Verdediging:** De vrouw claimt dat zij niet proactief aan het verkopen was, maar dat voorbijgangers haar vroegen of de schoenen in haar zak te koop waren. De ambtenaren bestempelen dit als ongeloofwaardig ("kennelijk doel"). * **Sanctie:** De directe maatregel was de inname van haar legitimatiebewijs (marktvergunning). De handgeschreven rode aantekening onderaan suggereert een definitieve strafmaat: een schorsing of ontzegging van de markt voor een periode van 6 maanden. * **Administratieve weg:** Het rapport is opgesteld door de controleurs, gezien door een superieur op 17 juli, en gericht aan de Inspecteur van het Marktwezen voor definitieve afhandeling.

Getypt rapport met handgeschreven kanttekeningen en handtekeningen.

* **Inhoud:** Het rapport doet verslag van een inspectie naar de directe verkoop van groenten door tuinders aan particulieren (zogenaamde "landloop"). De controleurs constateerden dat de meerderheid van de tuinders zich niet hield aan de vastgestelde maximumprijzen. * **Kernincident:** Een specifieke tuinder genaamd Warmendam is op heterdaad betrapt op het verkopen van bloemkool voor 1 gulden per stuk (een exorbitant bedrag voor die tijd) en kreeg hiervoor een proces-verbaal. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de toen gebruikelijke spelling ("menschen", "oogenblik", "smorgens"). Opvallend is de typefout "pent" in plaats van "cent" in de eerste alinea. * **Handgeschreven kanttekening:** De opmerking onderaan is cruciaal voor de bureaucratische afhandeling. De ontvanger (waarschijnlijk de Inspecteur) vraagt om een nauwkeurige definitie van "normale prijs" om de juridische basis van de controle te toetsen.

Officieel politierapport / ambtsedig verslag.

* **Inhoud:** Het rapport doet verslag van een onsuccesvolle opsporingsactie op 22 mei 1944. Op basis van een vermoeden van visdiefstal in IJmuiden werd een controlepost ingericht op de Haarlemmerweg (de toegangsweg van de kust naar Amsterdam). De focus lag op een verdachte genaamd "Zwarte Japie". Ondanks het controleren van meerdere voertuigen werd de vis niet gevonden. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de destijds gebruikelijke formele spelling ("visch", "eenige", "motorrijtuigen"). * **Annotatie:** De rode aantekening van 3 juni 1944 is een kritische kanttekening van een superieur (waarschijnlijk de Inspecteur). De vraag "Waar de partij gestolen visch ?" suggereert dat de diefstal wel vaststond, maar de buit na de mislukte controle nog steeds spoorloos was. * **Juridische context:** De betrokkenheid van de "Economische Dienst" van de politie is kenmerkend voor de bezettingsperiode, waarin strenge controle werd uitgeoefend op de voedselvoorziening en de bestrijding van de zwarte handel.

Getypt proces-verbaal / officieel rapport van de Dienst van het Marktwezen Amsterdam.

Het document is een verslag van een onderzoek naar aanleiding van een klacht van een burger (Gans) over mogelijke onregelmatigheden bij de visverkoop tijdens de bezettingstijd. De kern van de zaak: 1. **De aanklacht:** Gans zag dat visboer Redeker vis achterhield en bij een melkboer bezorgde, terwijl de mensen in de rij te horen kregen dat de vis op was. Gans beklaagt zich vooral over de onwelwillendheid van de marktmeester om informatie te geven over 'Oome Jopie' (de bijnaam van de visboer). 2. **Het verweer:** Zowel de melkboer (Veldhuisen) als de visboer (Redeker) verklaren dat het gaat om een legale hoeveelheid van 2 kg schol (het toegestane quotum voor eigen gebruik). Dit was een "tegenprestatie" (ruilhandel) voor hulp die de melkboer had geboden aan de zieke dochter van de visboer. 3. **De controle:** Marktambtenaar Reijgward bevestigt dat hij de 2 kg heeft gecontroleerd bij het verlaten van de markt. De conclusie onderaan het document (handgeschreven) stelt dat de zaak op 1 mei 1944 als "afgedaan" kan worden beschouwd. Er is geen bewijs gevonden voor illegale handel buiten de toegestane rantsoenen om. ---

Document

Het betreft een officieel verslag van twee marktmeesters over een incident op de Amsterdamse Noordermarkt. De kern van het rapport is de arrestatie van een 64-jarige vrouw, Ida Overvliet, die op de markt textielwaren verkocht tegen woekerprijzen. Zij vroeg 25 gulden voor een paar zijden dameskousen en 11 gulden voor herensokken, wat in die tijd extreem hoge prijzen waren. De ambtenaren hebben de goederen in beslag genomen en de vrouw overgedragen aan de Economische Dienst van de Staatspolitie. De aanklacht luidt: overtreding van artikel 6 van het Prijsbeheerschingsbesluit.

Dienstverslag / Inspectierapport

Dit rapport is een tastbaar bewijs van de economische controle tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De essentie van het document is een vaststelling van 'woeker': de handelaar Hilligers vroeg 1,25 gulden voor producten die volgens de officiële prijslijst slechts 31 cent mochten kosten — een prijsopdrijving van maar liefst 400%. Opvallende elementen in de tekst: 1. **De verklikker:** Het onderzoek startte naar aanleiding van een brief van een "anonymus". Dit illustreert de sfeer van sociale controle en verraad (het zogenaamde 'klikken') die tijdens de oorlogsjaren wijdverspreid was door de enorme voedselschaarste. 2. **Omzeilen van de Centrale Markt:** Hilligers bekent dat hij zijn voorraad buiten de officiële kanalen om heeft ingekocht. Dit wijst op het bestaan van een 'grijze' of 'zwarte' markt waarbij de verplichte veilingen werden ontweken. 3. **Directe interventie:** De ambtenaren grepen direct in door de voorraad ter plekke onder toezicht tegen de officiële maximumprijs te laten verkopen.

Officieel ambtelijk rapport.

Dit rapport verslaat een controlebezoek aan een groentewinkel in Amsterdam-Oost. De aanleiding was een eerdere correspondentie vanuit de inspectie, wat duidt op een mogelijke eerdere klacht of een routineuze controle op de eerlijkheid van de distributie. De kern van het onderzoek draait om de verdeling van "5 collis" (colli/verpakkingseenheden) groente en fruit die door het Plaatselijk Verdeelkantoor waren toegewezen. In tijden van schaarste was het cruciaal dat handelaren goederen eerlijk verdeelden. De groenteman, S. Schoone, hanteerde een nummersysteem en hield dit bij in een schrift om te bewijzen wie wanneer "aanbeurt" was. De ambtenaar heeft zowel het administratieve bewijs (het schrift) gecontroleerd als getuigenverklaringen van klanten opgenomen. De conclusie is onverdeeld positief voor de winkelier: hij houdt zich aan de regels en de klanten zijn tevreden over zijn integriteit.

Ambtelijk rapport (proces-verbaal) betreffende een prijscontrole.

* **Inhoud:** Het rapport beschrijft een controle op de naleving van de maximumprijzen voor levensmiddelen tijdens de bezettingsjaren. Controleurs Boon en De Grebber betrappen de handelaar Ros op het verkopen van producten boven de vastgestelde prijs. * **Bewijsvoering:** De controleurs gebruiken de getuigenis van een klant (die anoniem wenst te blijven uit angst voor uitsluiting van verdere verkoop, wat duidt op de schaarste in die tijd) en vergelijken de verkoopprijzen met de inkoopnota's van de Centrale Markt. * **Verweer van de verdachte:** Ros voert aan dat hij een fout heeft gemaakt met de uienprijs en dat hij een toeslag van één cent rekent voor bezorging aan huis. Dit verweer wordt niet geaccepteerd als voldoende rechtvaardiging. * **Taalgebruik:** Typisch ambtelijk jargon uit de jaren '40 ("staande houden", "het een en ander in kennis stellen", "proces verbaal aangezegd"). Er zit een opvallende typefout in de datum (19944).

Proces-verbaal / Rapport van beschadiging.

* **Taal en Stijl:** Het rapport is opgesteld in een ambtelijke, zakelijke stijl die kenmerkend is voor de Nederlandse politie en administratie in de jaren '40. Opvallend is het gebruik van archaïsmen zoals "mans persoon" en "hetwelk". * **Correcties:** De tekst bevat diverse met de typemachine aangebrachte doorhalingen en verbeteringen (zoals "kleeding" en "niet gebeurde"), wat duidt op een direct uitgetypt verslag van de verklaringen. * **Conflict:** De kern van de zaak is een triviaal maar geëscaleerd conflict over toiletgebruik op de werkvloer. Van der Post (de kantoorbediende) voelt zich in zijn autoriteit aangetast door Kieftenbelt (de arbeider) en besluit hem als 'straf' op te sluiten. Kieftenbelt reageert hierop met vernieling om zichzelf te bevrijden. * **Handgeschreven marginalia:** De aantekeningen onderaan lijken afkomstig van een leidinggevende of juridisch adviseur. Er wordt geoordeeld dat beide partijen fout zitten: Van der Post voor eigenrichting (het opsluiten van de man) en Kieftenbelt voor de materiële schade.

Getypt ambtelijk rapport met handgeschreven kanttekeningen.

Het document is een formeel rapport van een marktcontroleur over illegale handel op de Noordermarkt in Amsterdam. De kernpunten zijn: * **De waarneming:** De controleur ziet ongeveer honderd mensen die "met kleding over de arm" lopen, een eufemisme voor illegale straathandel zonder vaste kraam of vergunning. * **Het handhavingsprobleem:** Omdat de verkoop "geheimzinnig" (onderhands) gebeurt, is het lastig om een proces-verbaal (verbaal) op te stellen. Er is te weinig politie aanwezig op de markt. * **Voorgestelde maatregelen:** De controleur stelt voor om de CCD (Centrale Crisis Controle Dienst) in te schakelen of strenger op te treden door mensen die met kleding lopen direct te verwijderen of zelfs op te sluiten. * **Afhandeling:** De handgeschreven noten onderaan bevestigen dat de zaak met de politie is besproken en dat zij medewerking hebben toegezegd.

Officieel rapport van een ambtenaar.

* **Inhoud:** Contrôleur Boon rapporteert een misstand waarbij groenteboeren weigeren officiële 'groentekaarten' aan klanten te verstrekken. Zonder deze kaart kunnen burgers formeel geen aanspraak maken op de distributie van fruit, aangezien deze kaarten een stempel van het Marktwezen moeten krijgen. De handelaren beweren onterecht dat de kaarten niet nodig zijn. * **Doel:** Het rapport dient als officiële klacht met het verzoek aan de inspecteur om in te grijpen via het Plaatselijk Verdeelkantoor (P.V.K.). * **Administratieve verwerking:** De handgeschreven aantekening onderaan laat zien dat het rapport direct is opgevolgd. Op 4 september 1944 (drie dagen na opstelling) is er een afschrift gestuurd naar de heer Th. Boenders bij het P.V.K. * **Taalgebruik:** Het document is opgesteld in de toen gangbare formele ambtelijke spelling (bijv. "Ondergeteekende", "verstrekken", "algeheele").

Inspectierapport (Rapport).

Dit rapport legt een overtreding vast van de distributievoorschriften in bezet Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog. De kernpunten zijn: * **Overtreding:** Kleinhandelaar Hermanus van Rijn heeft snijbonen ingekocht zonder de vereiste toewijzing van het Plaatselijk Verdeelkantoor. Omdat deze groenten "niet vrij" waren (onderhevig aan rantsoenering/regulering), mochten ze niet via de vrije handel verkregen worden. * **Solidariteit:** Van Rijn geeft expliciet aan de namen van zijn leveranciers (collega-handelaren) niet te willen noemen om hen te beschermen tegen strafmaatregelen. * **Verzachtende omstandigheden:** De controleurs merken op dat de winkelier de bonen wel voor de officiële maximumprijs verkocht. Dit duidt erop dat het hier niet ging om zwarte handel voor winstbejag, maar om een poging de winkel voorraad te geven in afwachting van officiële toewijzingen. * **Bureaucratie:** Het document illustreert de complexe lagen van vergunningen ("erkenning" versus "vestigingsvergunning") en toewijzingen waar ondernemers in oorlogstijd mee te maken hadden.

Officieel inspectierapport (getypt met handgeschreven handtekeningen).

Dit rapport legt een overtreding vast van de distributievoorschriften tijdens de bezettingsjaren. De handelaar, Hermanus van Rijn, is zijn winkel aan de Jodenbreestraat begonnen zonder de benodigde vestigingsvergunning en zonder een officiële toewijzing van het Plaatselijk Verdeelkantoor. Hierdoor was hij gedwongen zijn handelswaar "vrij" (buiten de officiële kanalen om, dus op de zwarte of grijze markt) in te kopen. Opvallend is de morele houding van de handelaar: hij weigert de namen van zijn leveranciers te noemen om hen te beschermen tegen straf voor hun "goedheid". De controleurs noteren als verzachtende omstandigheid dat Van Rijn zich wel hield aan de officieel vastgestelde maximumprijzen, wat suggereert dat hij geen woekerwinsten probeerde te maken ten koste van de consument.

Officieel rapport van de Dienst van het Marktwezen (proces-verbaal of ambtelijk verslag).

Het rapport beschrijft een inspectie door de Dienst van het Marktwezen bij een beginnende groentehandelaar, Hermanus van Rijn. De controleurs constateren drie overtredingen: 1. **Gebrek aan vestigingsvergunning:** Van Rijn is zijn zaak begonnen zonder de vereiste papieren. 2. **Illegale inkoop:** Omdat hij nog geen officiële "toewijzing" (toewijzing van voorraden via het distributiestelsel) had, kocht hij groenten "vrij" in. 3. **Inkoop buiten de wettelijke kanalen:** Specifiek voor de snijbonen geeft hij toe deze buiten het officiële systeem van collega's te hebben verkregen. Opvallend is de morele houding van de handelaar: hij weigert namen van collega's te noemen omdat hij hen niet gestraft wil zien voor hun "goedheid" (het helpen van een collega in nood). De controleurs sluiten hun rapport af met een verzachtende omstandigheid: de handelaar hield zich wel aan de vastgestelde maximumprijzen en maakte dus geen buitensporige winst over de illegale partij.

Officieel rapport / doorslag van een ambtsbericht (eensluidend afschrift).

* **Inhoud:** Het document betreft de afhandeling van een diefstal van sinaasappelen op de Centrale Markt in Amsterdam. De gestolen goederen zijn in beslag genomen door de controleurs en zonder verlies geretourneerd aan de eigenaar, Firma Boers. De toegangsbewijzen van de daders zijn ingenomen en bij het rapport gevoegd. * **Juridische afhandeling:** Uit het handgeschreven postscriptum (P.S.) blijkt dat de benadeelde, de heer Boers, heeft afgezien van het doen van aangifte. Hierdoor werd de zaak buiten het strafrecht om afgedaan ("geen vervolging"). * **Disciplinaire maatregelen:** Ondanks het uitblijven van strafrechtelijke vervolging, had het incident wel arbeidsrechtelijke gevolgen. De laatste handgeschreven zin (hoewel deels doorgehaald) suggereert dat de betrokken werknemer is ontslagen. * **Taalgebruik:** Het document hanteert de formele ambtelijke spelling van die tijd (bijv. "contrôleur", "wenscht", "zoodat").

Document

Dit document is een proces-verbaal betreffende een prijs- en distributieovertreding tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De kern van de zaak is "woeker" en illegale handel: 1. **Prijsbeheersing:** De verdachte verkocht bospeen voor 60 cent, terwijl de wettelijk vastgestelde prijs slechts 23 cent was. Dit is een overtreding van de prijsvoorschriften van de "Gemachtigde voor de Prijzen". 2. **Distributieovertreding:** De verdachte had geen officiële "groentetoewijzing" meer omdat hij onvoldoende distributiebonnen kon overleggen. Om dit te omzeilen, kocht hij zijn handelswaar buiten de officiële kanalen (de Centrale Markt) om voor 50 cent per bos. 3. **Typografie en fouten:** Het document bevat een opvallende verschrijving in de datering onderaan (3 juni in plaats van 3 juli), wat gecontroleerd kan worden aan de hand van de specifieke dagmelding "Maandag 3 Juli 1944" en de visumdatum "7-7-'44".

Dienstverslag / Rapport van de marktcontrole.

Dit document is een officieel rapport van twee marktcontroleurs in Amsterdam tijdens de Duitse bezetting. Het verslag beschrijft een inspectieronde op de Noordermarkt waarbij werd gelet op de naleving van de textielvergunningen. De belangrijkste bevindingen in het rapport zijn: 1. **Reguliere handel:** Alle officiële standplaatshouders beschikten over de juiste papieren. 2. **Handel 'over de arm':** Personen die informeel kleding probeerden te verkopen zonder kraam (vaak wanhopige burgers of kleine zwarthandelaars) werden van de markt verwijderd. 3. **Proces-verbaal:** Er is één specifiek geval van woekerprijzen genoteerd. Iemand bood tweedehands schoenen aan voor 60 gulden. Dit was voor 1944 een exorbitant hoog bedrag (vergelijkbaar met een half maandloon voor een arbeider), wat duidt op illegale zwarte handel.

Ambtsverslag / Rapportage.

Dit rapport verslaat een controle van de Dienst van het Marktwezen op de verkoop van vis tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De essentie van het document is de bevestiging dat de visverkoopster, Marie Botter Jansen, zich aan de geldende regels hield. De ambtenaren stelden vast dat zij 40 kg aal had ontvangen via de officiële weg (de Gemeentelijke Vischafslag) en deze onder hun toezicht verkocht tegen de officieel vastgestelde maximumprijs. De verkoop vond plaats in haar zaak in de Dirk van Hasselsteeg, een zijstraat van de Nieuwendijk in het centrum van Amsterdam. Er wordt expliciet vermeld dat zij 2 kg voor eigen gebruik hield, wat blijkbaar binnen de toegestane marge viel of formeel gemeld moest worden.

Ambtsverslag / Rapportage.

* **Kerninhoud:** Het document legt de gecontroleerde verkoop van kersen vast op twee locaties in Amsterdam: het Hugo de Grootplein (12 juli) en het Cornelis Troostplein (13 juli). * **Kwantiteit:** Op de eerste dag werd 1670 kg verkocht (334 manden van 5 kg), op de tweede dag 1375 kg. In totaal werd er ruim 3000 kg kersen onder ambtelijk toezicht gedistribueerd. * **Administratieve context:** De stempels ("M. 1944") en de datum van afhandeling (17 juli) tonen een strakke bureaucratische afhandeling binnen de gemeentelijke diensten. * **Taalgebruik:** Gebruik van de oude spelling (ondergeteekende, alhier, den verkoop).

Officieel rapport van de gemeente Amsterdam.

Dit document is een officieel verslag van een inspectie uitgevoerd door een controleur van het Amsterdamse Marktwezen. De kern van het rapport is de bevestiging dat visdetailhandelaar J. Koning, gevestigd in de Van Woustraat, zich heeft gehouden aan de prijsvoorschriften. De controleur was persoonlijk aanwezig bij de verkoop van 50 kilogram schol (sortering no.3), die diezelfde dag was verkregen via de Gemeentelijke Vischafslag. De tekst is zakelijk en procedureel, bedoeld om vast te leggen dat de distributie van schaarse goederen (vis) volgens de geldende regels verliep. De handgeschreven aantekening "Gezien 17-7-44 de Boer" duidt op een administratieve afhandeling of goedkeuring door een superieur enkele dagen na het opstellen van het rapport.

Dienstverslag / Rapport van controle.

* **Taal en spelling:** Het document hanteert de toen geldende spelling (bijv. "visch", "verkoopen"). Opvallend zijn de herhaalde typefouten waarbij "zij" als "zei" is getypt; deze zijn met rode inkt gecorrigeerd. De zin "opgemaakt waard werd" bevat een doorgehaalde verschrijving. * **Inhoud:** Het rapport beschrijft de aanhouding van een 52-jarige vrouw die illegaal sprot-filet verkocht op straat. De prijzen in het rapport geven een inkijk in de economie van die tijd: zij vroeg ƒ0,70 per pakje, terwijl de "officiële" of gecontroleerde prijs via de vishandel in de Bellamystraat op ƒ0,13 werd gesteld. Dit illustreert de enorme marges in de illegale handel/zwarte markt tijdens de bezetting. * **Handhaving:** Hoewel er sprake is van een overtreding, toont de controleur enige clementie ("geen Proces-verbaal"). Dit gebeurt nadat een bekende (Dhr. Wolf) voor haar instaat en de handel alsnog tegen gereguleerde prijzen is verkocht. De vrouw voert armoede en gezinszorg aan als motief.

Getypt proces-verbaal (doorslag of afschrift), pagina 4.

Dit document is het slotblad (pagina 4) van een officieel proces-verbaal, opgemaakt door ambtenaren van het Amsterdamse Marktwezen. De tekst bevat de afronding van een verklaring waarin wordt verzocht om strafrechtelijke vervolging tegen niet nader genoemde personen (waarschijnlijk vermeld op de voorgaande pagina's). Opvallende kenmerken: * **Afkorting "w.g.":** Dit staat voor "welgetekend", wat aangeeft dat dit een afschrift is van een origineel document waarop de handtekeningen fysiek gezet waren. * **Identificatie:** Er wordt specifiek verwezen naar het "persoonsbewijs" ter verificatie van de persoonsgegevens. * **Datering:** Het document is gedateerd op 4 maart 1944. De datum is volledig uitgeschreven ("1900 vier en veertig"), wat gebruikelijk was in formele juridische documenten. * **Functie:** De verbalisanten (Boon en Felthuis) treden op uit hoofde van hun functie bij het Marktwezen en verklaren op ambtseed.

Officieel rapport van de Dienst van het Marktwezen.

* **Kern van de zaak:** Dit rapport betreft een proces-verbaal voor prijsopdrijving. Een groenteman (Berlips) en zijn vrouw verkochten tuinbonen voor ƒ 0,35 per kilo op de markt aan de Lindengracht, terwijl de vastgestelde maximumprijs ƒ 0,19 per kilo bedroeg. Dit is een prijsverhoging van bijna 85% boven het wettelijk toegestane tarief. * **Verdediging van de verdachte:** Berlips voert aan dat hij de bonen "buiten de Centrale Markt om" (het grijze/zwarte circuit) moest inkopen omdat hij geen officiële toewijzing had. De controleurs weerleggen dit argument aan het einde van het rapport door te stellen dat veel andere groenten die dag wel vrij verkrijgbaar waren op de Centrale Markt. * **Recidive:** Uit de tekst blijkt dat Berlips een bekende is van de dienst; hij was minder dan een jaar eerder (september 1943) al eens gerapporteerd voor een vergelijkbaar vergrijp. * **Juridische grondslag:** Er wordt verwezen naar artikel 6 van het "prijsbeheerschingsbesluit, groente fruit en vroege aardappelen".

Getypte officiële verklaring/proces-verbaal (afschrift).

* **Status:** Dit document is een "eensluidend afschrift", een getypeerde kopie van een origineel proces-verbaal. De afkorting "w.g." (was getekend) bij de namen van Boon, Felthuis en Hendrikse bevestigt dat de handtekeningen op het origineel stonden. * **Inhoud:** Het betreft de afronding van een officiële verklaring. De aangever verzoekt om strafrechtelijke vervolging voor een vergrijp met een waarde van ten minste 50 gulden. De identiteit van de verdachten is gecontroleerd aan de hand van hun persoonsbewijs. * **Correcties:** Er is een typefout verbeterd in de tweede alinea: het woord "dat" is met een 'x' of doorhaling aangepast naar "het" (hoewel er "hėt" staat door een overtyping van de 'd'). * **Ondertekening:** Het proces-verbaal is opgesteld door ambtenaren van het Amsterdamse Marktwezen onder ambtseed.

Ambtsverslag / Rapport van inspectie.

* **Handschrift:** Het betreft een vlot geschreven kantoorshandschrift (cursief) uit de eerste helft van de 20e eeuw. Het is goed leesbaar, met uitzondering van enkele inktvlekken aan de linkerzijde. * **Inhoud:** Het document doet verslag van een controle op de illegale inkoop van groenten. De winkelier, M. van Dijk, geeft toe dat hij producten (radijs en snijbonen) heeft ingekocht buiten de officiële kanalen om ("vrij ingekocht"), omdat hij nog geen officiële toewijzing had gekregen van het distributiekantoor. * **Taalgebruik:** Formeel ambtelijk Nederlands ("boven bedoeld perceel", "desgevraagd").

Getypt ambtelijk rapport met handtekeningen en handgeschreven kanttekeningen.

* **Inhoud:** Het rapport beschrijft de inbeslagname van een illegale of ongeregistreerde lading appelen op een schuit bij de Blauwbrug in Amsterdam. Na de inbeslagname volgt een interventie waarbij de eigenaar (P. van Hilten) via kapitein Ponne en de Politie-president toestemming krijgt om de handel te legaliseren onder strikt toezicht en tegen vastgestelde prijzen. * **Sleutelpersonen:** * **J.P.N. Boon & J.H. de Grebber:** De rapporteerde controleurs, vermoedelijk werkzaam voor de Crisis-Controle-Dienst (CCD) of de gemeentelijke marktdienst. * **Politie-president Van Hilten:** Cornelis van Hilten, de door de bezetter aangestelde (NSB) politie-president van Amsterdam. Het is opvallend dat de eigenaar van de appelen dezelfde achternaam draagt; dit suggereert mogelijk nepotisme of een directe lijn naar de hoogste autoriteiten. * **Kapitein Ponne:** Vermoedelijk een officier belast met de logistiek of toezicht op de voedseldistributie. * **Contextuele betekenis:** Het document toont de bureaucratische afhandeling van voedselstromen in een tijd van extreme schaarste. De "vrije" verkoop werd streng aan banden gelegd om woekerprijzen en de zwarte markt te voorkomen (althans officieel), waarbij de politie-president direct ingreep in economische aangelegenheden. ---

Ambtelijk rapport (typoscript) met handgeschreven kanttekening.

Het document is het slotblad van een proces-verbaal of ambtelijk rapport betreffende de controle op een grote partij appelen (ca. 4300 kg). De tekst is opgemaakt op ambtseed, wat duidt op een officiële rapportage die juridische gevolgen kon hebben, zoals inbeslagname of een boete wegens overtreding van distributievoorschriften. Opvallend is dat het grootste deel van de tekst (de toelichting op de controle) in spiegelbeeld op het papier staat, terwijl de conclusie, de ondertekening en het adres wel normaal leesbaar zijn. Dit suggereert een administratieve onvolkomenheid bij het maken van de doorslag of het gebruik van zeer dun 'vloeipapier' waarbij de tekst van de voorzijde doorslaat naar de achterzijde. De handgeschreven notitie "Gezien" met de datum 3 november 1944 duidt op een visum door een leidinggevende (mogelijk de Inspecteur van het Marktwezen of een gedelegeerde genaamd De Maas).

Uittreksel of inlichtingenformulier uit het Bevolkingsregister (Model 49).

Dit document is een officieel inlichtingenformulier uit het bevolkingsregister van Amsterdam, gedateerd 12 juni 1944. Het betreft een aanvraag voor informatie over **J. van Scherpenzeel**, ingediend door **J.P.N. Boon**. Uit de handgeschreven toevoegingen kunnen we de volgende gegevens over de gezochte persoon afleiden: * **Volledige naam:** Jacobus van Scherpenzeel. * **Geboortedatum:** 15 augustus 1879. * **Beroep:** Kappersknecht (bovenaan genoteerd). * **Adres:** Wagenaarstraat 129, 2-hoog voor (II v). Het formulier is afgestempeld door de afdeling **Marktwezen** van de gemeente Amsterdam. De snelheid van verwerking (aanvraag en afgifte op dezelfde dag) wijst op een ambtelijke of dringende procedure. Het gebruik van Model 49 was standaard voor dergelijke persoonsinformatie-opvragingen in die periode.

Naam en voorletters: **J.P.N. Boon** Functie en No.: **contrôleur(A)** No. **102** Adres: **Adm.de Ruyterweg 362 hs**

**COPIE** Aanvang ziekte: **14-2-1944** **Naam en voorletters:** Boon J.P.N. **Functie en No.:** controleur No. 102 **Adres:** Adm. de Ruyterweg 362 huis

[Midden sectie] **COPIE** **Datum:** Nº **01/03/** M. 1939 [paarse stempel met handgeschreven invulling] **Naam en voorletters:** J. N. Boon **Functie en No.:** contrôleur (A) No. 102 **Adres:** Admiraal de Ruyterweg 362 hs

# TRANSCRIPTIE [Rechtsboven handgeschreven initialen:] HB. **R a p p o r t .** ============== Ondergeteekende, J.P.N. Boon, contrôleur bij het Marktwezen, rapporteert U het navolgende: Op Donderdag 24 Augustus 1944 heb ik toezicht gehouden bij den verkoop van fruit (peren) op het Zonneplein alhier. In totaal zijn er ongeveer 3.000 kg. peren tegen den vastgestelden prijs aan het publiek verkoch...

**COPIE** Aanvang L.D.: **22-2-1944** Naam en voorletters: **Boon, J.P.N.** Functie en No.: **Contrôleur** No. **102** Adres: **Adm. de Ruyterweg 362 huis**